Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2023/800 K.2025/823

Davacılar vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasında mahkemcece davanın reddine dair verilen karara karşı davacılar vekilince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili; davalının 27/11/2017 tarihli eser sözleşmesi ile ihale sözleşmesine konu "...Yeniden Yapılandırılması" işinin "Yükleme Rampası, Kayar Dik Rampa, Makaslı Platform" işlerinin yapımını üstlendiğini, davalıya sözleşmeye konu işlerindeki kusurları düzeltmesi,

gerekirse yeniden yapması için ihtarname gönderildiğini, davalının ihtar gereğini yerine getirmediğini, ..., müvekkiline 01/02/2021 tarihli yazısı ve eki fotoğrafları gönderdiğini, işbu yazı ve ekleri fotoğraflarla birlikte durumun, davalıya 2.kez ihtar edildiğini, sözleşmeyi imzalamadan önce ihale sözleşmesi ve eklerini incelemiş olan (sözleşme m.6.1), sözleşme konusu işleri için ...'ye karşı müvekkille birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ve iç ilişkide ise tüm sorumluluğun kendisine ait olduğunu kabul eden (sözleşme m.11.5),

ayrıca ...'nin kesin kabulünden itibaren 2 yıl süreyle garanti taahhüdünde bulunan (sözleşme m.11.6) basiretli tacir yüklenici davalının, ihtarnameler ve sözleşmesi gereğini yerine getirmediğini, ...'nin, davalının yükümlülüğünde ve sorumluluğunda olan işleri 3.kişiye yaptırdığını, müvekkilinin davalının kusurlu işlerinin yaptırılması bedeli ...'ye ödediğini, müvekkilinin ...'nin arama hangarı, kaldırma lifti faturasına istinaden düzenlendiğini de not düşerek düzenlediği faturası ile bedeli rücuen davalıdan talep etmişse de,

bedelin davalı tarafça ödenmediğini ve bedeli tahsil edebilmek için davalı aleyhine Ankara 14. İcra Müdürlüğü'nün 2021/5947 sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve icra dairesinin yetkisine itiraz ettiğini, arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş olup, anlaşma sağlanamadığını, tarafların 27/11/2017 tarihli sözleşmenin 20.maddesinde Ankara icra daireleri ve mahkemelerini yetkili kılındığını, davalının icra takibinde borca itirazında haksız olduğunu belirterek, itirazın iptali ile davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; taraflar arasında sözleşmede makaslı platformun kapasitesi yazmamakla birlikte sözleşmede özel teknik şartnameye atıfta bulunulduğunu, davacı firma yetkilisi ... tarafından 7 Kasım 2017 tarihli mail yoluyla teknik şartname ve ekinde teknik çizimi davalı firmaya bildirdiğini, şartnamenin ...

Hidrolik çelik platform yapılması başlıklı bölümde platformun minimum 4.000 kg kaldırma kapasiteli olması gerektiği düzenlendiğini, Teknik şartname ve çizime göre davalı firma yetkilisi ... tarafından hazırlanan teklif formu 21 Kasım 2017 tarihinde şirket yetkilisine mail olarak gönderildiğini, Bu mail ekinde teknik şartnameye uygun şekilde imal edilecek makaslı platformun teknik özellikleri yazıldığını, konu: makaslı platforma başlıklı teknik özellikler kısmında "Kaldırma kapasitesi" 4.000 kg olarak açıkça gösterildiğini,

işveren firma tarafından da teklif formunun onaylanması ile birlikte 27.11.2017 tarihli sözleşme imzalanarak imalat ve montaj işlemi sözleşmede öngörülen süre içinde yapıldığını, davacı işveren 19.01.2021 tarihinde keşide ettiği ihtarname ile 2 adet makaslı platform imalatının çalışmadığını ihtar etmişse de bu ihtara verilen cevapta ürün imalat hatalarına karşı 2 yıl garanti kapsamında olduğunu, makaslı platformun taşıma kapasitesinin 4 ton kapasiteli olarak sipariş edilmesine rağmen, makaslı platformun üzerinden boş ağırlığı 25 ton,

dolu ağırlığı 60-65 ton ağırlığında olan tırların geçirilmesi sebebiyle ayıplı imalat değil ayıplı kullanımın sözkonusu olduğunu, işverenin kullanım yeri gümrük kapısı olmasına ve üzerinden yüksek tonajlı araçlar geçecek olmasına rağmen davalı firmaya 4 ton kapasiteli ürün sipariş etmesi nedeniyle davalıya sorumluluk yüklenemeyeceği bildirildiğini, davalı firma teknik ekibi tarafından yerinde yapılan incelemede platformun üst sacında kaynak kopmaları-alt destek profillerinde yamulmalar tespit edilmiş olup oluşan hasarlar platforma kapasitesinin üzerinde yükleme yapılmasından yani ayıplı kullanım nedeniyle nedeniyle oluşan hasarlar olduğunu,

platformun üzerine kapasitesinin üzerinde yükleme nedeniyle garanti kapsamından çıkmasına rağmen davalı firma tarafından bir kere bedelsiz olarak tamiratları yapılmasına rağmen kapasite aşımı yapılarak kullanıma devam edildiğinden hasar tekrar ortaya çıktığını, davacı ihale kapsamında yükümlendiği iş için davalıya 4 ton kapasiteli üretim yaptırmış olmakla üretilen makaslı platformun üzerine 4 tonu aşan yük çıkarılması nedeniyle oluşan hasar, ayıplı imalat değil, kapasite aşılarak ayıplı kullanım nedeniyle oluştuğunu, davacı imalatın fen ve sanat kurallarına uygun yapılmadığını, imalatın ayıplı olduğunu,

üründe meydana gelen hasarın üretilen ürünün teknik kurallarına göre imal edilmemesinden mi yoksa kullanıcı hatasından mı hasar gördüğünü delil tespiti ile yerinde incelettirmek ve alınacak bilirkişi raporuna göre imalat hatası olduğunu ispat etmesi gerekirken bundan kaçınılarak hasarlı yerinden kaldırılarak yeniden yerine imalat yaptırılması hasarlı olan üründeki imalat hatası veya kullanıcı hatasının tespitini imkansız hale getirdiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde, taraflar arasında akdedilen sözleşmede taşıma kapasitesinin minimum 4.000 kg olarak kararlaştırıldığı, alınan bilirkişi raporunda ise eserde meydana gelen arızanın, eserin taşıma kapasitesi üzerinde kullanılması nedeniyle meydana geldiğinin anlaşıldığı,

davalı taşeronun genel hükümler gereğince uyarı yükümlülüğü mevcut olduğu ancak uyarı yükümlülüğü sözleşme ve eklerine uygun olarak teslim edilen edilen eserde sözleşmede kararlaştırılan taşıma kapasitesinin üzerinde bir taşıma platformunun teslim edilmesi gerektiği şeklinde yorumlanamayacağı, davalının sorumluluğu eserin 4.000 kg taşıma kapasitesi ile kullanılması halinde randımanlı çalışmayacağı veya eserin imal aşamasına kadar ifasını tehlikeye atabilecek bir durumda iş sahibini uyarması yükümlülüğü altında olacağı şekilinde değerlendirilebileceği,

sözleşmede teslim edilen eserdeki beklenti taşıma kapasitesinin minimum 4.000 kg olması olup, sözleşmede kararlaştırılan taşıma haddinin üzerinde kullanılması nedeniyle meydana gelen arızadan dolayı davalının sorumlu kabul edilemeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Davacılar vekili istinaf başvurusunda; mahkeme kararının dosya içeriğine, usul ve yasaya aykırı olduğunu, tarafların sözleşmesine konu ... şuanda kullanılan makaslı platformların da 4.000 kg (4 ton) taşıma kapasiteli olup, bu yer gümrük sınır kapısı olduğu için platformların, şu anda da -doğal olarak- üzerinden tırlar geçirilerek kullanılmakta olduğunu, oluşan ayıbın platformun taşıma kapasitesi ile hiçbir alakası olmadığının ortada olup, davalının soyut beyanına itibar edilerek verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalının imalatındaki ayıpların,

makaslı platformların 4.000 kg/4 ton taşıma kapasiteli olarak imal edilmiş olmasıyla da kullanımı ile de hiçbir şekilde alakası olmadığını, ayıbın sebebinin -4.000 kg/4 ton- taşıma kapasitesi olduğu "davalının soyut beyanı" olup, davalının soyut beyanının, davalının soyut beyanı ile hazırlanan bilirkişi raporlarının ve bu raporlara mesnetle verilen kararın gerçeğe ve hukuka aykırı olduğunun ise bizzat şu anki fiili durumla sabit olduğunu, ...'nda şuanda da 4.000 kg/4 ton kapasiteli makaslı platformlar kullanıldığını ve söz konusu yerin Gümrük Kapısı olduğu için doğal olarak bu platformların üzerinden şuanda da tırlar geçtiğini,

bu durumu 03/03/2023 tarihli itiraz dilekçesinde de ...Kapısında şu anda kullanılan makaslı platformların taşıma kapasitesi de 4 ton'dur (4.000 kg); bu husus ...'den sorulabileceği gibi keşifle de tespit edilebilir denilerek belirttiklerini ancak keşif yapılmadığını, durumun sorulmadığını, davalının soyut beyanıyla usul ve yasaya aykırı şekilde karar verildiğini, ayıpların sebebinin taşıma kapasitesi olmadığının ihale makamı ...'nin tespit raporuyla da sabit olduğunu,

yine fotoğraflar incelendiğinde davalının yaptığı platformların çelik aksamının ince imal edildiğinin ve bu sebeple eğildiklerinin ve pas içinde olduklarının çıplak gözle dahi görülebilir nitelikte olduğunu, ayıpların, farklı taşıma kapasiteli makaslı platformlar imal ettirilerek değil davalının kâğıt inceliğinde/ mukavemetsiz yaptığı sacların/ dış çelik aksamların güçlendirilmesi vb şekilde giderildiğini ve davalının, imalatındaki işbu ayıpların düzeltilmesinden sorumlu olduğunun açık olduğunu, davalının soyut beyanıyla hiçbir delile dayanmaksızın, mesnetsiz,

dosya içeriğine ve hukuka aykırı hazırlanan raporlarla verilen usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılması gerektiğini, mahkemece yüklenicinin ihbar yükümlülüğüne dair kabul ve açıklamalarının da usul ve yasaya aykırı olup, kararın bu sebeple de kaldırılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte;

bir an için ayıpların, mahkemenin kabul ettiği gibi taşıma kapasitesi sebebiyle olduğunu kabul edilse dahi davalının, bu sefer de mahkemenin kabulü aksine ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediği için işbu ayıplardan sorumlu olacağını, davalının, işin uzmanı basiretli tacir yüklenici olup, sözleşmenin 6.1.- 6.2. maddeleri ile açık şekilde kabul de ettiği üzere tüm risk ve koşulları değerlendirdiğini, imalatı yapacağı yeri gezdiğini ve Gümrük Kapısı olduğunu da bildiğini, dolayısıyla davalı yüklenicinin,

bu yerde işbu kapasitede makaslı platform yapılmaması gerektiği düşüncesinde ise sadakat ve özen borcu dahilinde ihbar yükümlülüğü bulunduğunu (TBK m.472), ayrıca Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşmenin eki olup, bu durumda davalının ihbar yükümlülüğünü yazılı ve açık şekilde kabul ettiğini, mahkemenin kabulü aksine yüklenici davalının,

teknik şartnamenin yetersiz olduğunu/ fen ve sanat kurallarına aykırı olduğunu düşünüyorsa bunu yazılı olarak ihbar etmek ve ihbar etmediği takdirde de sonuçlarına katlanıp ayıpların giderilmesi bedelini müvekkiline ödemek zorunda olduğunu (Yargıtay 15.HD'nin 08.07.2020 tarih ve 2019/654 E- 2020/2183 K), davalının, makaslı platformların çelik aksamını fen ve sanat kaidelerine aykırı şekilde mukavemetsiz yaptığı için oluşan ayıplardan ve düzeltmediği bu ayıpların bedelini ödemekten sorumlu olduğunu, davalının makaslı platformların çelik aksamını (sehpa çerçevesi, sehpa aşıkları, sehpa sacı, çelik karkas vb) mukavemetsiz/ince yaptığını,

böyle olunca platformların çelik aksamı, kapalı haldeyken üzerinden geçen araçlara mukavemet edemeyip eğilerek paslandığını, bu sebeple de platformların işlevsiz hale geldiğini, bu durum ...'nin tespit tutanağında izaha mahal bırakmayacak derecede "sistem kapalı haldeyken üzerinden geçen araç yüklerine karşı gerekli mukavemeti gösteremiyor" denilerek açıklandığını,

sözleşmeye konu imalatlar için ...'nin geçici-kesin kabulü arasındaki teminat süresine ek olarak kesin kabul onay tarihinden itibaren 2 yıl süreyle garanti taahhüdünde bulunan ve ...'ye karşı da müvekkili ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olan ve iç ilişkide ise tüm sorumluluğun kendisine ait olduğunu kabul eden (sözleşmesi m.11.5.-11.6 vs) davalının, imalatında oluşan işbu ayıplardan ve dava konusu bedelden de sorumlu olduğunun dosya içeriği, sözleşme ve ekleri, deliller ve belgelerle sabit olduğunu belirterek, mahkeme kararının kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı davacılar vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır