Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2023/116 K.2023/124

(Dosya Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/219 E. Dosyası ile Birleştirildiğinden Birleşen Mahkeme Dosya Numarası Üzerinde istinafa Gönderilmiştir)

TARİHİ

01/12/2022 (Ara Karar)

NUMARASI

2022/662 E. (Derdest)

İHTİYATİ HACİZ TALEP

EDENLER (DAVACILAR)

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVANIN KONUSU

İhtiyati Hacze İtiraz

KARAR TARİHİ : 08/02/2023

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 23/02/2023

Mahalli mahkemesince verilen ara karara karşı aleyhine aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ve ihtiyati hacze itiraz eden davalı .... Şti. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

İhtiyati haciz talep edenler (davacılar) vekili birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde. 14/09/2021 tarihinde sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki kamyoneti ile seyir halindeyken aracının sağ arka lastiğinin patlaması üzerine yolun sağ tarafında dururken arkasından gelmekte olan kamyonet sürücüsü ...'nın da lastiği patlayan araca yardım için duran aracın arkasında durduğu, bu sırada arkalarından aynı istikamete gelmekte olan davalı ....

Şti.'ye ait ve diğer davalı sigorta şirketi tarafından Kasko Poliçesi ile sigortalı çekici'nin yolda yaya olarak durmakta olan ...'ya, ...’ya ve araçlarına arkadan çarpması sonucu üç araçlı maddi hasarlı ölümlü ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği, kazada vefat eden ...’in müvekkili ...’nin oğlu, ...’ün ise kardeşi olduğunu, meydana gelen kaza nedeniyle müvekkillerinin manevi olarak zarar gördüklerini, zararlarından davalıların sorumlu olduğunu, ileri sürerek; müvekkili ... ... için 500.000,00-TL, müvekkili ... ... için 250.000,00-TL olmak üzere toplam 750.000,00-TL manevi tazminat bedelinin davalı ...

Sigorta A.Ş. için poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere 26.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte, diğer davalıdan ise haksız fiilin meydana geldiği tarih olan 14.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 61. ve 163. maddeleri ile 2918 Sayılı KTK'nın 85. ve 88/1 maddeleri gereği teselsül hükümleri uyarınca müşterek ve müteselsilen tahsiline (... plakalı aracın sürücüsü ...'nın ve müteveffanın kusuruna düşen kısım talep edilmemiştir.) TBK 76. maddesi

uyarınca davalı tarafından müvekkillerin manevi zararlarının bir kısmının karşılığı olarak geçici ödeme yapılmasına, ayrıca davalı ... Şirketi adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz malları ile araçları üzerine (başka kurumlarca veya davalarda üzerine tedbir, haciz ve/veya rehin bulunması ihtimali değerlendirilerek) 3. şahıslara devrini önlemek maksadıyla UYAP üzerinden teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasını istemiştir.

İHTİYATİ HAZCE İLİŞKİN KARAR

Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi davacının ihtiyati haciz istemine ilişkin olarak dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 06/10/2022 tarihli kararında.

İhtiyati tedbir HMK' nın 389. maddesinde düzenlenmiş olup, uyuşmazlık konusu olan menkul ve gayrimenkuller üzerine ihtiyati tedbir kararı verilebileceği, davacıların amacının alacaklarını teminat altına almak olduğu nazar alındığında, HMK'nın 389. maddesindeki yasal şartların oluşmadığı, alacağı teminat altına almak için tedbir kararı verilemeyeceği göz önüne alındığında, davacının talebinin İİK'nın 257. ve devamı maddelerinde düzenlenen tedbir niteliğinde olan ihtiyati haciz olduğu,

ihtiyati haciz için somut olayda ölümün meydana gelmiş olmasıyla zararın gerçekleştiği, ancak zarar miktarının mahkemece belirleneceği, davacı yanın dava dilekçesinde belirtmiş oldukları talep miktarının emsal kararlar dikkate alındığında şartların gerçekleşmesi ve davanın ilerde muhtemel kabulü halinde verilecek tazminat miktarı göz önüne alındığında, davalı şirkete ait üzerinde rehin ve haciz bulunmayan ... plakalı aracın davacı yanın zararını karşılayacak nitelikle olduğundan talebin kısmen kabulüne karar verildiği gerekçesi ile.

“Mülkiyeti .... Şti.'ne ait olan ... Plakalı plakalı aracın halen davalı adına kayıtlı olması halinde borca yetecek miktarla sınırlı olmak üzere 3. şahıslara devrini önlemek maksadıyla ihtiyaten haczine; davanın tazminat davası olması, ölümün gerçekleşmiş olması, dosyadaki kusur raporları göz önüne alındığında teminat alınmasına yer olmadığına,” karar verilmiş, karara karşı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen tarafından itiraz edilmiştir.

İhtiyati Hacze İtiraz Sebepleri:

Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen 18/11/2022 tarihli itiraz dilekçesinde.

İİK’nın 257. maddesindeki koşulların oluşmadığını, eldeki dosyada müvekkili şirket'in kaza ile hiç alakası olmayan taşımacılık yaptığı ... plakalı aracına ihtiyati haciz konulduğu, Ticaret Sicil Gazetesinde adresi belirli olan müvekkil şirket üzerine kayıtlı onlarca araç bulunduğu, herhangi bir şekilde mal kaçırma amacının olmadığı, eldeki davadan dolayı müvekkil şirkete ait kaza ile hiçbir alakası olmayan ... plakalı araç üzerine ihtiyati haciz koymaya neden olacak ve vadesi gelmiş bir borç bulunmadığı,

bahse konu ihtiyati haczin müvekkilin ticari işlerinin aksamasına ve maddi kayba uğramasına sebep olduğunu, zira taşımacılık işleriyle uğraşan müvekkil şirketin gerektiğinde bu araçları başkalarına kiraladığını, öte yandan zaten kazaya karışan araç üzerinde Ankara 36. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/501 Esas sayılı dosyasından şirkete ait ait ... plakalı araca ve ... plakalı yarı römorka şerh konulduğu,

kazaya karışan araç ve dorsesinin bedeli talep edilen tazminat miktarını karşılamaya kafi geldiğini, araç (çekici) değeri neredeyse 2.500.000,00 TL civarında, dorsesi 1.000.000,00 TL civarında iken 750.000,00 TL tazminat talepli davaya konu alacak miktarı zaten karşılanıyorken, yaklaşık 1.500.000,00 TL değerindeki başka bir araca ara kararla ihtiyati haciz konulması toplam 5.000.000,00 TL değerindeki menkullere haciz konulmasının hakkaniyete aykırı olduğunu, kanun amacına uygun olmadığı,

bir diğer husus davaya konu tazminat talebi diğer davalı sigorta şirketi ve müvekkil arasında tanzim edilen ... numaralı 1.000.000,00 TL'ye kadar Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile teminat altına alındığı, müvekkil şirket, söz konusu kaza dolayısı ile hali hazırda derdest olan 4 adet dava ile karşı karşıya bulunduğu,

Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/713 Esas sayılı dosyası (Ankara 13. Asliye Ticaret 2022/219 Esas sayılı dosya ile birleştirilmesine karar verilmiştir.), Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/662 Esas sayılı dosyası (Ankara 13. Asliye Ticaret 2022/219 Esas sayılı dosya ile birleştirilmesine karar verilmiştir.), Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/219 Esas sayılı dosyası, Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/329 Esas sayılı dosyaları olduğu, yukarıda belirtilen ve mahkemece re'sen nazara alınacak nedenlerle; müvekkil şirket tarafından ... plakalı araca 04.05.2021 tarihinde ... poliçe numarası ile ...

Sigorta A.Ş.'ye genişletilmiş kasko sigortası yaptırıldığından ve dava konusu alacak teminat altına alındığından, ihtiyati hacze ilişkin kanun amacına uygun olmadığından, (alacağı kabul anlamına gelmemek üzere) 06.10.2022 tarihli ihtiyati haciz kararından rücu edilerek ... plakalı araç üzerindeki haczin kaldırılmasına eğer mahkeme aksi kanaatte ise, ... plakalı aracın ve ... plakalı yarı römork üzerinde Ağır Ceza Mahkemesince konulan tedbirler ve tüm itirazları dikkate alınarak bahse konu olayla ilgili ... plakalı aracın ve ... plakalı yarı römork üzerine ihtiyati haciz konulmasına,

... plakalı araçtaki şerhin kaldırılmasına mahkeme yine aksi kanaatte ise; yatırılacak olan teminat karşılığında ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İtiraz Üzerine Verilen Mahkeme Kararı:

Mahkemece duruşmalı olarak yapılan ihtiyati haciz kararına yönelik itirazın incelemesi sonucunda; talebin; ihtiyati hacze itiraz, ihtiyati haczin kaldırılması ve ihtiyati haczin kaldırılması kabul edilmediği takdirde haciz konulan taşınırın değiştirilerek tedbir konulması, ihtiyati haczin teminatla kaldırılması istemine ilişkin olduğu; dava dilekçesi ekindeki belgelere göre 26/11/2021 tarihinde ...'nın vefat ettiği, dilekçe ekindeki kusur raporuna göre ...

Plakalı aracın sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğu, olayın haksız fiil olduğu, haksız fiil tarihi itibariyle zararın gerçekleştiği, davacının tazminat talepleri hüküm altına alınıncaya kadar güvence altında bulunmadığından İİK 257. maddesindeki yasal şartların oluştuğu gerekçesiyle ihtiyati hacze karar verildiği, davalının haczin kaldırılması istemi yerinde görülmediği, bu nedenle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesi gerektiği; ihtiyati haciz talebinde ...

Plakalı plakalı aracın ihtiyaten haczine karar verilmiş olup, borçlu tarafından haczedilen araç üzerindeki haczin kaldırılması yerine başka araçlara tedbir konulması istemine ilişkin olarak ise; ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir konularının neticelerinin farklı oluşu, uyuşmazlık konusu olmayan araç üzerine tedbir konulamayacağından, tedbir haczin güvencesi sağlamayacağından, aracın kaskolu olmasının İİK'nın 257. maddesindeki alacağın teminat altında olması ile aynı şey olmadığı gerekçesi ile davalı tarafın bu istemi de yerinde görülmediği;

davalının ihtiyati haczin teminatla değiştirilmesi konusunda da İİK'nın 266. maddesi gereğince davaya esastan inceleyecek mahkemenin karar vermesi gerektiği gerekçesi ile.

“Davalı tarafın İhtiyati Hacze itirazının ve ihtiyati haciz konulan aracın değiştirilmesi ve yeni araca tedbir konulması isteminin REDDİNE, Davalının teminat mukabilinde haczin kaldırılması isteminin görevli mahkeme olan Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinde karara bağlanmasına,” karar verilmiş, hüküm aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ve bu karara itiraz eden davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden (Davalı) vekili istinaf başvuru dilekçesinde; kararın hatalı olduğunu, müvekkilinin ... plakalı aracı üzerine haciz konulmasını gerektiren vadesi gelmiş bir borç bulunmadığını, bahse konu haczin müvekkilinin ticari işlerinin aksamasına ve maddi kaybına neden olduğunu, bu nedenle mahkemece ihtiyati hacizin kaldırılmasına yönelik taleplerinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, öte yandan 750.000,00 TL talepli davada, kazaya karışan araç ve dorsesi borcu karşılayabilecek miktarda iken 5.000.000 TL bedelli aracına haciz konulmasının haksız olduğunu, ayrıca tazminatı kabul etmemekle birlikte kaza yapan aracın 1.000.000,00 TL teminat bedelli kasko poliçesi bulunduğundan kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle tazminat istemine ilişkin davada ihtiyati haciz istemine ilişkindir. Yerel Mahkeme tarafından ihtiyati haciz talebinin kabulüne dair verilen ara karara karşı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen davalı tarafından yapılan itirazın reddine dair ara karar ihtiyati hacze itiraz eden (davalı) vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İİK'nın 265/1 maddesinde "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir." denilerek, ihtiyati hacze itiraz sebepleri Kanun'da sınırlı olarak düzenlenmiştir. Kanunda belirtilen sebeplere dayalı olarak ihtiyati haciz kararına itiraz edilebilir.

İhtiyati hacze konu alacağın kesin olarak ispatı gerekmeyip, yaklaşık ispat yeterlidir.

Dolayısı ile talebin yargılamaya muhtaç olması ihtiyati haciz talebinin reddine gerektiren bir husus olmadığı gibi, aracın kasko sigortası kapsamında İMM Sigortası bulunması yahut kaza yapan araç kaydına Cumhuriyet Savcılığınca tedbir işlenmiş olması da, İİK'nın 257. maddesi kapsamında, alacağın rehinle temin edilmiş olması şeklinde değerlendirilmeyeceğinden, haksız fiil tarihinde muaccel olan alacağı için davacı yanın ihtiyati haciz talep etmesine yasal engel bulunmamaktadır.

Bu nedenle davalının ihtiyati haczin dayanığına yönelik istinaf sebeplerinin yerinde olmamasına, itiraz dilekçesinde ileri sürülen diğer hususların da İİK'nın 265/1. maddesindeki sınırlı itiraz sebepleri arasında bulunmamasına göre, ihtiyati hacze itiraz eden davalı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Buna göre; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, göre; ihtiyati hacze itiraz eden davalı vekilinin tüm istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden, istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.