Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2022/984 K.2024/718

Eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali talepli davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; taraflar arasında akdedilen 11.11.2013 tarihli sözleşme gereğince müvekkilinin ... Tesisi Projesi kapsamındaki su soğutma kulesi imal işini 114.400 Euro bedelle üstlendiğini, montajını yaparak eseri 01.06.2014 tarihinde davalı şirkete teslim ettiğini, davalı şirketin iş bedeli için 94.400 Euro ödeme yaptığını, bakiye 20.000 Euro'nun 02.11.2015/32311 yevmiye numaralı ihtarnameye rağmen ödenmediğini, tahsili için başlatılan Ankara 10. İcra Müdürlüğünün 2015/26747 sayılı takibin davalının itirazı üzerine durduğunu öne sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili özetle; akdedilen sözleşmenin eki olan ödeme planının 5. maddesinde sipariş emri bedelinin % 20'sinin ürünün teknik değerleri sağladığının test edilmesinden sonra ödenmesinin kararlaştırıldığını, davacının taahhüdünü tam ve eksiksiz olarak yerine getirmediğini, kristalizatör ünitesi tam kapasitesiyle devreye alınamadığından teknik değerlerin test edilemediğini, 3 soğutma ünitesi için talep edilen basamaklı merdivenlerin montajının tamamlanmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince özetle; sözleşme ve eklerine göre iş bedelinin % 20'lik eserin belirtilen teknik değerleri sağladığının test edilmesinden sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığı, sunulan elektronik yazışmalar, Eskişehir 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/26 değişik iş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ile talimat uyarınca keşif yapılmak suretiyle yerine yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi rapor ve ek raporları itibariyle eserin sözleşme ekinde yer alan teknik değerleri sağlamadığı, iş bedelinin yüzde yirmilik bölümünün muaccel olmadığı, takibin haksız ve kötü niyetli olarak başlatılmadığı,

davanın reddine dair verilen ilk karar sonrasında ilk kararda yer alan kanaatin değişmesini yada ayrılınmasını gerektirir herhangi bir belge yada bilgi sunulmadığı, alınan bilirkişi ek raporunun da aynı nitelikte olduğu anlaşıldığından davanın reddine, kötü niyet tazminatı talebinin reddine, davalı vekalet ücretinin dava konusu yabancı paranın dava tarihindeki Türk Lirası karşılığı dikkate alınarak karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre belirlenmesine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıya 14.10.2014 tarihinde 2 adet soğutma kulesi sattığı, teslimle birlikte sorunsuz çalıştığına dair tutanak tutulduğu, 2 ay sonra olmakla 09.12.2014 tarihinde teminat mektubunu müvekkiline iade ettiği, sözleşmenin 5.maddesi gereğince teminat mektubunun iadesinin işin teslimine bağlı kılındığı, işin layıkıyla teslim edildiğine delil teşkil ettiği, müvekkilinin teşvik kapsamında fatura kestiği, davalının faturayı kabul ettiği, KDV istisnasından yararlandığı, 2 yıl sonra 02.07.2016 tarihinde davalının ünitede değişiklik yaptığı ve yeni bir soğutma kulesine ihtiyaç duyduğu,

soğutma kulesini başka bir şirketten temin ettiği, müvekkili tarafından iş bedeli talep edildiğinde soğutma kulelerinin ayıplı olduğu, vadedilen kapasiteyi karşılamadığı söylenerek ücretin ödenmeyeceğinin belirtildiği, yeni alınan kulenin maliyetinin müvekkiline yüklendiği, iş sahibi ......

Şirketinin soğutma kulesinden memnun olduğu, ünitenin ihtiyacını müvekkilinin soğutma kulelerinin karşıladığı, davalının temin ettiği yeni kulenin demode olduğu, kapasitesinde kullanılamadığı, ......

Şirketinin telefonla durumu müvekkiline ilettiği, soğutulan suyun aşırı kirli ve taş yapıcı nitelikte olduğu, iş bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itiraz edildiği, eldeki davanın açıldığı, bilirkişi raporundan davalının ünitenin çalışma değerlerini değiştirdiğinin anlaşıldığı, yeni bir soğutma kulesine ihtiyaç doğduğu, müvekkilinin soğutma kuleleri konusunda standart üreten Amerikan menşeli ... standartlarına uygun olarak yaptığı, bilirkişi ...'ın bırakın bu standarda uygun test yapmayı, fabrika sahasına gidip soğutma kulelerini görmediği, görmeden test yapmadan, bilimsellikten ve mühendislikten uzak rapor verdiği,

Makine Mühendisler Odası teknik heyet raporunu incelemeden, uzmanlığa sahip olmaksızın rapor düzenlendiği bilirkişilerin teknik yeterliliğe sahip olmadığı, BAM kaldırma kararı gereğinin yerine getirilmediği, bir başka bilirkişiden rapor alınması gerekirken aynı bilirkişiden rapor alındığı, bilirkişi ...'in su soğutma kuleleri konusunda uzman olmadığı, uzmanlığına dair hiçbir belge sunmadığı,

konusunda uzman, Makine Mühendisler Odası teknik heyet raporunu değerlendirebilecek, tarafsız bir bilirkişiden ayrıntılı teknik rapor alınmasını talep ettikleri, kullanılması gerekli değer ve formların kendisi de bir yüksek mühendis olan müvekkili tarafından hazırlanarak bilirkişi raporuna karşı beyanlarında ayrıntılı olarak verildiği, Makine Mühendisler Odası'nın 06.11.2018 tarihli teknik heyet raporunda davalının kurulu sistemin çalışma değerlerini değiştirdiğinin tespit edildiği, kurulum sonrası soğutma kulelerinin hizmet ettiği ünitede değişiklik yapıldığı için yeni bir kule alımına gidildiği,

değişikliğin müvekkilinin montajı tamamlamasından 2 yıl sonra gerçekleştirildiği, fabrikaların kapasite artırıldığında veya ünitelerinde değişiklik olduğunda yeni bir soğutma kulesi aldıkları, bilirkişilerin uzmanlık raporunu değerlendirmedikleri, müvekkili tarafından teslim edilen, 2 yıl boyunca ödemesi yapılmadan kullanılan kulelerle ilgili çalışmalarının yetkin olmayan bilirkişinin yorumuna bırakıldığı, haklılığı ispatlayabilmek için Makine Mühendisler Odası'na başvurdukları, Oda'nın soğutma kulesi konusunda uzman bir heyet görevlendirdiği, gerekçeli kararda bu raporun özel rapor olması nedeniyle değerlendirilmediğinin belirtildiği,

oysa mahkemece aynı heyetin görevlendirildiği, Makine Mühendisler Odası'nın kamu kurumu niteliğinde bir meslek kuruluşu olduğu, Oda tarafından görevlendirilen bilirkişilerin iş yerinde 3 gün boyunca inceleme yaptıkları, oysa mahkemenin esas aldığı bilirkişi raporunu düzenleyen ...'in sahaya gitmediği, kuleleri görmediği, nasıl çalıştığını incelemediği, kişisel yorumla rapor düzenlediği, delil tespit dosyasındaki raporun da müvekkilinin haberi olmaksızın düzenlendiği, soğutma kulelerinin 2014 yılında kurulduğu, dolayısıyla 2 yıl boyunca kristilatazörünün çalıştırılmadığı iddiasının yerinde olmadığı,

iş sahibinin makul sürede eseri incelemekle yükümlü olduğu, 2 yıl boyunca bildirimde bulunmadığı, kaldı ki işleyiş değerlerinin davalı tarafça değiştirildiği, davalı ayıp bildiriminde bulunmamakla eseri kabul etmiş olduğu, TBK 477 madde gereğince müvekkilinin sorumluluktan kurtulduğu, TBK 478 madde gereğince ayıplı eserin tesliminden itibaren taşınmaz olmayan eserlerde 2 yıl, taşınmaz eserlerde 5 yıl geçmekle zamanaşımına uğradığı, davalı ayıba ilişkin süreleri geçirdiği gibi teminat mektuplarını iade ettiği, faturayı kabul ettiği, KDV teşvikini aldığı, böylece eseri kabul etmiş olduğu,

kurulu sistemdeki değer farkının davalının kurmuş olduğu sistemde revize yapmasından kaynaklı ilave soğutma kapasitesinden doğduğu, bu hususun teknik heyet raporuyla belirlendiği, sistem işleyişine müdahalenin kabul edilemez olduğu, davalının 3.soğutma kulesinin bedelini ödememek için kötü niyetli davrandığı, davalının bir başka şirketten temin ettiği kulenin çok düşük kapasiteyle çalıştığı, ünitenin soğutma ihtiyacının müvekkili tarafından temin edilen kulelerle sağlandığı, BAM kararı gereğince farklı bir bilirkişinin görevlendirilmesi gerektiği nedenleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali talepli olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde uyarınca istinaf nedenleriyle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece yürütülen yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle verilen davanın reddine dair 09.10.2018 tarihli kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Dairemizce davalının yüklenicisi olduğu iş kapsamındaki ...

Tesisinin yapımına ilişkin taraflar arasında sözleşme ilişkisi kurulduğu, iş bedelinin %20'sinin Ek 1'de belirtilen teknik değerlerin sağlandığının test edilmesinden sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığı, iş bedelinin son kısmı olan %20 karşılığı 20.000 EURO'nun ödenmediği, bu miktarın dava konusu edildiği, davacı tarafça sözleşme kapsamında soğutma kulelerinin yapıldığı, sözleşmeyle amaçlanan sonucun elde edilmesi için üçüncü bir kulenin imalatının gerektiğinin tespit edildiği ve üçüncü kulenin tesis edildiği,

davacı tarafça yapılan imalatın sözleşmeye uygun olmadığı hususunda yargılama aşamasında iki ayrı heyetten bilirkişi raporu alınmış ise de, davacı tarafın sözleşmeye konu işin niteliğine göre su soğutma kulelerinin ayrı bir uzmanlık gerektirdiği savunularak bilirkişi raporuna itiraz edildiği, iş bedelinin %20'sinin test aşamasına bağlandığı ve davacı taşeronun takip ve dava tarihinden evvel testin yapılmasını talep ettiğinin anlaşıldığı,

bu itibarla davacının yapmış olduğu imalatta eksik ve ayıplı işler bulunup bulunmadığı hususu incelenerek davacı tarafın heyette bulunması gerektiğini bildirdiği soğutma kuleleri konusunda uzman makine mühendisi bilirkişinin de katılımıyla oluşturulacak bilirkişi heyetiyle değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken takip ve dava tarihi itibariyle alacağın muaccel olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle mahkeme kararının kaldırılmasına karar verildiği,

kaldırma kararı gereğince su soğutma kuleleri konusunda uzman bilirkişinin yer alacağı bir heyetten rapor alınması gerekirken mahkemece kaldırma kararı öncesinde rapor düzenleyen bilirkişi heyetinde yer alan bilirkişinin kaldırma kararında belirtilen uzmanlığa sahip olduğu gerekçesiyle kaldırma kararı öncesinde rapor düzenlemiş olan heyetten ek rapor alınarak hüküm tesisi doğru olmamıştır.

Mahkemece yapılacak iş, kaldırma kararında belirtildiği üzere soğutma kuleleri konusunda uzman bir makine mühendisi bilirkişinin de katılımıyla oluşturulacak bilirkişi heyetinden davacının yapmış olduğu imalatta sözleşme kapsamında eksik ve ayıplı işler bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi dosya kapsamına, usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle, mahkeme kararının HMK 353/1.a.6 madde gereğince kaldırılmasına,

Dairemiz kararına göre inceleme yapılmak üzere dava dosyasının kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır