Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2024/984 K.2024/962

Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı ... ... İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi'nin mal varlığını, ihbarını talep ettikleri ... ... Eğitim Kurumları Limited Şirketi'ne devrettiği ve devredeceğinin resmi olarak ispatlandığı; bunun karşılığında bölünen şirketin ortaklarının devralan şirketin ortağı olduklarının sabit olduğu; davalı ... ... İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi'nin TTK.

174-176 uyarınca davacının alacağını teminat altına almak zorunda olduğu; devreden şirkete karşı açılmış olan dava sebebiyle, ...Büyükelçiliği Özel Okulu'na yaptığı tüm ahşap işleri ve işçiliklerine karşılık devreden şirketin, bu iş için ...Okulu'na kestiği ve devreden şirket kayıtlarındaki tüm faturalar tutarında alacağının teminat altına alınması gerektiği; davalı okulun diğer davalı ... ...

İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi'ne müvekkilinin yaptığı tüm ahşap işlere karşılık 28.000.000,00 TL üzerinde ödeme yaptığının davalı okulun verdiği cevapla ve davalı ... ...

İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi'nin kestiği faturalar ile sabit olduğu; alacak miktarının yüksek olması, alacağın muaccel olduğu, alacağın rehinle teminat altına alınmamış olması nedeniyle, kendisine keşide edilen ihtara rağmen, ödeme yapmadığı gibi davacının alacaklarını teminat altına almadığı ve bölünme ile mallarını kaçırdığı/kaçıracağı ek'te sundukları Ticaret Sicildeki resmi ilan kaydı ile sabit olduğu beyan edilmekle; fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak üzere davaya konu alacak miktarından 3.000.000,00 TL veya mahkemenin belirleyeceği miktarı kadarı için sadece davalı ... ...

İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi'nin yedinde ve üçüncü şahıslarda bulunan taşınır, taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...İhtiyati hacze ilişkin yasal düzenleme; 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 257 ila 268. maddelerinde düzenlenmektedir.

İhtiyati Haciz kararı verilmesi koşulları 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 257. maddesinde düzenlenmekte olup; anılan hüküm kapsamında, hem vadesi gelen, hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir.

Bu şartlar; "muaccel alacaklarda" alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olması; "müeccel alacaklarda" ise, (genel kural olarak ihtiyati haciz istenemeyeceği olarak belirlenmekte ise de), borçlunun belirli bir adresinin olmaması veya taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya çalışması veya kendisinin kaçmaya hazırlanması yahut kaçması ya da bu amaçla alacaklının/alacaklıların haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması hallerinde, vadesi gelmemiş alacaklarda da ihtiyati haciz kararı verilebileceği belirtilmiştir.

Bunun yanı sıra, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 258. maddesi; alacaklının, borcun mevcudiyeti ve icabında haciz sebepleri hususunda Mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermesi zorunluluğu da ayrıca belirtilmiştir. Mahkemenin, "alacağın varlığı" hususunda kanaat edinmesinden maksat, söz konusu alacağın usul hukuku kuralları uyarınca kesin bir şekilde ispatı olmayıp, alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispatı mümkün kılan deliller yeterli görülmektedir. Özellikle hukukî bir işlemin söz konusu olduğu durumlarda; alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenektir.

Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati haciz müessesesinde de amaç; maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karardan ziyade; ihtiyati tedbire benzer şekilde, Anayasa'nın 2. maddesinde yer alan “Hukuk Devleti” ilkesinin bir gereği olarak, bireylere etkin hukuki himaye sağlanmaktır.

Bu kapsamda; ihtiyati haciz değerlendirilmesinde "etkin hukuki himayenin temini" ile bunu sağlarken mümkün olduğunca "çabuk ve seri hareket etme lüzumu", usul kuralları uyarınca maddi hukuka dayanan hakkın araştırılmasına göre öncelik taşımaktadır.

Maddi hukuka göre, taraflar arasındaki hakkın mevcudiyeti, İcra ve İflas Kanunu’nun 264. maddesi çerçevesinde düzenlenen itirazın kaldırılması veya itirazın iptali davası kapsamında ya da açılacak bir menfi tespit veya istirdat davası sırasında incelenerek sonuçlandırılacaktır (Y19HD., 29.01.2009 tarih, 2008/11835 Esas, 2009/516 Karar).

Yukarıda belirtilen açıklamalar doğrultusunda, Mahkememize sunulan ihtiyati haciz talebi hususunda yapılan değerlendirmede; dava konusu alacağın mevcudiyetinin, halihazırda sunulan deliller kapsamında, ihtiyati haczin varlığı için aranılan yaklaşık ispat koşullarının bu aşamada sağlanmış olduğunun kabulünün mümkün bulunmadığı; alacağın varlığının ve miktarının belirlenmesinin ancak taraflarca sunulacak olan delillerin bilirkişi vasıtasıyla yapılacak inceleme sonucunda belirlenebileceği anlaşılmakla; ihtiyati haciz isteminin reddine..." karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının gerekçesinin yetersiz olduğunu, ticaret sicil kayıtlarına göre; davalı ... ...... Ltd.

Şti'nin açılan bu dava nedeniyle mal varlığını başka şirkete aktarma girişiminde bulunduğu ve mal kaçırdığının açık olduğunu, keşifte, yapılan imalatın sağlam olarak tespit edildiğini, müvekkiline yapılan ödemenin çok az olduğunu, bakiye alacağın rehinle teminat altına alınmadığını ve alacağın ödemeden daha fazla olduğunu, yaklaşık ispatlandığını, işin teslimi ile müvekkilinin alacağının muaccel hale geldiğini, davalının mal varlığını devrettiği ve devredeceğinin resmi olarak ispatlandığını, davalının TTK'nın 174-175 maddeleri uyarınca müvekkilinin alacağını teminat alma zorunluluğunu yerine getirmediğini belirterek,

mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Talep, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan Üye Üye Katip