Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2024/763 K.2025/890

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan alacak istemine ilişkin davada, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalılardan ... vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

İDDİA

Davacı vekili; müvekkilinin davalıdan 1 adet 500LT/16 Atü Kapalı genleşme tankı satın aldığını, müvekkili davacının, iş bu ürünü ... Site Yöneticiliğine 08/04/2021 tarihinde 0437 numaralı fatura ile sattığını, ancak müşterinin kullanımı aşamasında ürünün ayıplı olduğunun anlaşıldığını, ürünün, davalı ... ve Hid. Tank. Mak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından üretildiğini, 05/10/2021 tarihinde, 500LT/16 Atü kapalı genleşme tankının patlaması sonucu ...

Sitesi ortak alanlarının hasar görmesi nedeniyle ortak alan poliçesi kapsamında zararın ... Sigorta A.Ş tarafından site yönetimine ödendiğini, sonrasına ...

Sigorta A.Ş tarafından Gebze İcra Müdürlüğü 2023/10701 E.sayılı dosyası ile müvekkili ve üretici firma aleyhine icra takibi başlatıldığını, müvekkili, banka hesabına bloke konulması ile söz konusu durumdan haberdar olduğunu, müvekkiline icra müdürlüğü kanalıyla yapılan elektronik tebligat, sistemdeki aksaklık nedeniyle fark edilememiş ve dosya kesinleştiğini, müvekkili, banka hesaplarına konulan bloke nedeniyle yaptığı araştırma neticesinde olayı anlamaya çalışmış ve haciz tehdit altında Gebze İcra Müdürlüğü 2023/10701 Esas sayılı dosyasına 380,663,00.TL ödemede bulunduğunu, müvekkilinin dosya borcunu ödedikten sonra ...

Sigorta A.Ş ile yazışma yapılmış ve vekili tarafından dosya dayanak evraklar müvekkiline gönderildiğini, Söz konusu evraklardanın davalının da müşterek ve müteselsilsen sorumlu olduğunu, müvekkili davacının Ankara 25.Noterliği 13.06.2023 tarih ve 07578 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile haciz tehdidi altında yapmış olduğu ödemeyi talep etmek üzere davalılara ihtarname gönderdiğini, arabuluculuğa başvuru yaptıklarını ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 380.663,00.

TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ... İnşaat Tesisat Malzemeleri Tic. Ve San.

A.Ş. vekili; müvekkiline yapılan bir ayıp ihbarı bulunmadığını, TBK uyarınca ortaya çıkan ayıbın davalılara hemen bildirilmesi gerekirken bu bildirimde bulunulmadığını 13.06.2023 tarihinde keşide edilen ihtarın ise derhal bildirim yapılması gereken tarihten yaklaşık 1 yıl 8 ay 8 gün sonra olup bu ihbarın da hak düşürücü süre yönünden ayıp ihbarı olarak kabulünün de mümkün olmadığını, sonuç olarak süresinde yapılmış bir ayıp ihbarı bulunmamasına göre başkaca bir husus aranmaksızın davanın hak düşürücü süre ile zamanaşımı def'i nedeniyle usul yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini,

müvekkilinin davaya konu genleşme tankının üreticisi olmadığını, davacıya satıcısı olduğunu, davacı daha sonra bu ürünü sigortalıya satmış ve kurulumunu yaptığını, ekspertiz raporunda meydana gelen hasarda ürün sorumluluğunun ve ürün garantisi kapsamında üretici firmanın sorumlu olduğunu, bu doğrultuda sigorta eden lehine üretici firmaya rücu hakkı olduğu belirtildiğini, üretici firma diğer davalı ...

Sanayi Ve Ticaret A.ş ' olduğunu, işletilen yanlış sigorta prosedüründen dolayı üreteci firmanın ve dolayısı ile üretim ile hiçbir ilgisi bulunmayan müvekkili şirketin sorumluluğu olmayacağını, müvekkiline atfedilecek bir kusur bulunmadığını, davanın pasif husumet ehliyeti bulunmaması nedeni ile de reddini talep ettiklerini savunarak, davanın öncelikle usul yönünden reddine, bunun mümkün olmadığı taktirde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Mak. San.ve Tic.

A.ş. vekili; huzurdaki davanın yetkili mercinin Gebze mahkemeleri olduğunu, mahkemenin yetkisiz olduğunu, davacı tarafından basiretli tacir olmanın gereği; ihbar önellerine uyulmadığını, ihbar bildiriminin zamanaşımına uğradığını, 05/10/2021 tarihli hasara ilişkin, davacının yasal süresi içinde müvekkili şirkete ayıp ihbarı yapılmadığını, 13/06/2023 tarihinde yapılan ayıp ihbarının zamanaşımından dolayı davacı alıcının kanundan doğan seçimlik haklarını talep edemeyeceği sonucunu doğurduğunu ve davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini,

davaya konu genleşme tankına ilişkin müvekkili şirketin sigorta prosedürünü işletme talebi ... site yöneticiliği tarafınca reddedildiğini, site temsilcisi ... bey tarafından sadece ürün değişimi talep edildiğini, ...

Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ekspertiz incelemesi ve söz konusu incelemeye ilişkin hukuki dayanaktan yoksun ekspertiz raporundaki varsayımsal çıkarımlarını hiçbirini kabul etmediklerini, hukuka uygun olmayan varsayımsal tespitlerin tümüne itiraz etmekte ve dosya esasına alınmamasını talep ettiklerini, müvekkili şirketin üretimini yapmış olduğu ürünlerin tamamı garanti kapsamında ve sigorta dahilinde olmasından dolayı, mağduriyetin giderilmesi adına sigorta prosedürü müvekkili şirketce işletilmek istense de, sitenin yöneticisi tarafından bu talebin reddedildiğini,

davacı ve müşterisinin dava konusu olayda yönetmeliğe göre yetkili kurum tarafından montajı yaptırmamış olması, bakım ve periyodik anlaşması olmaması sebepleriyle; tam ve eksiksiz şekilde kusurlu olduğunun sabit olduğunu, dava konusu olaya sebebiyet veren genleşme tankının yanlış montajı sebebiyle davacının kötü niyetle davayı ikame ettiği sabit olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; "Dava, Eser Sözleşmesi - Ticari Satımdan Kaynaklanan alacak davasına ilişkindir. davacının Gebze İcra Müdürlüğü 2023/10701 Esas sayılı dosyasında 500LT/16 ATÜ kapalı genleşme tankının patlaması üzerine oluşan zarar nedeniyle davadışı sigorta şirketi tarafından hakkında başlatılan icra takip dosyasında, haciz tehdidi altında yapmış olduğunu iddia ettiği ödemeyi genleşme tankını imal eden ve satan davalı şirketlerin kusur durumuna göre yaptığı icra dosyasına yaptığı sigorta zarar ödemesini talep edip edemeyeceğine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 23/1-c maddesi gereğince, malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek veya incelettirmek ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa bu 2 ve 8 günlük süre içinde durumu satıcıya ihbarla yükümlüdür. Satıcı ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur. Alıcı 6098 sayılı TBK 219 ve sonraki ayıba karşı tekeffül maddeleri hükümlerine göre imalatçı satıcıdan tazminat isteyebilir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 223. maddesi hükmüne göre; alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz.

Yargıtay 15.Hukuk Dairesinin 15/04/2008 tarihli 2007/3124 Esas, 2008/2496 Karar sayılı ilamında: "...Ayıp, bir malda ya da eserde sözleşme veya yasa hükümlerine göre normal olarak bulunması gereken niteliklerin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bozuklukların bulunması olarak tanımlanabilir. Eserin tesliminden sonra iş sahibi, işlerin olağan gidişine göre, imkan bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve bozukluğu varsa derhal yükleniciye bildirmek zorundadır.

Garanti süresi kararlaştırılmış ise, garanti süresi içinde de ayıp ihbarı yapılabilir. Ayıbın süresinde yapılmaması durumunda yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulmuş olur. Ancak, kasten sakladığı ayıplarla usulüne uygun gözden geçirmede fark edilemeyecek ayıplar için yüklenicinin sorumluluğu devam eder.

Eğer meydana getirilen eserin teslim alındığı sırada usulüne uygun yapılan gözden geçirme ile varolan kusurları görülmemiş ise, ortada gizli bir ayıbın olduğu kabul edilir, ayıp, sonradan ortaya çıkarsa iş sahibi, öğrenir öğrenmez yükleniciye bildirmek zorundadır.

Açık ayıplarda Borçlar Kanunu’nun 359; gizli ayıplarda 362. maddeleri hükümlerine uygun olarak iş sahibi, yükleniciye ihbarda bulunduğu takdirde, Borçlar Kanunu’nun 360. maddesinde tanımlanan hakları kullanabilir. " belirtilmiştir. Yargıtay'ın Yerleşik İçtihatlarında gizli ayıbın, malın olağan muayenesinden anlaşılmayan ancak malın kullanılmasıyla beraber ortaya çıkan ayıplar olarak karşımıza çıktığı, gizli ayıpta özel ihbar süresi öngörülmediği yönündedir.

(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017/936 Esas, 2021/1090 Kararı)

Bilirkişiler kök ve ek raporlarında.

Hidrofor genleşme tankının su besleme flanşının tankın ağız kısmının dışa doğru çıkıntılı olması nedeni ile tam oturmadığından kaynaklanmış olduğunu, Tankın ağız kısmında dışa doğru çıkıntı olmasının imalat hatası olduğunu, Tankın dış gövdesinde darbe izi, hasar, boya çizilmesi olmadığını, Genleşme tankının üzerinde bulunan basınç manometresinin ve tahliye valfinin sağlam çalışır durumda olduklarını, Hidrofor genleşme tankının ağız kısmının düz olmamasının gizli ayıp niteliğinde olduğunu, ...

Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi. tarafından üretilen, Davalı ... İnşaat Tesisat Malzemeleri Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi tarafından Davacı ... İnşaat Malzemeleri Hırdavat Mobilya Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketine satışı yapılan, 500 Lt /16 Atü kapalı genleşme tankının, davacı ... İnşaat Malzemeleri Hırdavat Mobilya Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi tarafından, ... Site Yöneticiliğine satışının yapıldığını, 05.10.2021 tarihinde ... adresinde bulunan ...

Konutları Kule-3, Kat:18 de meydana gelen hidrofor genleşme tankının patlaması sonucu oluşan zararda; tarafların sorumluluklarının takdirinin Mahkemeye ait olmak üzere. Davacı ...

İnşaat Malzemeleri Hırdavat Mobilya Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin Gebze İcra Dairesi 2023-10701 Esas sayılı dosyası için 02.06.2023 tarihinde yaptığı 380.663,00 TL ödeme yapıldığı belirtilmiş olup bilirkişi tarafından dosyaya sunulan kök ve ek raporlar denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli görülerek,

yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda ayıptan sorumluluk hükümleri gereğince davacının Gebze İcra Müdürlüğü 2023/10701 Esas sayılı dosyasında 500LT/16 ATÜ kapalı genleşme tankının patlaması üzerine oluşan zarar nedeniyle davadışı sigorta şirketi tarafından hakkında başlatılan icra takip dosyasında satıcı olarak ödediği tazminatı, davaya konu 500LT/16 Atü Kapalı Genleşme Tankının imalatının da tankının ağız kısmının düz olmamasının gizli ayıp niteliğinde olduğu tespit edilmesi nedeniyle kusurlu bulunan davalı ... ve Hid.

Tank. Mak. San ve Tic. A.Ş'den ödemiş olduğu ve belgelendirdiği bedeli, belirtilen davalıdan talep edebileceğinden, alacak hakkı davacının mal varlığındaki eksilme, ödeme tarihinde gerçekleştiğinden, ödeme tarihi temerrüt tarihi olduğundan, buna göre Davalı ... ve Hid.Tank. Mak.San ve Tic.

A,Ş'ye karşı açılan davasının kabülü ile, 380.663,00.TL alacağının ödemiş olduğu temerrüt tarihi olan 02/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte bu davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, karar verilmiştir. Ayrıca, davaya konu 500LT/16 Atü Kapalı Genleşme tankının imalatında tankının ağız kısmının düz olmamasının gizli ayıp niteliğinde olduğu tespit edilmesi nedeniyle imalatçı davalı ... ve Hid. Tank. Mak. San ve Tic.

A.Ş'nin kusurunun bulunması nedeniyle, aracı satıcı olan, imalat- üretim ile hiçbir ilgisi bulunmayan davalı ... İnş.Tes. Malz.Tic. ve San. A.Ş.'ye karşı açılan davanın, 6100 sayılı HMK.nun 114/1-d ve 115.maddelerine göre, taraf sıfatı dava şartı olup pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir."

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Mak. San. ve Tic.

A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; yerel mahkemece tanık dinletme taleplerinin dikkate alınmadığını, tanıkların dinlenmediğini, bu hususa ilişkin bir karar da verilmediğini, mahkemece alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, hükme esas alınamayacağını, bilirkişi kurulundaki makine mühendisi ve A sınıfı iş güvenliği uzmanının genleşme tanklarına ilişkin yetkinliği bulunmadığını, teknik üniversite bilirkişi heyetinden rapor alınmasına yönelik taleplerinin reddedilmesinin doğru olmadığını, ihbar bildiriminin yasal süresi içerisinde yapılmadığını,

bu durumun davacı alıcının kanundan doğan seçimlik haklarını talep edemeyeceği sonucunu doğurduğunu, davacının basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, dava konusu genleşme tankı montajının yetkili kurum tarafından yapılmadığını, basınçlı kaplar yönetmeliği ve ürün montaj kullanım kılavuzunda belirtilen şekilde basit basınçlı kapların karşılamaları gereken temel sağlık ve güvenlik gereklerinin yerine getirilmeden yapıldığını, tank yüzeyinde bulunduğu iddia edilen şekil bozukluklarının çıplak göz ile tespit edilecek ayıp türlerinden olup, gizli ayıp niteliğinde olmadığını,

genleşme tankının yapısı gereği kullanım sonrası şekil değiştirecek türden bir materyalden üretilmediğini, şekil bozukluğunun patlamadan önce mi, sonra mı oluştuğunun tespit edilemediğini, şekli bozukluğun ilk kurulumda var olması halinde bu ayıbın açık bir ayıp olduğunu ve buna ilişkin ayıp ihbar kurallarına uygun bildirim yapılmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, alacak istemine ilişkindir. Davacı satıcı, davalı ... Mak. San. ve Tic. A.Ş. üretici, diğer davalı ... İnşaat Tesisat Malzemeleri Tic. Ve San. A.Ş. genel satıcı firmadır. Mahkemece genel satıcı firma hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalı üretici firma hakkındaki davanın davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı ... Mak. San. ve Tic. A.Ş. vekilince istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, ... vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan · E-imzalıdır Üye · E-imzalıdır Üye · E-imzalıdır Katip · E-imzalıdır