Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2024/553 K.2025/310

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

İDDİA

Davacı vekili; taraflar arasında yapılan sözleşme uyarınca davalıya ait içme suyu projesini işinin üstlendiğini, ancak davalı idareden kaynaklanan gecikmeler olmasına rağmen müvekkiline süre uzatım verilmediğini, davacıya gecikme cezaları kesilerek bedellerinin tahsil edildiğini ileri sürerek, davanın kabulüne, süre uzatımı taleplerinin kabulü ile, davalı idarenin süre uzatımı konusunda müvekkili aleyhine aldığı kararların iptaline ve bu doğrultuda;

davalı idarenin imar planını ve hâlihazır haritaları geç teslimi nedeniyle işe başlama tarihi olan 11.9.2016 tarihi ile imar planının teslim tarihi olan 14.10.2016 tarihi arasında geçen 33 günlük sürenin müvekkili şirkete süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine, davalı İdarenin kusuru dolayısıyla B Etap Projelerin tekrar hazırlanması nedeniyle B Etap'ın ilk sunulduğu tarih olan 23.12.2016 tarihi ile yeniden sunulduğu 21.02.2017 tarihleri arasında geçen 60 günlük sürenin müvekkil şirkete süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine,

gerçekleşen %20 oranındaki iş artışı nedeniyle iş artışına dayalı olarak onaylı iş programında yüklenici müvekkili için belirlenen toplam 60 günlük sürenin %20'si olan 12 günlük sürenin müvekkili şirkete süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine, taraflar arasındaki işe ait sözleşme uyarınca (Onaylı A Etap, B Etap projelerde) yapılan işler için ihale keşfinin %20'si oranında olan 45.560,00 TL iş artışı bedelinin yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacıya ödenmesine,

davalı İdareden kaynaklanan nedenler ile oluşan gecikmeler için sözleşme şartları doğrultusunda hesaplanan 15.699,04 TL. fiyat farkı bedelinin yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacıya ödenmesine, 27.7.2017 tarih ve 2017-317 sayılı müvekkili şirket yazısıyla idareye sunulan hakedişte idare tarafından re'sen yapılan 44.648,80 TL gecikme cezası kesintisinin iptaline ve kesilen 44.648,80 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili; taraflar arasında aktedilen sözleşme hükümlerine göre davacının süre uzatım taleplerinin yerinde olmadığını, iş süresince müvekkili idareden kaynaklı gecikme yaşanmadığını, müvekkili idarenin sözleşme ile yüklendiği edimlerini tam ve gereği gibi yerine getirdiğini, yapılan kesinti ve verilen gecikme cezalarının sözleşme ve şartnamelere uygun olduğunu ayrıca davaya konu taleplerin de zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; "taraflar arasında tanzim edilen eser sözleşmesine istinaden davacı yüklenici tarafın süresinde işi bitirip bitirmediği, işin süresinde bitirilmemesininde davalı iş sahibinin kusuru bulunup bulunmadığı, bu doğrultuda davacının ek süre talebinin yerinde olup olmadığı,

davacı lehine doğan iş artış bedeli, fiyat farkı bedelinin bulunup bulunmadığı ile gecikme cezasının kesilip kesilemeyeceği konularına ilişkin açılan eldeki davada, hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporlarındaki tespitlere göre, davacının İmar planlarının geç temin edilmesi nedeniyle süre talebinin sözleşme ve eklerine göre uygun olmadığı ancak B Etap projelerin gecikmesinin sözleşme ve eklerine göre İdareden kaynaklandığı bu sebeple 26 gün süre uzatımı verilmesinin gerekeceği, dava konusu proje hazırlanması işinde % 23,12 artış bulunduğu, davacı talebinin ise yüzde 20 olduğu,

bu doğrultuda %20 iş artışına isabet eden bedelin 45.560,00 TL olacağı, davacı tarafa verilmesi gereken 46 gün süre uzatımı bulunduğundan, davalı İdare tarafından hakedişte kesilen gecikme cezalarından 46 güne isabet eden 20.957,60 TL gecikme cezasının davacı tarafa iade edilmesinin gerekeceği, davacı tarafın % 20 iş artışı ile birlikte toplam hakedişinin 273.360 TL olacağı, bu hak ediş ile bilikte Sözleşmeye göre verilmesi gereken fiyat farkı alacağının da 6.658,08 TL olduğu ve toplamda hak ediş bedelinin 280.018,08 TL olacağı,

11.04.2017 tarihli kesin hakediş ile ödenen miktar olan 227.800,00 TL çıkarıldığında davacıya ödenmesi gerekli ilave hak ediş miktarının 52.218,18 TL olacağı, iade edilecek 20.957,60 TL de dikkate alındığında davacıya ödenecek tutarın 73.175,68 TL olduğu" gerekçesi ile,

davanın kısmen kabulüne, davacının davalı İdarenin imar planını ve halihazır haritaları geç teslimi nedeniyle işe başlama tarihi olan 11.9.2016 tarihi ile imar planının teslim tarihi olan 14.10.2016 tarihi arasında geçen 33 günlük sürenin süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine yönelik talebinin reddine,

davacının davalı idarenin kusuru dolayısıyla B Etap Projelerin tekrar hazırlanması nedeniyle B Etap'ın ilk sunulduğu tarih olan 23.12.2016 tarihi ile yeniden sunulduğu 21.02.2017 tarihleri arasında geçen 60 günlük sürenin süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine yönelik talebinin kısmen kabulü ile 26 günlük sürenin davacı şirkete süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine, gerçekleşen %20 oranındaki iş artışı nedeniyle iş artışına dayalı olarak onaylı iş programında davacı için belirlenen 12 günlük sürenin davacı şirkete süre uzatımı olarak verilmesi gerektiğinin tespitine,

45.560,00 TL. iş artışı bedelinin dava tarihi olan 11/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı tahsili ile davacıya verilmesine, 15.699,04 TL. fiyat farkı bedelinin dava tarihi olan 11/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacıya ödenmesine, 20.957,60-TL gecikme cezası kesintisinin 26/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; ihaleye teklif veren firmaların sözleşme ve ihale dökümanında belirtilen hükümleri kabul etmiş sayılacaklarını, söz konusu hükümlerin çok açık olmasına rağmen, davacı şirket tarafından 18/08/2016 tarihinde henüz resmi olarak yüklenici sıfatı kazanılmamış olmasına rağmen imar planları müvekkili idareden talep edildiğini, 24/08/2016 tarihinde davacı şirkete imar planlarının ilçe belediyelerinden temin edilmesi gerektiği bildirildiğini, 11/09/2016 tarihinde sözleşmenin imzalanması ile beraber resmi yüklenici sıfatı kazanılmasına rağmen ilgili imar planlarının 20/09/2016 tarihinde istendiğini,

11/09/2016 tarihi ve 20/09/2016 tarihi arasında geçen sürenin bile davacı şirketin işe verdiği ihtimam ve çabanın göstergesi olduğunu, işin başlangıcından nihayete erdirilmesine kadar müvekkili idarece yazılı ve şifahi olarak sürekli davacı şirketi işin zamanında ve özenli olarak bitirmesi için telkinler verildiğini, davacı şirketin A etabı projelerinin onaylanmasına rağmen B etap projelerindeki boru çaplarının etap projeleri ile tezatlık oluşturması nedeniyle idare tarafından istenen revizyon talebini projenin yeniden hazırlanması anlamını taşıdığı iddiasının subjektif bir yorum niteliğinde olduğunu,

B etap projelerinde istenen revizyon talebi projenin tasarlandığı programdaki veri girişinin sayısal olarak değiştirilmesi ile giderilebilecek nitelikte olduğunu, yerel mahkemece alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, hükme esas alınamayacağını, yapılan hesaplamaların da doğru olmadığını, teknik şartnamede, projenin hazırlanması için idare tarafından yükleniciye verilen dökümanların haricinde ihtiyaç duyulan her türlü bilgi ve belgelerin yüklenici tarafından sağlanacağının hükme bağlandığını, idarece verilen dökümanların yetersiz kaldığını,

yerel mahkemece eksik inceleme ve araştırma neticesinde verilen kararın isabetli olmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın tümden reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı vekilince istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan · E-imzalıdır Üye · E-imzalıdır Üye Katip · E-imzalıdır