Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2022/161 K.2022/208

...

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

31.HUKUK DAİRESİ

... (İnceleme aşamasında / Duruşmasız) (Başvurunun esastan reddi /HMK m.353/1-b.1)

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 19/11/2021

NUMARASI ....

DAVANIN KONUSU

Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan İtirazın İptali

DAVANIN DEĞERİ : 44.000,00 TL

KARAR TARİHİ : 08/03/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : 08/03/2022

Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dairemize gönderilen dosyanın yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Davacı vekili tarafından verilen 13/07/2021 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; davalı ile dava dışı asıl iş sahibi ... ...

Belediye Başkanlığı arasında düzenlenen asansör ve yürüyen merdiven yenilenmesi yapım işi kapsamında, müvekkili ile davalı arasında yapılan 16/11/2018 tarihli götürü bedelli sözleşme uyarınca müvekkili şirketin yüklendiği işleri davalıya sözleşmeye uygun olarak eksiksiz teslim ettiğini, hak ediş raporlarına göre faturalar kesildiğini ve borçlu tarafça borca karşılık kısmi ödemeler yapıldığını, bir kısmının icra takibi neticesi davalıdan tahsil edildiğini, sözleşmeye konu işin ihale makamı olan .....Başkanlığı ile davalı şirket arasında Kesin Hesap Raporu'nun düzenlendiğinin öğrenildiğini,

sözleşme kapsamında müvekkili şirket hak edişlerinden kesilen 44.000,00 TL (kırk dört bin Türk Lirası) kesin hesap emanetinin ödenmesi için öncelikle davalıdan yazılı olarak talepte bulunulduğunu, yazılı talebe cevap verilmeyince davalı hakkında ...

27. İcra Müdürlüğü’nün 2021/4555 sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, açıklanan ve re'sen nazara alınacak nedenlerle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile, davalı borçlunun ...

27. İcra Müdürlüğü’nün 2021/4555 sayılı Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu borca itirazının iptali ile takibin devamına, %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YANIT

Davalı vekili tarafından verilen 11/08/2021 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında 16/11/2018 tarihli Götürü Bedel Hizmet Alım Sözleşmesi akdedildiğini, işbu sözleşme konusu işlerin ... ...

Dairesi ile müvekkili şirket arasında imzalanan "Asansör ve Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi" kapsamında yapıldığından belediye ile müvekkili şirket arasındaki işin kesin hesabının taşeron firmalar ile müvekkili şirket arasında yapılacak kesin hesap ile doğrudan ilişkili olduğundan ... ...

Belediyesi tarafından kesin hesabın onaylanmasını müteakip, taşeron firmaların kesin hesabının yapılacağını, öyle ki 16/11/2018 tarihli Götürü Bedel Hizmet Alım Sözleşmesi'nin 10.3. maddesi. "İşin, Sözleşme Şartname ve projelere uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı idarece tespit edildikten sonra, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların yarısı ... ... Belediyesi ile ... ...

A.Ş. arasında geçici kabul yapılmasını müteakip iade edilir. Hakedişlerden kesilen kesin hesap emanetleri, kesin hesap yapılmasını müteakip iade edilir." şeklinde olduğunu, ... ... Belediyesi tarafından müvekkili şirkete söz konusu iş ile ilgili kesin hesabın yapıldığı ve onaylandığına dair herhangi bir tebliğ yapılmadığını, ... ...

Belediyesi ile müvekkili şirket arasında kesin hesap yapılmasını müteakip taşeron firmaların kesin hesabının yapılacağını ve varsa mahsup edilmesi gereken tutarlar mahsup edildikten sonra kesin hesap emanetlerinin firmalara iade edileceğini, açıklanan nedenlerle davanın usulden ve esastan reddine, yargılama harç ve giderlerinin, vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/11/2021 tarih 2021/467 Esas ve 2021/724 Karar numaralı kararında özetle; dava, itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 16/11/2018 tarihli götürü bedel hizmet alımı sözleşmesi gereğince, davacı şirketin hak edişlerinden kesilen 44.000,00 TL'nin, bahse konu sözleşme hükümlerine göre iadesinin davacı yüklenici tarafından istenip istenemeyeceği, istenebilir ise tutarı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır.

... 27. İcra Müdürlüğü’nün 2021/4555 sayılı Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı alacaklının davalı borçlu aleyhine "16/11/2018 tarihli götürü bedel hizmet alımı sözleşmesi kesin hesap emaneti alacağı" adı altında 44.000,00 TL 'nin tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun yasal süre içerisinde borca ve ferilerine itiraz ettiği ve takibin durdurulduğu görülmüştür.

Taraflar arasında akdedilen 16/11/2018 tarihli sözleşmenin; 10.2. maddesi "Ek Kesin Teminat; fiyat farkı verilmesini gerektiren durumlarda, fiyat farkı olarak ödenecek bedelin %6'sı oranında, ödemelerden kesinti yapmak suretiyle veya teminat olarak kabul edilen değerler üzerinden ek kesin teminat alınacaktır,"

10.3.maddesi; " Kesin Teminat ve Ek Kesin Teminatın Geri Verilmesi; İşin, Sözleşme Şartname ve projelere uygun olarak yerine getirildiği ve Yüklenicinin bu işten dolayı İdareye herhangi bir borcunun olmadığı İdarece tespit edildikten sonra, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların yarısı ... ... Belediyesi ile ... ... A.Ş. arasında geçici kabul yapılmasını müteakip iade edilir. Hakedişlerden kesilen kesin hesap emanetleri, kesin hesap yapılmasını müteakip iade edilir. Kesin teminatın kalanı; ... ... Belediyesi'nin ... ... A.Ş.'nin Asansör ve Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi için verdiği teminatı iade etmesi ardından yükleniciye iade edilir," şeklinde düzenlenmiştir.

Mahkememizce ... ... Belediye Başkanlığı Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak, davalı şirket ile aralarında yapılan asansör ve yürüyen merdiven yenilenmesi yapım işine ilişkin düzenlenen kesin hesap raporunun tevdi edilmesi istenilmiş olup, ... ... Belediye Başkanlığı Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı'na ait 16/09/2021 havale tarihli yazı ile;....

Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'nın 31.05.2021 tarihli "Teminat İadesi" konu başlıklı yazısında ”..Söz konusu evrak ve ekleri incelendiğinde Kesin Hesap Raporunda belirtilen Sözleşme Bedeli ile tahakkuka bağlanan tutar arasında fark olduğu tespit edilmiş.." denilerek dokümanlar tarafımıza iade edilmiştir. Kesin hesap raporunda sehven matematiksel işlem hataları yapılmış olup Kesin hesap raporunun yenilenmesi gerekliliği hasıl olmuştur.

İdaremiz tarafından ivedilikle Kesin Hesap Raporu yeniden düzenlenecek olup Yüklenici ve Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığına gönderileceği hususu,..." bildirilmiştir.

Yapılan yargılama ve toplanan deliller ışığında, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 10.3 maddesi gereğince, hakedişlerden kesilen kesin hesap emanetleri, kesin hesap yapılmasını müteakip iade edileceği, kesin teminatın kalanı, ... ... Belediyesinin ... ... A.Ş.' nin Asansör ve Yürüyen Merdiven Yenilenmesi Yapım İşi için verdiği teminatı iade etmesi ardından yükleniciye iade edileceğinin düzenlendiği, dosya kapsamına alınan ... ........ 16/09/2021 havale tarihli yazı ile, dava tarihi itibariyle kesin hesabın yapılmadığı ve onaylanmadığının anlaşıldığı, bu suretle sözleşme hükmüne göre davacı yüklenicinin hakedişlerden yapılan kesintinin iadesini bu aşamada talep edemeyeceği kanaatine varılmakla davanın reddine dair karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili 22/01/2022 havale tarihli istinaf kanun yolu başvuru dilekçesinde özetle; dava ve aşamalardaki beyan dilekçelerini aynen tekrar ettiklerini, müvekkili şirketin edimlerini eksiksiz yerine getirerek işi davalıya teslim ettiğini, son hak ediş onay tarihinin 14/07/2020 olup bu tarihten sonra müvekkili şirketin davalıya kesin hesabın yapılarak kesin hesap emanetlerinin iade edilmesi yolunda başvuruda bulunduğunu ancak olumlu cevap alamadığını, bu konuda ihale makamı olan ... ...

Belediyesi Başkanlığı'na da müvekkili tarafından talepte bulunulduğunu, bu talebe yüklenicinin ticari sır kapsamında bulunan bilgilerin taraflarına verilemeyeceği ifade edilerek kesin hesabın yapılıp yapılmadığının bildirilmediğini ancak davalı ile ihale makamı arasında 08/02/2021 tarihli Olur ile kesin hesap raporunun düzenlendiğinin haricen öğrenildiğini, mahkemece bu konuda ...

Belediye Başkanlığı'na yazılan yazıya verilen cevapta kesin hesap hataları nedeniyle kesin hesabın iade edildiği bildirilmiş ise de denetime elverişli evrak sunulmadığını, davalı şirket belediye iştiraki olduğundan ve aralarında menfaat birlikteliği bulunduğundan sadece belediyeden gelen beyanlara itibar edilerek hüküm kurulamayacağını, beyanların belge ile desteklenmesi gerektiğini,

yine davalı şirketin ihale makamı ile olan sözleşme ilişkisinde kesin hesap raporunun bir an önce düzenlenmesi için üzerine düşen edimleri eksiksiz yerine getirip kesin hesabın yapılmasının sürüncemede kalmasında kusuru bulunmadığını ispat edemediğinden dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, bu nedenle üstlendiği işi eksiksiz teslim eden müvekkili şirketin kesin hesap emanetlerinin muaccel olduğunun kabulü gerektiğini ve bu konudaki örnek Yargıtay içtihatlarına dilekçelerinde yer vermiş olduklarını,

Tüm bu sebeplerle mahkemece eksik incelemeye ve araştırmaya dayalı olarak verilen kararın istinaf başvurularının kabulü ile kaldırılmasına ve davalarının kabulüne karar verilmesi isteminde bulunmuştur.

Davalı vekili 26/01/2022 havale tarihli, davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvuru dilekçesine karşı dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının istinaf başvurusunun hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, taraflar arasındaki işin müvekkili davalı ile ihale makamı ... ...

Dairesi arasında yapılan sözleşme kapsamında gerçekleştirildiğinden belediye ile müvekkili şirket arasındaki işin kesin hesabının taşeron firmalar ile müvekkili şirket arasında yapılacak kesin hesap ile doğrudan ilişkili olduğundan ... ... Belediyesi tarafından kesin hesabın onaylanmasını müteakip taşeron firmaların kesin hesabının yapılacağını, 14/11/2018 tarihli sözleşmenin 10.3.maddesinin de bu yönde düzenleme getirdiğini ve ... ...

Belediyesi tarafından müvekkili şirkete söz konusu iş ile ilgili kesin hesabın yapıldığı ve onaylandığına dair herhangi bir tebliğin yapılmadığını, bu durumun davacıya da müvekkili tarafından cevabi yazı ile açıkça bildirildiğini, arabuluculuk görüşmeleri sırasında da davacı tarafa beyan edildiğini, bu noktada davacının hiçbir somut delil gösteremediği, harici duyumlarla hareket ettiği açık olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK'nın 355.maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda; Dava, taraflar arasında düzenlenen 16/11/2018 tarihli, götürü bedelli, eser sözleşmesi uyarınca davacı taşeron tarafından davalı yükleniciye karşı açılmış olan sözleşmenin ifa ile sonuçlanmış olması sebebiyle davalı yüklenici nezdinde bulunan kesin hesap emaneti alacağının ödenmesi için davalı hakkında yapılan icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali ve inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Davalı vekili davaya cevabında, taraflar arasındaki taşeronluk sözleşmesinin, dava dışı iş sahibi ... ... Belediye Başkanlığı Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı ile müvekkili arasındaki asansör ve merdiven yenilenmesi yapımı işi kapsamında düzenlendiğini, bu sebeple belediye ile müvekkili şirket arasındaki işin kesin hesabının taşeron firmalar ile müvekkili şirket arasında yapılacak kesin hesap ile doğrudan ilişkili olduğundan ... ...

Belediyesi tarafından kesin hesabın onaylanmasını müteakip taşeron firmaların kesin hesabının yapılacağını ve taşeronun varsa mahsup edilmesi gereken borçlarının mahsubundan sonra kesin hesap emanetlerinin davacı taşerona iade edileceğini, takip ve dava tarihi itibariyle dava dışı idare tarafından işin kesin hesabının henüz yapılmamış olduğunu, bu sebeple dava ve takip tarihinde muaccel olmayan alacağa yönelik olarak açılan davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda dava dışı iş sahibi ... ... Belediye Başkanlığı'na müzekkere yazılarak davalı yüklenici ile aralarındaki asansör yapım işinin kesin hesabının yapılıp yapılmadığının sorulduğu, gelen yazı cevabında matematiksel hatalar sebebiyle kesin hesabın henüz onaylanmadığının, denetimin ardından kesin hesabın onay işlemlerinin yapılacağının bildirildiği, buna göre takip ve dava tarihi itibariyle kesin hesap emaneti alacağının muaccel olmadığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen gerekçelerle istinaf yoluna başvurulmuştur.

Taraflar arasındaki sözleşmenin ''Kesin Teminat ve Ek Kesin Teminatın Geri Verilmesi'' başlıklı 10.3.maddesi uyarınca hak edişlerden kesilen kesin hesap emanetlerinin ... ... Belediyesi ile ... ... A.Ş arasında kesin hesap yapılmasını müteakip iade edileceği ve kesin teminatın kalanının da ... Belediyesi'nin ... ...

A.Ş'nin asansör ve yürüyen merdiven yenilenmesi yapım işi için verdiği teminatı iade etmesi ardından yükleniciye iade edileceği, sözleşme hükümlerinin tarafları bağlayıcı olduğu gözetildiğinde davacı taşeronun kesin hesap emaneti alacağı dava dışı idare ile davalı yüklenici arasındaki işin kesin kabulünün yapıldığı kesin hesabın onaylandığı tarihten sonra dava dışı iş sahibinin davalı yükleniciye verdiği teminatı iade etmesinin ardından muaccel olacağından ve takip tarihi itibariyle takibe konu alacağın henüz muaccel olmadığı anlaşıldığından mahkemece de aynı gerekçelerle davanın reddine karar verilmiş olmasında usul ve yasa hükümlerine

aykırı bir durum görülmediğinden davacı vekilinin mahkeme kararına karşı yapmış olduğu istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

....