Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2024/972 K.2024/1003

(İnceleme Aşamasında / Duruşmasız) (HMK. 353/1-b.1 Maddesi Uyarınca Başvurunun Esastan Reddine)

ESAS NO : 2024/972

KARAR NO : 2024/1003

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 16/02/2024

NUMARASI

2022/14 Esas - 2024/131 Karar

DAVACI

VEKİLİ

DAVALILAR

DAVANIN KONUSU

Eser Sözleşmesine Dayalı İtirazın İptali

KARAR TARİHİ : 21/11/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 2111/2024

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkin davada, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalılar vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

İDDİA

Davacı vekili; davacı ile davalılar arasında yapılan taşeron sözleşmesi uyarınca Fırat Üniversitesi Elazığ teknoloji binasının klima, havalandırma, ısıtma ve soğutma işini davacıya verildiğini, davacının işi tamamlayarak teslim ettiğini, iş bedeli alacağı için düzenlenen faturaların davalılar tarafından ödenmemesi üzerine, alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığını, takibin davalıların itirazı ile durduğuğunu ileri sürerek, itirazın iptaline ve inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili; davacının henüz taahhüt ettiği işleri tamamlamadığını, alacağın muaccel olmadığını, müşavir firma tarafından ataşman ve dökümanların onaylanmasından sonra imalat bedeli ödenebileceğini, takip tarihi itibari ile bu durumun gerçekleşmediğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre. "Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. HD'nin 16/12/2021 tarih, 2020/1233 Esas-2021/1209 Karar sayılı ilamı ile "Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı taşeron, davalılar yüklenicidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalılar vekilince istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşme niteliği itibariyle 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olup, eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği, tam olarak iki tarafa borç yükleyen sözleşmedir.

Taraflar arasında imzalanan Elazığ Teknoloji Geliştirme Binası Mekanik İşler Taşeron Sözleşmesi başlıklı sözleşme ile iş ortaklığını oluşturan davalı şirketlerin yüklenimindeki işin klima, havalandırma, hava kanalları, ısıtma ve soğutma işleri taşeron olarak davacıya verilmiştir. Davacı işi yapıp teslim ettiğini ancak, iş bedelinin bir kısmını alamadığını iddia ederken, davalılar sözleşmede öngörülen ödeme şartlarının gerçekleşmediğini savunmaktadır.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 37.153,22 TL üzerinden itirazın iptaline karar verilmiş, hüküm davalılar tarafından istinaf edilmiştir. Mahkemece yargılama aşamasında eser sözleşmeleri konusunda uzman ve inşaat mühendisinden oluşan heyetten rapor ve ek rapor alınmış, sonrasında aynı şekilde oluşturulan heyetten ikinci rapor alınarak ikinci rapor doğrultusunda hüküm kurulmuştur. Mahkemece alınan bilirkişi raporları arasında çelişki bulunmaktadır.

Uyuşmazlık konusu iş makina mühendisi incelemesi gerektirmektedir. Diğer yandan taraflar tacir olup, tarafların ticari defterleri de incelettirilmemiştir. Bu itibarla mahkemece makina mühendisi, mali müşavir ve eser sözleşmeleri konusunda uzman bilirkişi heyeti oluşturularak, tarafların iddia ve savunmaları, önceki bilirkişi raporlarına yaptıkları itirazlar da değerlendirilmek ve ilgili dönem ticari defterleri de incelettirilmek suretiyle sonuca gidilmelidir.

Dava tarihinden sonra yapılan ödeme konusunda da,Yargıtay uygulamasına göre söz konusu ödeme ile borç tamamen kapatılmış durumda ise konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına; borcun bir kısmı kapatılmış ise bu ödemelerin infaz aşamasında icra dairesince gözetilmesine yönelik hüküm kurulması gereklidir. Somut olayda kısmi ödeme söz konusu olduğundan bunun infaz aşamasında dikkate alınması icap etmektedir." Gerekçesi ile kesin olarak kaldırılmıştır.

İstinaf incelemesi sonrası yukarıda yazılı esas numarasına kaydı yapılan işbu dosyanın yürütülen yargılaması kapsamında, öncelikle davaya dayanak icra dosyası istenilmiş, yapıldığı belirtilen ödemelerin tespiti yoluna gidilmiş, sonrasında tarafların ticari defterleri karşılıklı olarak SMMM bilirkişi tarafından incelenerek, İstinaf öncesi yapılan yargılama kapsamında bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi için içinde 1 SMMM ve 1 makine mühendisi de eklenmek suretiyle bilirkişi heyetinden yeni bir rapor alınmıştır.

Bu doğrultuda öncelikle davacının Elazığ ilinde bulunan ticari defterlerinin incelenmesine yönelik mahal mahkemesine yazılan talimat sonucu temin edilen dosyada mevcut 14/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davacı şirketin incelenen 2013 ve 2014 yıllarına alt yasal defterlerinin TTK da belirtilen noter açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde ve usulüne uygun olarak yapıldığı, Davacı yasal defterleri ve dosyada mevcut bilgi ve belgeler birlikte incelendiğinde.

Davacının 08.08.2014 dava tarihi itibariyle. 58.982,11 TL alacağının olduğu, Davalı vekilinin itirazlarında belirtmiş olduğu tespitler ve önceki bilirkişilerin raporlarında belirtikleri davalını alacağının muaccel olup olmadığı ve davalının yükümlülüklerini yerine getirmemiş olması konularının uzman teknik bilirkişiler tarafından incelenmesi gerektiği, görüş ve kanaatinde bulunulmuştur.

Akabinde 1 SMMM, 1 makine mühendisi ve 1 eser sözleşmesi konusunda nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden oluşturulan heyetten rapor alınmış bu kapsamda dosyaya sunulan 03/10/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; delillerin ve hukuki durumun takdiri mahkememize ait olmak üzere; dosyada mevcut belge ve bilgilere göre yapılan değerlendirmeler neticesinde, Sözleşme konusu işin kesin ve geçici kabulleri yapılarak, işin davacı tarafından tam, eksiksiz ve tekniğine uygun olarak imal edilerek ve yine tam ve eksiksiz olarak montajının yapılarak, davalı yana eksiksiz bir şekilde teslim edildiği,

bu konuda davalı tarafından herhangi bir itirazın olmadığı, taraflar arasında süreç boyunca ödeme prosedürü ile ilgili sözleşme hükümlerine uygun davranılmadığı ancak bunun taraflar arasında bir uygulama haline geldiği, sözleşme konusu imalat bedellerinin ise davalı tarafından dava dışı idareden tahsil edilmiş olduğu, takip tarihi itibariyle davacı alacağının muaccel hale gelip gelmediğinin takdirinin mahkememize ait olduğu, mahkememizce davacı alacağının muaccel hale geldiği kanaatinde olunması halinde dosyada mevcut bilgi ve belgeler birlikte incelendiğinde; dava tarihi itibariyle 24.423,38 TL olarak hesaplandığı,

görüş ve kanaatinde bulunulmuştur. Bilirkişi raporuna taraf vekillerinin beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi için aynı heyetten ek rapor alınmıştır.

Bu bağlamda, alınan 19/12/2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; dava dosyasının yeniden incelenmesi, taraf vekillerinin itirazları göz önüne alınarak yapılan değerlendirmeler sonucunda, takdiri ve hukuki değerlendirilmesi mahkememize ait olmak üzere, takip tarihi itibariyle davacı alacağının muaccel hale gelip gelmediğinin takdirinin s mahkememize ait olduğu,

mahkememizce davacı alacağının muaccel hale geldiği kanaatinde olunması halinde yeniden yapılan hesaplama ve değerlendirme sonucunda davacının alacağının kök raporda belirtilen 24.423,38 TL'ye ilaveten kök raporda sehven tenzil edilen %8'lik müteahhitlik karı olan 16.091,75 TL'nin eklenmesi ile 24.423,38+16.091,75 = 40.515,13 TL olarak yeniden hesaplandığı, davalı tarafın itirazlarının tümünün cevabının bilirkişi heyeti kök raporunda mevcut olması nedeniyle ek raporda tekrar edilmediği, görüş ve kanaatinde bulunulmuştur.

Yukarıda içerikleri açıklanan ve nihai olarak temin edilen 19/12/2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu" gerekçesi ile, davanın kısmen kabulüne, Ankara 26.İcra Dairesi'nin 2014/13718 E. sayılı dosyasına yapılan itirazın 40.515,13 üzerinden iptaline, takibin bu miktar üzerinden takip talebindeki koşullar ile kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; yerel mahkemece alınan bilirkişi raporlarının eksik ve hatalı olduğunu, hükme esas alınmayacağını, müvekkili tarafından yapılan 20.749,78 TL'lik yapılan ödemenin mahsup edilmesi gerekirken, bunun bilirkişilerce dikkate alınmadığını, davacı tarafın takip ve dava tarihi itibariyle çalışanlarına ait işe giriş, işten ayrılış bildirgeleri, ücret bordroları, ödeme belgeleri ile diğer evrakları ile,

merkezi sistem kumandalarını teslim etmediğini, bu haliyle klimaların kullanıma alınamadığını, idareye karşı kabul için gerekli şartları oluşturulamadığını, bu durumun müvekkilince tutanak altına alındığını, davacının söz konusu eksiklikleri giderdiğini ispatlayamadığını, yine davacının sözleşmede belirtilen hakedişleri düzenlemediğini, idare tarafından da yapılan imalatların ödemesinin müvekkiline yapılmadığını, davacı tarafça hakediş düzenlenmediği için sözleşmenin 6.2.3 maddesi gereğince yapılacak 2 hakedişten düşülmek üzere davacıya verilen avans çeklerinin mahsubunun yapılmadığını, müvekkilinin borçlu olmadığını,

fazladan yapılan ödemeler nedeniyle alacaklı konumda bulunduğunu, bilirkişi raporları arasında çelişkiler bulunduğunu, bu çelişkiler giderilmeden dosyanın karara bağlanmasının doğru olmadığını, yerel mahkemece eksik inceleme ve araştırma neticesinde verilen kararın isabetli olmadığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı taşeron, davalı yüklenicidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalılar vekilince istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, mahkemece Dairemizin aldırma kararı doğrultusunda yapılan vakıa ve hukuki değerlendirmede usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, diğer yandan dava tarihi sonrasında 04/11/2015 tarihinde davalı tarafça yapılan 20.749,78 TL'lik ödemenin infaz aşamasında icra dairesince göz önüne alınması gerektiğinin tabii bulunmasına göre, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan ... · E-imzalıdır Üye ... · E-imzalıdır Üye ... · E-imzalıdır Katip ... · E-imzalıdır