Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2023/1236 K.2023/1253

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine ihtiyati tedbir talepli açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan banka teminat mektubunun iadesi olmadığı takdirde iptali, alacak, sözleşmenin tasfiyesi davasında mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara karara karşı ihtiyati tedbir talep eden/ davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden/ davacı vekili; taraflar arasında “Kızılırmak Suyunun Kesikköprü Barajından Ankara İvedik Arıtma Tesislerine Getirilmesi Amacıyla 70 Adet Tahliye Odası, Çevre Koruma Tel Çifi, Pompa İstasyonları ve Hava Kocaman Isınma Tesisatları, Sıhhi Tesisatları Mekanik Tesisatları, Pompa İstasyonları ve Su Depoları Saha Aydınlatmaları, Vana ve Debimetre Odaları ve Diğer İşler” inşaatı işi konusunda sözleşme imzalandığını, dava konusu işin geçici kabulünün (itibar tarihi) 10.02.2009 tarihinde, kesin kabulünün 23.03.2011 tarihinde yapıldığını,

müvekkili tarafından 05.05.2010 tarihinde kesin metrajların davalı idareye sunulduğunu ve uzun yıllardır faal olarak kullanımın devam ettiğini ancak tüm başvuru ve ihtarlara rağmen, davalı idarece hiçbir haklı gerekçe gösterilmeksizin 12 yılı aşkın bir süredir kesin hak ediş raporunun hazırlanmasından ve sözleşmenin bu suretle tasfiye edilmesinden kaçınıldığını ileri sürerek, sözleşme gereği işin eksiksiz bir şekilde tamamlanmış olması nedeniyle, müvekkili tarafından davalı idareye teslim edilen ...

A.Ş. ...Şubesi'ne ait 20.05.2008 tarih ve 062810000672 sayılı, 501.000 TL bedelli, ... A.Ş. ...Şubesi'ne ait 24.03.2009 tarih ve 62810000943 sayılı, 100.020 TL bedelli, ... A.Ş. ...Şubesi'ne ait 02.04.2009 tarih ve 62810000956 sayılı, 132.500 TL bedelli, ... A.Ş. ......

Şubesi'ne ait 01.08.2016 tarih ve A 107 1834 sayılı, 61.000 TL bedelli kesin teminat mektuplarının iadesini, mümkün olmaması halinde iptaline, teminat mektuplarının haksız ve hukuka aykırı bir şekilde iade edilmemesi nedeniyle; mektupların iade edilmesi gereken 28.06.2011 tarihinden sonra, müvekkili tarafından ... A.Ş., ...(...'a ait Teminat Mektubu, süreç içerisinde ...

Teminat Mektubu ile değiştirilmiş olup; değişiklik öncesi ödenen komisyon bedelleri de talep edilmektedir) ve ... A.Ş.'ye ödenmek zorunda kalınan komisyon bedellerine istinaden, fazlaya ilişkin talepleri saklı tutularak 74.075,07 TL'nin her bir ödemenin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek en yüksek banka reeskont faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesine,

sözleşmenin aynen ifa edildiğinin tespiti ile kesin hak edişin hükmen yapılarak sözleşmenin tasfiyesine, işin kesin kabulünün 23/03/2011 tarihinde yapıldığını ve 05/05/2010 tarihinde kesin metrajların davalıya sunulduğunu, yapılan imalatların kullanımının devam ettiğini ancak başvuru ve ihtarlara rağmen davalı tarafından hiç bir haklı gerekçe gösterilmeksizin 12 yılı aşkın bir sürede kesin hak ediş raporunun hazırlanmasından ve sözleşmenin tasfiyesinden kaçınıldığı dikkate alınarak, yargılama süresince kesin teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; öncelikle davanın zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, dava dilekçesindeki taleplerin yasal dayanağının bulunmadığını, davanın usulden ve esastan reddi gerektiğini, bahse konu iş ile ilgili yapılan inceleme neticesinde.

03.05.2010 tarih ve 1267 sayılı Makam Olur'u ile geçici kabul tutanağının onaylandığını, 09.08.2010 tarih ve 2040 sayılı Makam Olur'u ile sözleşmenin 32.2maddesi doğrultusunda iş devam ederken geçici hakedişlerde yapılan %10 kesintilere yönelik 4 nolu son hakediş yapıldığını ancak bu hakedişin kesin hakediş anlamına gelmediğini, kesin kabule müteakip kesin hakediş yapılması zorunluluğu göz önünde bulundurulduğundan 09.06.2023 tarih ve 178247 sayılı dilekçesi ekinde kesin hakediş metrajlarının sunulduğunu, bahse konu işin kesin hakedişinin idarece inceleme aşamasında olduğu için teminatların iadesinin uygun görülmediğini,

4735 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinde kesin teminat ve ek kesin teminatın geri verilmesine ilişkin hükme göre teminatların iade edilebilmesi için yüklenicinin idareye bu işten dolayı herhangi bir borcunun olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, idarece yapılan iş ve işlemlerde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığını, talep edilen faizin ve başlangıç tarihinin hatalı olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece verilen 01/11/2023 tarihli ara karar ile; ihtiyati tedbir talebi ve haklılık durumu bu aşamada tespit edilemediği gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati tedbir talep eden/ davacı vekili istinaf başvurusunda; mahkemece verilen "Haklılık durumu bu aşamada tespit edilmediğinden ihtiyati tedbir talebinin reddine" kararının hukuka aykırı olduğunu, ihtiyati tedbir kararı verilirken haklılığın ispatı koşuluna değil haklılığın yaklaşık ispatı koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediğine bakılması gerektiğini, mahkemece hatalı gerekçe ile ihtiyati tedbirin reddine karar verildiğini,

konuya ilişkin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi'nin 05/07/2023 tarihli 2023/747 Esas- 2023/778 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere taraflar arasında akdedilen sözleşme doğrultusunda teminat mektubunun iadesi koşullarının oluştuğunu ve dosya kapsamından iade koşullarının oluşmuş olduğu talep eden tarafından yeterince açığa kavuşturulmuş ise yaklaşık ispat koşulunun sağlandığının kabulünün gerektiğini, somut olayda da YİGŞ'nin "Kesin Teminatın İadesine İlişkin Şartlar" kenar başlıklı 45.maddesi doğrultusunda teminatın iadesi şartlarının tamamının oluştuğu dava dosyası kapsamında tek tek açıklandığını,

mahkemece "haklılığın yaklaşık ispatı" gözetilmeden "haklılık bu aşamada ispat edilemediğinden" denilerek talebin reddine karar verildiğini, bu gerekçenin de ihtiyati tedbirin amacına aykırı olduğunu, kesin kabulün 23/03/2011 tarihinde yapıldığı ve 05/05/2010 tarihinde kesin metrajların davalıya sunulup, yapılan imalatın kullanıldığı,

aradan geçen uzun süreye rağmen kesin hak edişin düzenlenmesinden ve sözleşmenin tasfiye edilmesinden kaçınıldığı dikkate alındığında, talep edilen ihtiyati tedbirin hukuka uygun olduğunun açık olduğunu, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 21/09/2023 tarihli 2023/2664 Esas- 2023/1161 Karar sayılı kararında da ihtiyati tedbir koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği ve hangi sebeplerle verilebileceğinin açık şekilde belirtildiğini,

müvekkilinin yargılama süresince kesin teminat mektuplarının her an nakde çevrilme riski ile karşı karşıya olduğunu ve olaydaki haklılığının açıklanması nedeniyle ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini, teminat mektuplarının nakde çevrilmesi halinde müvekkili nezdinde hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağını ve tamamen imkansız hale geleceğini, öğreti de kabul edildiği üzere ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için mutlaka bir tehlikenin veya zararın doğmuş ve halen var olmasının da aranmaması gerektiğini, somut olayda ise açık bir tehlikenin mevcut olmasına rağmen hatalı şekilde karar verildiğini,

Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 45.maddesindeki kesin teminatın iadesine ilişkin şartalırn oluştuğunu, müvekkilinin işini sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirdiğini, geçici ve kesin kabulün yapıldığını, dava konusu işle ilgili hiçbir borcunun bulunmadığını, SGK ilişiksiz belgesinin de alındığını belirterek, mahkeme ara kararının kaldırılarak, dava dilekçesinde belirtilen teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Talep, eser sözleşmesinden kaynaklanan banka teminat mektubunun iadesi olmadığı takdirde iptali, alacak, sözleşmenin tasfiyesi davasında ihtiyati tedbir talebine ilişkin olup, mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle taraflar arasındaki sözleşmenin 11.5.maddesindeki düzenleme dikkate alındığında, ihtiyati tedbir talep eden/ davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır