Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2024/342 K.2025/627

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın neden olduğu kaza neticesinde araçta yolcu olarak bulunan davacının malul kaldığını, Gaziantep Dr. Ersin Arslan Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nden alınan rapora göre, davacının sürekli iş göremezlik oranının %10 olduğu ve 3 aya kadar geçici iş göremezlik halinde kaldığının belirlendiğini, davacının ... Sağlık Hizmetleri ve Görüntüleme İnş. Taah.. Ltd. Şti.'de çalışmakta olduğunu, davalıya usulüne uygun başvuru yapıldığını, ancak davalının taleplerini kabul etmediğini belirterek, 100,00- TL sürekli iş göremezlik, 100,00- TL geçici iş göremezlik olmak üzere şimdilik toplam 200,00-TL tazminatın faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 23/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, sürekli iş göremezlik tazminatını 363.040,29-TL, geçici iş göremezlik tazminatını 3.357,75-TL olarak artırmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; KTK 97.maddesi gereğince usulüne uygun başvuru yapılmadığını, kaza ile davacının sakatlığı arasındaki illiyet bağı, maluliyet oranı ve sigortalı araç sürücüsünün kusur durumunun tespitinin gerektiğini, davacının müterafik kusurlu olduğunu, SGK tarafından yapılan ödemelerin mahsup edilmesi, genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğini, davalının ancak dava tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu tutulabileceğini bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davaya konu kazaya neden olan ... plakalı araca ait poliçenin incelenmesinde, 27/01/2021-27/01/2022 tarihleri arasında davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalandığı, kişi başına sakatlanma ve sağlık giderleri teminatının 430.000,00-TL olduğu, kazanın poliçe vadesi içinde meydana geldiği, kusur durumunun tespiti için aldırılan bilirkişi raporunda.

22/12/2021 tarihinde meydana gelen kazada, davacının minibüste ayakta yolculuk yaparken şahsi güvenliğini sağlamak için gerekli dikkat ve özeni göstermemesi nedeniyle %25 oranında, dava dışı sürücüsün ise %75 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 14/06/2023 tarihli raporda, davacının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca vücut engel çalışma gücünden %10 oranında kaybettiği ve 4 ay süre ile geçici iş göremezlik halinde kaldığının belirlendiği gerekçesiyle.

"1-Davanın Kabulüne, 2-363.040,29 TL sürekli işgücü kaybı ve 3.357,75 TL geçici iş gücü kaybı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; Ankara Gazi Üniversitesi tarafından düzenlenen maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, kabul anlamına gelmemek üzere medikal şirketten alınan maluliyet raporunda oranın %4 olarak belirlendiğini, aradaki farkın fahiş olduğunu, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılmamış olmasının isabetsiz olduğunu, 1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, geçici iş göremezlikten sorumlu olmadıklarını, davacının kaza sırasında gelir getirici bir işte çalışmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE Dava, trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli iş göremezlik istemine ilişkindir.

Somut olayda, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Bölüm Başkanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlene raporda, kaza nedeniyle davacının iyileşme süresinin (geçici iş göremezlik süresinin) olay tarihinden itibaren 4 (dört) aya kadar uzayabileceği, 2) 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümleri gereğince, % 10 (yüzde on) oranında kaybetmesine neden olduğunun, bu oranın alt ekstremiteye ait sorunlar nedeniyle belirlendiğinin bildirildiği,

davacı tarafından ibraz edilen Engelli Sağlık Kurulu raporunda da, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde.

Kas İskelet Sistemi Tablo 3.2 — 3.10 — 3.11 kullanılarak sağ ayak bileği ve topuk eklem hareket kısıtlılığı nedeniyle kişinin tüm vücut engel oranının % 10(on) ve sürekli olduğunun belirtildiği, davalı tarafından ibraz edilen medikal şirket tarafından düzenlenen raporda % 4 oranı belirtilmişse de, bu oranının dayanağının açıklanmadığı raporun Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenmesi nedeniyle rapora itibar edilemeyeceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre; haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybına uğranıldığı iddiası ve buna yönelik bir talebinin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı Bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Mahkeme tarafından alınan maluliyet tespitine ilişkin raporun da belirlenen bu esaslara, oluşa, usul ve yasaya uygun olması nedeni ile rapor doğrultusunda karar verilmiş olmasında bir usulsüzlük görülmemiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 87. maddesine göre, "Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir." esası kabul edilmiştir. Hatır için taşımanın söz konusu olabilmesi için, işletenin taşımak üzere araca aldığı yolcudan karşı edim alabilecekken yolcunun hatırı için veya iyilik yapma düşüncesi ile karşı edimi almayıp yolcuyu bedelsiz taşıması gerekmektedir.

Yani hatır için taşımada, taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Ancak taşımada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 51. maddesinde, hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş, TBK’nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.

Hatır taşımasından söz edebilmek için, ölenin veya malul kalan kişinin karşılıksız taşınmış olması ve taşımanın taşınanın yararına olması gerekir. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde, taşımanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir.

Somut olayda, aracın minibüs olduğu ve hatır taşımasının bulunmadığı anlaşılmakla bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde değildir.

Müterafik kusur konusunda ise, yaralanmanın niteliğine göre müterafik kusur indirimi yapılmamasında da bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yukarıda belirtilen hukuki ve fiili durumlar ışığında usul ve Yasa'ya uygun olarak verilen ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.