Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2020/849 K.2022/376

.... (İnceleme...aşamasında/Duruşmasız) (Kararın...kaldırılarak...dosyanın...mahkemesine gönderilmesi/HMK...m.353/1-a.6)

T...Ü...R...K M...İ...L...L...E...T...İ A...D...I...N...A

İ...S...T...İ...N...A...F K...A...R...A...R...I

....

İNCELENEN...KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA...12. ASLİYE...TİCARET...MAHKEMESİ

TARİHİ : 20/06/2019

NUMARASI ...

DAVANIN...KONUSU

Eser...Sözleşmesinden...Kaynaklanan...İtirazın...İptali

KARAR...TARİHİ : 19/04/2022

KARAR...YAZIM...TARİHİ : 19/04/2022

Davacı...vekili...tarafından...davalı...aleyhine...açılan...eser...sözleşmesinden...kaynaklanan...itirazın...iptali...davasında...mahkemece...davanın...kısmen...kabulüne...dair...verilen...karara...karşı...süresi...içinde...davalı...vekili...ve...ihbar...olunan ... ... ... ve...Ticaret ... Şirketi...vekili...tarafından...istinaf...kanun...yoluna...başvurulması...üzerine...dairemize...gönderilen...dosyanın...yapılan...istinaf...incelemesi...sonucunda;

G.D

GEREĞİ...DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Davacı...vekili...tarafından...verilen...19/12/2016...havale...tarihli...dava...dilekçesinde...özetle; müvekkili...şirketin...davalılardan ... ... Turizm...Enerji ... ve...Ticaret...A.Ş - ... İnş. San. ve...Tic. A.Ş...iş...ortaklığı...şirketine...ilişkin "... ... ...

İnşaatı" işi...kapsamında (......kanal...sanat...yapılarının...yapılması) beton...kaplama...ve.........kanal...sanat...yapılarının...yapılması (beton, kanal, su...alma...yapılan, köprü, menfez, çek...yapılan...vb.) işini...taşeron...olarak...üstlendiğini, müvekkili...şirketin...Kasım...2014...ve...Ocak...2015...yıllan...arasında.........kanal...sanat...yapılarının...yapılması...işini...tamamladığını, ... İnş. Tur. Enerji...San. ve...Tic. A.Ş - ...

İnş.San.ve...Tic.A.Ş...iş...ortaklığı...şirketi...uhdesinde...kalan ... ... ... işleri...ile...ilgili...olarak...kesin...hak...ediş...raporlarını...hazırlamaya, hazırlatmaya, onaylamaya...ve...imzalamaya...yetkili...olan ... tarafından...müvekkilinin...hak...ediş...alacağına...ilişkin...kesin...hakedişin...imzalandığı...ve...onaylandığını, müvekkilinin...hak...ediş...alacağına...ilişkin...borcunun...ödenmemesi...üzerine, davalı ... İnş. .... San. ve...Tic.

A.Ş...aleyhine...Ankara...28.

İcra...Müdürlüğü'nün...2016/12944...Esas...sayılı...dosyası...ile...ilamsız...icra...takibi...başlatıldığını, davalı...tarafından...herhangi...bir...ödeme...yapılmadığını, borca...ve...faize...vs. itiraz...edilerek...takibin...durdurulduğunu, davalı (borçlunun) itirazlarının...hiçbir...şekilde...kabulünün...mümkün...olmadığını...belirterek...davalının...hakkında...başlatılan...Ankara...28.İcra...Müdürlüğü'nün...2016/12944...sayılı...takip...dosyasına...yönelik...itirazlarının...iptali...ile...takibin...devamına...ve %20...oranında...inkar...tazminatına...karar...verilmesini...talep...ve...dava...etmiştir.

YANIT

Davalı...vekili...tarafından...verilen...13/02/2017...havale...tarihli...cevap...dilekçesinde...özetle; müvekkili...şirket...ile...dahil...olduğu ...-... iş...ortaklığı...ile...davacı...arasında...hiçbir...akdi...ilişkinin...olmadığını, davacının...yaptığı...takibe...itiraz...edildiğini, müvekkili...şirketin, dahil...olduğu...ortaklık...işlerinin...büyük...kısmını...alt...müteahhide...yaptırdığını, ...A.Ş'nin...Ankara...1.

Asliye...Ticaret...Mahkemesi'nin...2014/613...Esas...sayılı...dosyası...ile...iflasın...ertelenmesi...talebinde...bulunduğunu, bu...dosyada...tedbir...kararı...verildiğini, davacının...taraflar...arasında...düzenlenmiş...bir...sözleşme...ibraz...edemediğini...ve...fatura...sunamadığını, sadece ...'ın...düzenlediği...bir...kısım...belge...sunmakla...birlikte, çalışanla...iş...birliği...içinde...hazırlanan...belgelerin...davacıya...bir...hak...doğurmayacağını, davacının...fatura...bile...ibraz...edemediğini,

...'ın...düzenlediği...iddia...edilen...hak...ediş...belgelerinin...alacağın...varlığına...ve...sözleşme...ilişkisinin...ispatına...yeterli...olmadığını, bu...belgelerin ...'ın...iş...akdinin...feshinden...sonra...düzenlendiğinin...düşünüldüğünü, ...'ın...müvekkili...şirketin...dahil...olduğu...ortaklıkta...çalışırken...yıllık...izinde...bir...başka...rakip...şirkette...çalıştığının...tespit...edildiğini, bunun...üzerine...Ankara...41.

Noterliği...aracılığıyla...ihtarname...çekilerek...iş...akdinin...haklı...olarak...feshedildiğini, bu...nedenlerle...davanın...reddine...karar...verilmesini...talep...etmiştir.

İLK...DERECE...MAHKEMESİ...KARARININ...ÖZETİ

Ankara...12. Asliye...Ticaret...Mahkemesi'nin...20/06/2019...tarih, 2016/988...Esas...ve...2019/695...Karar...numaralı...kararında...özetle; dava, davacı...tarafından.... ... sulaması ... ... ... İşine...bağlı...olarak...hakediş...alacağına...istinaden...yürütülen...icra...takibine...yapılan...itirazın...2004...sayılı...İİK'nda...düzenlenen...iptali...davasına...ilişkindir.

Ankara...28. İcra...Müdürlüğü'nün...2018/6925...Esas...sayılı...icra...dosyası, müzekkere...cevapları, ticaret...sicil...özeti, bilirkişi...raporu...ve...diğer...belgeler...dosyada...mevcuttur.

Ankara...28. İcra...Müdürlüğü'nün...2016/12944...sayılı...takip...dosyasının...incelenmesinde, dosya...alacaklısının ..., borçlusunun ... İnş. Tur. Eneri...San. ve...Tic. A.Ş. olduğu, takip...çıkışının...asıl...alacak...ve...faiz...toplamı...olmak...üzere...66.769,57...TL...olduğu, hak...edişten...kaynaklı...alacak...için...ilamsız...icra...takibi...yapıldığı, borçlunun...süresinde...itirazı...üzerine...takibin...durduğu, asıl...alacak...ve...faiz...toplam...miktarı...üzerinden...iş...bu...davanın...süresinde...açıldığı...anlaşıldı.

HMK'nın...222/1, 220/3...maddeleri...gereğince...davacı...tarafın...ticari...defter...ve...kayıtları...incelenmiştir.

Dosya...üzerinde...bilirkişi...incelemesi...yapılmıştır.

Şanlıurfa...4. Asliye...Hukuk...Mahkemesinden...talimat...yoluyla...heyetten...ayrı...bir...rapor...aldırıldığı, rapora...göre, dava...konusu...alacağa...ilişkin...olarak; davacı ...'nın...dava...dosyası...kapsamında...sunmuş...olduğu...2014 - 2015...ve...2016...Yılı...Ticari...Defter...kayıtlan...üzerinde...yapılan...inceleme...sonucunda, davalı ... İnş. ....

San. ve...Tic.A.Ş'ne...ait...herhangi...bir...cari...muhasebe...kaydına...rastlanılmadığı...ancak, 06.11.2014...tarihli...yapılan...işlere...ait.........kanal...sanat...yapılan...yapılması...işi...kapsamında...yeşil...defter...başlıklı...belgelerde...ve...dosya...kapsamında...davacı ... tarafından...sunulan ... Müdürlüğü...15.

Bölge...Müdürlüğünün...05.01.2018...tarih...ve ... sayılı...yazılarından...tespit...edilen...hususlar...doğrultusunda...davacının...dava...konusu ... ... ...

İnşaatı'nda...32...adet...ayrım...ve...priz...yapısı...ile...1...adet ... ile...1...adet...yol...geçiş...yapısı...imalatlarını...yaptığı...yukandaki...teknik...bilirkişi...değerlendirmesinde...tespit...edildiği...hususlan...hep...birlikte...değerlendirildiğinde; dava...konusu...alacağa...ilişkin...olarak...davalı/borçlunun...19.12.2016...tarihi (dava...tarihi) itibariyle...yapılan...işlerin...bedeli...olan...1...nolu...hakediş...tutanağmdaki...58.095,79-TL...olarak...belirtilen...borcu...müşterek...ve...müteselsil...olarak...ödeme...mükellefiyetinin...bulunduğunun...bildirildiği...görülmüştür.

Bilirkişi...raporu...dosya...kapsamı, ticari...defter...kayıtları...ve delil...durumuna...uygun...olup...hükme...esas...alınmıştır. Taraflar...arasındaki...uyuşmazlığın, davacı...ile...davalının...da...içinde...bulunduğu...adi...ortaklık...arasında...sözleşme...yapılıp...yapılmadığı, davacının, davalının...içinde...yer...aldığı...adi...ortaklığa...iş...yapıp...yapmadığı, davacı...alacaklı...ise...alacağın...varlığı...ve...miktarı, alacağın...likit...olup...olmadığı...konularında...toplandığı...anlaşılmaktadır.

Somut...olayda; öncelikle.......ve...Su...İşleri...Bakanlığı'nca...mahkememize...gönderilen ... ......Kanal...İnşaatı...işine...ait...sözleşme...içeriği...incelendiğinde, sözleşmenin...taraflarının ... Müdürlüğü...ile ... İnş. Turz. Enerj. San. ve...Tic. A.Ş. ve ... İnş. San. ve...Tic.

A.Ş.'den...oluşan...iş...ortaklığı...arasında...olduğu, bahse...konu...iş...ortaklığına...verilen...iş...kapsamında...yapılan...beton, kanal...sulama, köprü, menfez...vb. işlerin...davacıya...taşeron...olarak...verildiğini...ispat...yükünün...davacıda...olduğu, hakediş...alacağına...ilişkin...yazılı...delil...başlangıcı...sayılan...ve...davalı...tarafça...sunulan...03.03.2015 tarih...ve......nolu...fatura...içeriğinden...hareketle...davacının...iddia...ettiği...işlerin...davacı...tarafından...yapılıp...yapılmadığı,

yapıldı...ise...hangi...işlerin...üstlenildiğinin...tespiti...bakımından...talimat...mahkemesi...aracılığıyla...dinlenen...tanık...ifadelerinde...yerinde...keşif...incelemesi...de...yapılan ... ... ... inşaatında.........kanalda...2014...tarihinde...davacının...33...tane...priz, 1...adet...emniyetli...boşaltım...yapısı...ve...1...adet...yol...geçişi...yaptığının...beyan...edildiği, ayrıca...mahkememizce...müzekkere...yazılmasına...karar...verilen.........15.

Bölge...Müdürlüğü'nün...05.01.2018...tarihli...ve.......sayılı...yazı...cevabında ...'nın...resmi...alt...yüklenici...olmamakla...birlikte...bahse...konu...iş...kapsamında...2013-2014...yıllarında...yaklaşık...21.000...m.........kanal...kaplama...betonu (kazı...hariç) imalatını, 2014-2015...yıllarında.........kanal...üzerindeki...sanat...yapıları (yol...geçiş...yapıları, emniyet...boşaltım...yapıları, çek...yapıları...ve...priz...yapıları) imalatlarını...yaptığının...Bölge...Müdürlüğü...kontrol...teşkilatlarında...bilindiğinin...yapılan...yapıların...cinsi...ve...kilometreleriyle...birlikte...fotoğrafları...çekilerek...belirtildiği,

icra...dosyası...içeriği...incelendiğinde...06.11.2014...tarihli...yapılan...işlere...ait.........kanal...sanat...yapıları...yapılması...işi...kapsamında...yeşil...defter...başlıklı...hesap...cetvelinde...49.332,72-TL...imalat...yapıldığının...ihbar...olunan ... İnş. San. ve...Tic.

A.Ş. ve...davacı ... tarafından...imza...altına...alındığı, bilindiği...üzere...6098...sayılı...Kanun'un...638/son...maddesi...hükmüne...göre...adi...ortaklığı...oluşturan...ortakların, birlikte...veya...bir...temsilci...aracılığı...ile,

bir...üçüncü...kişiye...karşı, ortaklık...ilişkisi...çerçevesinde...üstlendikleri...borçlardan...aksi...kararlaştırılmamışsa...müteselsilen...sorumlu...olacakları, dolayısıyla...her...ne...kadar...davacının...2014-2015-2016...yıllarına...ait...ticari...defter...ve...kayıtları...incelendiğinde...her...ne...kadar...davalıya...ait...herhangi...bir...cari...muhasebe...kaydına...rastlanılmadığı...tespit...olunsa...da...mahkememizce...yukarıda...belirtilen...somut...olgular...ışığında...davacının ... ... ... inşaatında.........kanalda...2014...tarihinde...davacının...33...tane...priz,

1...adet...emniyetli...boşaltım...yapısı...ve...1...afet...yol...geçişi...yaptığı...anlaşılmakla...bilirkişiler...marifetiyle...dosya...kapsamına...uygun...olarak...yapılan...hesaplama...yol...ve...yöntemi...sonucu...davacının...davalıdan...58.095,79-TL...hakediş...alacağı...talep...hakkı...bulunduğu...anlaşılmıştır.

Dosya...içerisinde...toplanan...deliller, icra...dosyası, ticari...defter...kayıtları, bilirkişi...raporu...ve...tüm...dosya...içeriğine...göre, davacı...tarafın, dava...konusu.... ... sulaması ... ... ... ...

İşi'ne...bağlı...olarak...hakediş...alacağından...kaynaklanan...ve...bilirkişi...raporu...ile...hesaplanan...alacaklar...bakımından...icra...takibi...yapmakta...haklı...olduğu, fazlaya...ilişkin...istem...yönünden...davalı...tarafların...itirazının...yerinde...olduğu, nitekim...faiz...istemi...bakımından...davalı...tarafın...temerrüde...düşürülmediği,

bilirkişi...raporunda...hesaplanan...alacak...miktarı...üzerinden...itirazın...iptaline...icra...takibinin...devamına, asıl...alacak...likit...olduğundan...davalı...aleyhine...icra...inkar...tazminatı...verilmesine...ve...kabul...oranında yargılama...giderlerinin...davalıdan...tahsiline...karar...verilmesi...gerektiği...anlaşıldığından...davanın...kısmen...kabulüne, davalının...Ankara...28.

İcra...Müdürlüğü'nün...2016/988...Esas...sayılı...icra...dosyasında...davalı...borçlu...tarafın...itirazının...kısmen...iptaline, 58.095,79...TL...asıl...alacağın...icra...takibinde...belirtilen...şartlar...geçerli...olmak...üzere...davalıdan...tahsili...konusunda...icra...takibinin...devamına, asıl...alacak...likit...olduğundan...11.619,15...TL...icra...inkar...tazminatının...davalıdan...tahsili...ile...davacıya...ödenmesine, fazlaya...ilişkin...istemin...reddine...dair...karar...verildiği...görülmüştür.

İLERİ...SÜRÜLEN...İSTİNAF...SEBEPLERİ

Davalı...vekili...27/08/2019...havale...tarihli...istinaf...kanun...yolu...başvuru...dilekçesinde...özetle; cevap...dilekçesiyle...aşamalardaki...beyanlarını...aynen...tekrar...ettiklerini, taraflar...arasında...akdi...ilişki...bulunmadığını, taraflarından...dosyaya...kazandırılan...ve...davacının...dava...dışı.........Şirketi...için...düzenlediği...fatura...ve...hak...ediş...raporlarından...davacı...şirketin...taşeron...olan.........İnş. San...ve...Tic. Ltd.

Şti'nin...alt...taşeronu...olarak...iş...yaptığının...anlaşıldığını, nitekim...davacı...tanığı.............da...bu...hususu...doğruladığını, davacının...Ankara...1. Asliye...Ticaret...Mahkemesi'nin...2014/613...Esas...sayılı...dava...dosyasında...iflasın...ertelenmesi...davasında...alınan...tedbir...kararı...sebebiyle...dava...dışı.........Ltd.

Şti'den...alacağını...alamaması...sebebiyle...müvekkili...aleyhine...takip...ve...dava...ikâme...ettiğini...ve...müvekkili...şirketin...dahil...olduğu...âdi...ortaklıktan ...

A.Ş'nin...işine...son...verilen...eski...çalışanı...ile...işbirliği...yapmak...suretiyle...sonradan...düzenlenerek...temin...ettiği...belgeler...ile...dava...ikâme...ettiğini, bu...şahsın...işten...atıldığını...ve...şahsın...bilahare...müvekkili...aleyhine...tazminat...davası...açtığını, bu...sebeple...bu...şahıs...hakkında...usulsüz...işlemleri...sebebiyle...suç...duyurusunda...bulunulduğunu, bu...şahsın...sonradan...düzenlediği...belgeleri...dosyaya...sunduklarını, bu...belgelerin...her...zaman...düzenlenmesi...mümkün...olup...müvekkilini...ilzam...etmeyecek...belgeler...olduğunu,

ticari...defterler...üzerinde...yapılan...bilirkişi...incelemesi...sonucunda...da...taraflar...arasında...herhangi...bir...ticari...ilişkinin...varlığının...tespit...edilemediğini, mahkemenin...bu...rapor...ile...yetinmeyerek...yerinde...keşif...yaptığını, davacı...tanığını...dinlediğini...ve......'den...de...davacının...müvekkili...şirketin...dahil...olduğu...ortaklığa...taşeronluk...yapıp...yapmadığını...sorarak.........yazı...cevabını...da...beklemeden...bilirkişi...incelemesi...yaptığını, bu...raporda...da...sözleşme...ilişkisinin...tespit...edilemediğini,

ortaklık...işlerinin...büyük...kısmının...dava...dışı...alt...müteahhit...olan.........Ltd.

Şti'ye...yaptırıldığını, davanın...dava...dışı...diğer...ortaklığa...dahil...olan...şirket...ile.........Şirketi'ne...ihbar...edildiğini, ... ...'ın...dosyaya...cevap...dilekçesini...sunduğunu, diğer...şirketin...sunmadığını, bu...iki...şirketin...aynı...grup...şirketi...olup...aralarında...organik...bağ...bulunduğunu...ve...bu...iki...şirketin...birçok...dava...ve...icra...takibinde...olduğu...gibi...dava...konusu...bedeli...de...müvekkili...şirkete...ödettirmekte...hemfikir...olduklarını, ......Şirketi'nin...adi...ortaklığın...resmi...taşeronu...olduğunun.........de...bildirildiğini, taşeron...olan.........Şirketi'nin,

alt...taşeronlarının...tasarruf...yetkisinin...kendisine...ait...olduğunu...ve...davacının...fatura...ve...hak...edişlerinden...anlaşıldığı...gibi...hukuki...ve...akdi...ilişkisinin.........Şirketi...ile...olduğunu, bu...sözleşmenin...celbi...istenilmiş...ise...de...ibraz...edilmediğini, işine...son...verilen ...'ın...sonradan...düzenlediği...belgeler...hakkında...da...ihbar...edilen...şirketlerce...bir...beyanda...bulunulmadığını...ve...davacının...sözleşmesini...ibrazdan...kaçındıklarını, bilirkişilerin...de...bu...itiraz...ve...talepleri...hakkında...hiçbir...inceleme...yapmadıklarını, davacının,

müvekkili...şirketin...dahil...olduğu...ortaklığın...taşeronu...olduğu...varsayımı...ile...rapor...hazırladıklarını, bu...tespitin...maddi...ve...hukuki...dayanağının...bulunmadığını, raporda...hakime...ait...olan...hukuki...değerlendirme...yetkisinin...kullanıldığını, ...'den...istenen...müzekkere...cevabının...da...dosyaya...intikal...etmediğini, bu...yazı...cevabı...beklenmeden...eksik...inceleme...ile...kurulan...hükmün...hatalı...olduğunu...ve...kaldırılması...gerektiğini, davacının...bu...işleri...yaptığı...kabul...edilse...bile.........Bölge...Müdürlüğü'nün...yazı...cevabından...anlaşılacağı...üzere...davacının,

müvekkili...şirketin...alt...taşeronu...olmadığının...belirtildiğini, davacının...bu...işi...yaptığının.........Bölge...Kontrol...Teşkilatı'nca...bilinmesinin...müvekkili...şirketi...bağlamayacağını, emsal...Yargıtay...kararlarını...da...dosyaya...sunduklarını, davanın...niteliğine...göre...tanıkla...ispat...imkanı...bulunmadığı...ve...tanık...dinlenmesine...muvaffakatları...olmadığı...halde...mahkemece...tanık...dinlenmesine...karar...verilmesinin...de...usul...hatası...olduğunu,

Tüm...bu...sebeplerle...istinaf...başvurularının...kabulü...ile...mahkeme...kararının...kaldırılmasına...ve...kararın...tümden...reddine...karar...verilmesi...isteğinde...bulunmuştur.

İhbar...olunan ... ... ... ve...Ticaret ... Şirketi...vekili 10/09/2019...havale...tarihli...istinaf...kanun...yolu...başvuru...dilekçesi...sunmuş...ise...de...ihbar...olunanın...davada...taraf...sıfatının...olmaması...ve...hükmün...taraflar...hakkında...kurulmuş...olması...sebebiyle...ihbar...olunan...şirket...vekilinin...sunmuş...olduğu...istinaf...başvuru...dilekçesi...değerlendirmeye...alınmamıştır.

Davacı...vekili...26/09/2019...havale...tarihli...istinafa...cevap...dilekçesinde...özetle; dava...dilekçesi...ve...önceki...beyanlarını...aynen...tekrarla; davalı...vekilinin...haksız...ve...hukuki...mesnetten...yoksun...istinaf...başvurusunun...esastan...reddine...karar...verilmesi...isteğinde...bulunmuştur.

DELİLLERİN...DEĞERLENDİRİLMESİ...VE...GEREKÇE

İstinaf...kanun...yolu...başvurusuna...konu...edilen...karar...hakkında; HMK'nın...355.maddesindeki...düzenleme...uyarınca, istinaf...dilekçesinde...belirtilen...nedenler...ve...kamu...düzenine...ilişkin...aykırılık...bulunup...bulunmadığı...yönü...gözetilerek...yapılan...inceleme...sonucunda;

Dava, eser...sözleşmesinden...kaynaklanan...iş...bedeli...nedeniyle...doğan...alacağa...ilişkin...yapılan...takibe...itiraz...nedeniyle...açılmış...itirazın...iptali, takibin...devamı...ve...icra...inkar...tazminatının...tahsili...istemine...ilişkin...olup, mahkemece...davanın...kısmen...kabulüne...dair...karar...verilmiş, bu...karara...karşı...davalı...vekili...tarafından...yukarıda...belirtilen...gerekçelerle...istinaf...yoluna...başvurulmuştur.

İş...ortaklığı, esas...itibariyle...Borçlar...Kanunu'nun...620...ve...müteakip...maddelerindeki...hükümlere...tabi...bir...adi...ortaklık...olup, tüzel...kişilikleri...olmadığından...taraf...ehliyetleri...yoktur. TBK'nın...638/3.maddesine...göre; ''Ortaklar...birlikte...veya...bir...temsilci...aracılığı...ile...bir...üçüncü...kişiye...karşı...ortaklık...ilişkisi...çerçevesinde...üstlendikleri...borçlardan, aksi...kararlaştırılmadıkça...müteselsilen...sorumlu...olurlar''.

Adi...ortaklığın...borcu, adi...ortaklığı...oluşturan...kişilerden, takipte...taraf...gösterilmek...sureti...ile...tahsil...edilir.

HMK'nın...114/1-d...maddesi...uyarınca...tarafların, taraf...ve...dava...ehliyetine...sahip...olmalarının...dava...şartlarından...olduğu...ve...HMK'nın...115.maddesine...göre...mahkemenin, dava...şartlarının...mevcut...olup...olmadığını, davanın...her...aşamasında...kendiliğinden...araştıracağı...hükmü...nazara...alınarak...bu...hususun...kanun...yolu...denetiminde...de...re'sen...gözetilmesi...gerekmektedir (Yargıtay...Kapatılan...15.

Hukuk...Dairesi'nin...2019/2305...Esas-2020/404...Karar...sayılı...ilâmı).

Taraf...ehliyeti, medeni...hukuktaki...medeni...haklardan...yararlanma...ehliyetinin...usul...hukukunda...büründüğü...şekil...olarak...anlaşılmalıdır. Buna...göre; medeni...haklardan...yararlanma...ehliyeti...bulunan...her...gerçek...ya...da...tüzel...kişinin...davada...taraf...ehliyetine...sahip...olduğu...kabul...edilmelidir. Adi...ortaklığın...yukarıda...belirtildiği...şekilde...taraf...ehliyeti...bulunmamaktadır.

Bu...nedenle, adi...ortaklığa...ilişkin...davalarda, adi...ortaklığı...oluşturan...kişilerin...taraf...olarak...hep...birlikte...hareket...etmeleri...gerekir. Adi...ortaklık...tarafından...açılacak...davaların...ise...iştirak...halinde...mülkiyet...hükümleri...gereği...bütün...ortaklar...tarafından...birlikte...açılması...gerekir. Adi...ortaklığa...karşı...açılacak...davalar...yönünden...ise; ikili...bir...ayrım...yapmak...gerekecektir.

Davanın...konusu...paradan...başka...bir...şey...ise...davanın...bütün...ortaklara...karşı...birlikte...açılması (mecburi...dava...arkadaşlığı), davanın...konusu...para...ise...ortaklar...bu...borçtan...müteselsilen...sorumlu...bulunduklarından...ortaklardan...biri, bazıları...ya...da...tümüne...karşı...takip...yapılabileceği...gibi...dava...da...açılabilecektir (ihtiyari...dava...arkadaşlığı). (Yargıtay...Kapatılan...15.

Hukuk...Dairesi'nin...2018/2783...Esas-2018/3547...Karar...sayılı...ilâmı).

Açıklanan...bu...olgular...ışığında, somut...olayda...takip...talebinde...dava...dışı...ortaklığa...dahil...olan...taraflardan...sadece...davalı...şirketin...borçlu...olarak...gösterilerek...hakkında...takip...yapıldığı...ve...borçlunun...takibe...itirazı...üzerine...bu...itirazın...iptali...için...davalı-borçlu...hakkında...eldeki...itirazın...iptali...davasının...açıldığı...ve...takip...ve...dava...konusunun...para...borcuna...ilişkin...olması...sebebiyle...adi...ortaklığı...oluşturan...şirketlerden...yalnız...birine...karşı...da...takip...yapılıp...dava...açılabileceğinden...eldeki...takip...ve...dava...dosyasında...mahkemenin...de...kabulünde...olduğu...gibi...taraf...teşkilinin...sağlanmış...olduğu...anlaşılmakla...diğer...istinaf...sebeplerinin...incelenmesine...geçilmiştir.

Mahkemece...davacı...tarafından...dosyaya...sunulan...ve...adi...ortaklığı...oluşturan...dava...dışı ... A.Ş'nin...çalışanı...olduğu...söylenen ...'ın...bu...şirket...adına...düzenlemiş...olduğu...ve...davacı...tarafından...yapılan...imalatları...gösteren...hak...ediş...belgesi...yazılı...delil...başlangıcı...olarak...kabul...edilmek...suretiyle...davacı...tanıkları...dinlenerek...ve...bu...tanık...beyanları...da...hükme...esas...alınmak...suretiyle...davanın...kısmen...kabulüne...karar...verildiği...anlaşılmaktadır

Kural...olarak...818...sayılı...BK'nın 32 ve...6098...Sayılı...TBK'nın 40. maddesi...hükümlerine...göre, yetkili...bir temsilci tarafından...bir...başkası...adına...ve...hesabına...yapılan...hukuki...işlemin...sonuçları, doğrudan...doğruya...temsil...olunanı...bağlar, alacak...ve...borçları...temsil...olunana...intikâl...eder. Hukuki...muamelede...bulunanın...yetkili temsilci olmaması...halinde, temsil...olunanı...bağlamayacağından...şahsen...sorumlu...olur. Ancak...818...Sayılı...BK'nın 38 ve...6098...sayılı...TBK'nın 46. maddelerinde, bir...kimsenin...yetkisi...olmadığı...halde...temsilci...olarak...bir...hukuki...işlem...yaptığı...ve...bu...işlemi...temsil...olunan...tarafından...onandığı...ve...icazet...verildiği...taktirde...temsil...olunanı...bağlayacağı...kabul...edilmiştir.

Somut...olayda...davacı, ... tarafından...düzenlenen...hak...ediş...belgesinin...adi...ortaklığı...temsilen...imzalandığını...ve...bu...belgenin...bu...sebeple...davalıyı...bağladığını...iddia...etmektedir. Mahkemece, hak...ediş...belgesi...altında...dava...dışı...adi...ortaklığa...dahil...şirketlerden ...

A.Ş...adına...imzası...bulunan ... isimli...şahsın...bu...şirketin...yetkili...temsilcisi...olup...olmadığı...veya...bu...şahıs...tarafından...yapılan...benzer...işlemlerin...temsil...olunan...dava...dışı...şirket...tarafından...benimsenip...benimsenmediği, onanıp...onanmadığı...hususunda...herhangi...bir...inceleme...yapılmamıştır. Hak...ediş...belgesini...düzenleyen ... isimli...kişinin...dava...dışı...adi...ortaklığı...oluşturan...şirketlerden...olan ...

A.Ş'nin...yetkili...temsilcisi...olup...olmadığı...veya...yetkili...temsilcisi...gibi davranıp...davranmadığı...konusunda...inceleme...yapılmamış...olduğundan, ticaret...sicil...kayıtları...da...araştırılarak, defterler...üzerinde...inceleme...yapılıp...benzer...işlemlerin...bu...kişi...tarafından...temsilci...sıfatıyla...hareket...ederek...yapılıp...yapılmadığı, bu...şirketin...temsilcisi gibi görüp...görmediği...hususunda...araştırma...yapılıp, ...

A.Ş'nin temsilcisi...olduğunun...yahut temsilci gibi...hareket...ettiğinin...saptanması...halinde...dosyaya...sunulan...hak...ediş...belgesinin...davalıyı...bağlayıp...bağlamadığı...belirlenerek...sonucuna...göre...karar...verilmesi...gerekir.

Eksik...inceleme...ve...araştırma...ile...hak...ediş...belgesine...itibar...edilmek...suretiyle...karar...verilmesi...doğru...olmadığından...davalı...vekilinin...bu...konudaki...istinaf...başvurusunun...dairemizce...kabulü...gerekmiştir (Yargıtay...Kapatılan...15.H.D.'nin...2019/3309...Esas-2020/1951...Karar...sayılı...ilâmı).

6100...sayılı...Hukuk...Muhakemeleri...Kanunu (HMK) hükümlerine...göre: Mahkeme, ticari...davalarda...tarafların...ticari...defterlerinin...ibrazına...kendiliğinden...veya...taraflardan...birinin...talebi...üzerine...karar...verebilir (HMK...222/1).

Ticari...defterlerin, ticari...davalarda...delil...olarak...kabul...edilebilmesi...için, kanuna...göre...eksiksiz...ve...usulüne...uygun...olarak...tutulmuş, açılış...ve...kapanış...onayları...yaptırılmış...ve...defter...kayıtlarının...birbirini...doğrulamış...olması...şarttır (HMK...222/2).

Bu...şartlara...uygun...olarak...tutulan...ticari...defter...kayıtlarının...sahibi...ve...halefleri...lehine...delil...olarak...kabul...edilebilmesi...için, diğer...tarafın...aynı...şartlara...uygun...olarak...tutulmuş...ticari...defterlerindeki...kayıtların...bunlara...aykırı...olmaması...ve...defter...kayıtlarının...aksinin...senet...veya...diğer...kesin...delillerle...ispatlanmamış...olması...gerektiği...ise...üçüncü...fıkrada...düzenlenmiştir.

Açılış...veya...kapanış...onayları...bulunmayan...ve...içerdiği...kayıtlar...birbirini...doğrulamayan...ticari...defter...kayıtları, sahibi...aleyhine...delil...olur (HMK...222/4).

Taraflar, kendilerinin...veya...karşı...tarafın...delil...olarak...dayandıkları...ve...ellerinde...bulunan...tüm...belgeleri...mahkemeye...ibraz...etmek...zorundadırlar. Elektronik...belgeler...ise...belgenin...çıktısı...alınarak...ve...talep...edildiğinde...incelemeye...elverişli...şekilde...elektronik...ortama...kaydedilerek...mahkemeye...ibraz...edilir (HMK...219/1). Ticari...defterler...gibi...devamlı...kullanılan...belgelerin...sadece...ilgili...kısımlarının...onaylı...örnekleri...mahkemeye...ibraz...edilebilir (HMK...219/2).

İbrazı...istenen...belgenin, ileri...sürülen...hususun...ispatı...için...zorunlu...ve...bu...isteğin...kanuna...uygun...olduğuna...mahkemece...kanaat...getirildiği...ve...karşı...taraf...da...bu...belgenin...elinde...olduğunu...ikrar...ettiği...veya...ileri...sürülen...talep...üzerine...sükut...ettiği...yahut...belgenin...var...olduğu...resmî...bir...kayıtla...anlaşıldığı...veya...başka...bir...belgede...ikrar...olunduğu...takdirde, mahkeme...bu...belgenin...ibrazı...için...kesin...bir...süre...verir (HMK...220/1).

Belgeyi...ibraz...etmesine...karar...verilen...taraf, kendisine...verilen...sürede...belgeyi...ibraz...etmez...ve...aynı...sürede, delilleriyle...birlikte...ibraz...etmemesi...hakkında...kabul...edilebilir...bir...mazeret...göstermez...ya...da...belgenin...elinde...bulunduğunu...inkâr...eder...ve...teklif...edilen...yemini...kabul...veya...icra...etmezse, mahkeme...duruma...göre...belgenin...içeriği...konusunda...diğer...tarafın...beyanını...kabul...edebilir (HMK...220/3).

Bu...kurallar...birlikte...değerlendirildiğinde...ticari...davalarda, yani...iki...tarafın...tacir...olduğu...ve...dava...konusunun...ticari...işletmeleri...ile...ilgili...olduğu...davalarda, ticari...defterler...ile...sözleşme...ilişkisinin...veya...alacak...miktarının...ispatı...mümkündür. Ticari...defterler...kesin...delillerdendir.

Yasa'da...delil...vasfı...taşıdığı...takdirde...aksinin...yazılı...veya...kesin...delillerle...ispatı...gerektiği...düzenlenmiş...olduğundan, yasanın...ticari...defterleri...kesin...delil...olarak...düzenlediği...açıkça...anlaşılmaktadır. Ticari...defterler...kesin...delillerden...ise...de...ancak...HMK...222. maddedeki...koşullar...çerçevesinde...ispat...aracı...olabilir.

Ticari...defter...kayıtlarının...sahibi...ve...halefleri...lehine...delil...olarak...kabul...edilebilmesi...için, diğer...tarafın...aynı...şartlara...uygun...olarak...tutulmuş...ticari...defterlerindeki...kayıtların...bunlara...aykırı...olmaması gerekir. Bir...taraf...kendi...defterlerine...delil...olarak...dayanmış...ise...karşı...tarafın...ticari...defterlerine...dayanılmamış...olsa...da...karşı...taraf...defterlerinin...incelenmesi...zorunludur.

Çünkü tarafın...ticari...defterleri...Yasa'da...belirtildiği...üzere...karşı...tarafın...ticari...defterleri...ile...uyumlu...olduğu...takdirde...lehine...delil...olabilecektir. Karşı...taraf...defterleri...incelenmediği...takdirde...dayanan...tarafın...kendi...defterindeki...kayıtların...lehe...delil...olması...mümkün...değildir.

Davacının...da...bu...durumu...bilerek...ticari...defterlere...delil...olarak...dayandığı...ve...karşı...tarafın...ticari...defterlerinin...de...incelenmesini...istediği...kabul...edilmelidir. Aksinin...kabulü...halinde...davacının...ticari...defterleri...tek...başına...delil...niteliği...taşımadığından...dayanılan...böyle...bir...delilin...incelenmesine...gerek...de...olmayacaktır.

Karşı...taraf...ticari...defterlerini...sunar...ise...birlikte...incelenip...değerlendirildiğinden...delil...olup...olmadığı...sonucuna...göre...değerlendirilebilecektir. Karşı...taraf...ticari...defterlerini...sunmadığı...takdirde...ise...bu...davranışı...ile kendi...ticari...defterlerinin...davacı...defterleri...ile...uyumlu...olup...olmadığının...incelenmesine...engel...olduğundan, engel...olduğu...sonucun...varlığını...kabul...etmiş...sayılmalıdır.

Tacir...olup...ticari...defter...tutmak...zorunda...olan...taraf, ticari...defterleri...bulunmadığını...ileri...süremeyeceğinden...verilen...kesin...süreye...rağmen...ibraz...etmediği...takdirde, belgenin...elinde...olmadığına...dair...yemin...etmesine...gerek...olmaksızın...HMK...220/3. madde...gereğince...sunmaktan...kaçındığı...belgelerdeki (ticari...defterlerindeki) kayıtların, karşı...taraf...defterindeki...kayıtlara...uygunluğunu...mahkeme...kabul...edebilir.

Aksinin...kabulü...durumunda; karşı...tarafın...ticari...defterlerini...sunmaması...halinde...sunan...tarafın...muntazam...tutulmuş...ticari...defterlerinin...lehe...delil...olarak...kabul...edilemeyeceği...şeklinde...bir...sonuç...ortaya...çıkar...ki...bu...ticari...defterleri...ve...karşı...taraf...elinde...olduğu...ileri...sürülen...belgeleri...delil...olarak...kabul...edip...sunulmaması...halinde...sonuçlarını...belirleyen...HMK'ndaki...açık...düzenlemelere...aykırı...bir...yorum...olacaktır (Yargıtay...Kapatılan...15.H.D.

2018/2696...Esas-2018/3431...Karar...sayılı...ilâmı).

Yukarıda...anlatılan...bilgiler...ve...kanuni...düzenlemeler...ışığında...somut...olaya...gelindiğinde, her...iki...tarafın...da...tacir...olduğu...eldeki...davada...mahkemece...davacı...ticari...defterleri...üzerinde...bilirkişi...incelemesi...yaptırılmış...ise...de...tacir...olan...davalının...ticari...defterleri...üzerinde...de...bilirkişi...incelemesi...yaptırılmadan...ve...davacı...ticari...defterlerindeki...kayıtların...davalı...ticari...defterleri...ile...uyumlu...olup...olmadığı...ve...davacı...lehine...veya...aleyhine...delil...olarak...kabul...edilip...edilemeyeceği...değerlendirilmeden...mahkemece...karar...verilmiş...olması...da...dairemizce...doğru...görülmemiştir.

Yine...mahkemenin...kabulüne...göre...de, yanlar...arasında...sözlü...sözleşmenin...varlığı...kabul...edilerek...hükme...varıldığı...dosya...kapsamıyla...sabittir. Uyuşmazlık, iş...bedelinden...kaynaklanmaktadır. Anlaşma...tarihinde...yürürlükte...bulunan...Türk...Borçlar...Kanunu'nun...481. maddesi...hükmü...gereğince, taraflarca...önceden...iş...bedeli...kararlaştırılmamış...ve...bedel...konusunda...taraflar...anlaşamıyor...ise...bedelinin...işin...yapıldığı...tarihteki...serbest...piyasa...fiyatlarına...göre, bilirkişi...incelemesi...yaptırılarak...belirlenmesi...gerekir. Oysa...hükme...dayanak...raporda, ....ve...Şehircilik...Bakanlığı...birim...fiyatlarıyla...hesaplama...yapılacağından, rapor...kabul...edilemez.

Bu...durumda, mahkemece...gerektiğinde...mahallinde...uzman...bilirkişi...marifeti...ile...yeniden...inceleme...yapılarak...davacının...gerçekleştirdiği...tüm...imalâtların, yapıldığı...yıl...piyasa...rayiçlerine...göre...bedeli...saptanarak...buna...göre...dava...sonuçlandırılmalıdır. Eksik...incelemeyle...ve...yetersiz...bilirkişi...raporuyla...bağlı...kalınarak, davanın...kısmen...kabulüne...karar...verilmesi...de...doğru...olmamıştır (Yargıtay...Kapatılan...15.Hukuk...Dairesi'nin...2015/2553...Esas-2016/1846...Karar...sayılı...ilâmı).

Yukarıda...açıklanan...nedenlerle...davalı...vekilinin...istinaf...kanun...yolu...başvurusunun...6100...sayılı...HMK'nın...353/(1)-a.6...maddesi...uyarınca...esasa...ilişkin...hususlar...incelenmeksizin...kabulü...ile...ilk...derece...mahkemesi...kararının...kaldırılmasına...ve...dosyanın...dairemiz...kararına...uygun...şekilde...yeniden...inceleme...ve...araştırma...yapılarak...esasa...ilişkin...olarak...yeniden...bir...karar...verilmek...üzere...ilk...derece...mahkemesine...gönderilmesine...karar...verilmesi...gerekmiş...ve...aşağıdaki...hüküm...kurulmuştur.

...