Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2024/1174 K.2024/1036

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat davasında ihtiyati haciz talebinin reddine dair mahkemece verilen ara kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; taraflar arasında 15.07.2017 tarihinde "Sirkeci Büyük Postane Binası Restorasyonu Uygulama İşi"ne ait sözleşme imzalandığı, sözleşmeye istinaden Ankara/Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından müvekkili şirkete gönderilen vergi/ceza ihbarnamesinin iptali talebiyle Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı aleyhine, Ankara 3.Vergi Mahkemesinde dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda davanın vergi ziyaı cezası yönünden kabulüne ve vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına, damga vergisi tarhiyatına ilişkin kısım bakımından ise davanın reddine karar verildiği, taraflarca istinaf başvurusu yapıldığı,

Ankara Bölge İdare Mahkemesi 4. Vergi Dava Dairesinin 01.10.2024 tarihli, 2023/3327 Esas, 2024/2904 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurularının kesin olarak reddine karar verildiğii, ihaleye ilişkin sözleşmenin "Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler" başlıklı 7. maddesinde "Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanımizin belgesi vb. giderler ile ulaşım,

sözleşme kapsamındaki her türlü sigorta giderleri sözleşme bedeline hükmü ile dahil olacaktır." ve sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 34.42. maddesinde "Sözleşme aşamasında veya sözleşme imzalandıktan sonra ilgili kanunlar gereği sözleşmenin imzalanmasına ilişkin oluşan her türlü vergi, resim ve harçlar ile diğer sözleşme giderleri yükleniciye hükmü ve aittir." düzenlemelerinin hüküm altına alındığı,

sözleşme eki idari şartnamenin "Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar" başlıklı 26.1. maddesinde "İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç vb. giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta hükmüne göre söz konusu ihaleden doğacak herhangi bir verginin giderleri teklif fiyata dahildir.'' düzenlemesinin bulunduğu, bu hükümlere rağmen yaşanan süreç sonunda sözleşme hükümlerine aykırı olarak 73.847,67 TL vergi aslı ve 95.558,89 TL gecikme faizi olmak üzere şirketleri tarafından toplam 169.742,56 TL'nin Gelir İdaresi Başkanlığına ödendiği,

müvekkilinin davalılardan olan alacağının işlemiş avans faiziyle birlikte yasal yoldan tahsilinin gerektiği, davalıların iyi niyetli olmadığı ve alacak miktarının yüksek olduğu da göz önünde bulundurulduğunda bir kamu kuruluşu olandavacının biran evvel alacağına kavuşmasını teminen ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince: İİK.

257 maddesinde ihtiyati haciz talep edebilmenin yasal koşulları sıralanmış olup rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcu için ihtiyati haciz kararı verilebileceği, vadesi gelmemiş borçtan dolayı ise yalnız borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz kararı verilebileceği, somut olayda, alacağın varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği,

muaccel alacağın varlığına dair yaklaşık ispat koşulunun bu aşamada bulunmadığı, İİK.nun 257.maddesinde aranan diğer ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşmenin "Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler" başlıklı 7. maddesinde "Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanımizin belgesi vb. giderler ile ulaşım, sözleşme kapsamındaki her türlü sigorta giderleri sözleşme bedeline hükmü ile dahil olacaktır." ve "Diğer Hususlar" başlıklı 34.42. maddesinde "Sözleşme aşamasında veya sözleşme imzalandıktan sonra ilgili kanunlar gereği sözleşmenin imzalanmasına ilişkin oluşan her türlü vergi,

resim ve harçlar ile diğer sözleşme giderleri yükleniciye hükmü ve aittir." düzenlemelerinin hüküm altına alındığı, sözleşme eki idari şartnamenin "Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar" başlıklı 26.1. maddesinde ise "İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç vb. giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta hükmüne göre söz konusu ihaleden doğacak herhangi bir verginin giderleri teklif fiyata dahildir.'' düzenlemesinin bulunduğu, bu maddeler uyarınca vergilerin isteklilerce teklif fiyata dahil edileceğinin açık bir şekilde karara bağlandığı,

yaşanan süreç sonunda sözleşme hükümlerine aykırı olarak 73.847,67 TL vergi aslı ve 95.558,89 TL gecikme faizi olmak üzere müvekkili şirket tarafından toplam 169.742,56 TL'nin (336,00 TL karar harcı ile birlikte bu toplam meblağa ulaşılmaktadır) Gelir İdaresi Başkanlığına ödendiği, gelinen aşamada, müvekkili şirket tarafından ödenen ancak sözleşme ve eki idare şartname hükümleri gereği yüklenici ... Grup İnş. Mak. Müh. İth. İhr. Ltd.

Şti tarafından ödenmesi gereken 73.847,67 TL vergi aslı ve 95.558,89 TL gecikme faizi, 336,00 TL karar harcı olmak üzere toplam 169.742,56 TL tutarındaki karar pulu damga vergisi alacaklarının ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak işlemiş avans faizi ile birlikte tahsilini teminen Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/809 Esas sayılı dosyasıyla dava açılmış olduğu, bu davada ihtiyati haciz taleplerinin yaklaşık ispat koşullarının bulunmadığı ve yeterli delil sunulmadığı gerekçesiyle reddedildiği,

ihtiyati haciz talebinin kabul edilebilmesi için alacağın rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş/geçmiş bir para borcu bulunması ve tam bir ispatın aranmasının gerekmediği, yaklaşık ispatın yeterli olduğu, somut olayda vadesi gelmiş ifa edilebilir bir alacak bulunduğu, sözleşmelerden kaynaklı bir alacak söz konusu olup, davalının gerçekleştirdiği ihlal üzerine borç davacı tarafından ödendiğinden alacaklı sıfatlarının muaccel hale geldiği, davalının akdedilmiş sözleşmeden kaynaklı olarak yerine getirilmesi gereken edimi bugüne kadar yerine getirmediği, borcun kaynağı olan paranın ödenmesi talep edilmesine rağmen ödenmediği,

ihtiyati tedbir kararının verilebilmesi için aranan koşulların oluşmasına rağmen taleplerinin reddedilmesinin hatalı olduğu, açıklanan nedenlerle kanun hükmü gereğince taleplerinin kabulüne karar verilmesi için mahkemenin 21.11.2024 tarihli ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin ara kararın kaldırılarak ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Talep, eser sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin davada ihtiyati haciz istemine ilişkin olup mahkemece ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen ara kararına karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

2004 Sayılı İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 257. maddesine göre rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa, borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz istenebilir.

İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterlidir

Talep taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davalı yükümlülüğünde olan vergi ödemelerinin davacı tarafça ödendiği iddiasına dayalı geçici koruma talebi niteliğinde ihtiyati haciz istemine ilişkin olmakla, mahkemesince dosyaya sunulan sözleşme ve eklerindeki hükümler ile ödeme makbuzları değerlendirilerek yaklaşık ispat hususunun değerlendirilmesi gerekirken bu delillere hiç değinilmeksizin soyut gerekçe ile yaklaşık ispatın gerçekleşmediğine dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerde davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme ara kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan Üye Üye Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır