Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2024/774 K.2025/1018

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

22.02.2023 tarihinde dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyon ile merkez istikametinden Kuzulimanı Feribot iskelesine gitmek isterken, Kuzulimanı kavşağını geçtiği için yol üzerinde geri dönüş manevrası dönüşü yaptığı sırada, geride kalan ... plakalı motorsiklet sürücüsü ...'nun geriye doğru dönüş yapmaya çalışan ... plakalı kamyonun sol ön kısmına çarpması sonucunda çift taraflı, ölümlü-maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini bu kaza sonucunda ... plakalı motorsiklet sürücüsü, müvekkili ...'nun oğlu, ...'nun eşi, ... ve ...'nun babaları ...'nun vefat ettiğini,

desteğin ölümü nedeniyle müvekkillerinin maddi açıdan mağdur olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalma kaydıyla ve maddi zararın tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğu anda artırılmak üzere şimdilik 550.000,00-TL (... için 400.000,00- TL, ... için 50.000,00- TL, ... için 50.000,00- TL, ... için 50.000,00-TL olmak üzere) maddi tazminat bedelinin, temerrüt tarihi olan 04.04.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari (temerrüt) avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, dava konusu kazaya karıştığı ifade edilen ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından 11.04.2022- 11.04.2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava dilekçesi ile sunulan hususları kabul etmediğini, ileri sürülen delillerin taraflarına tebliğ edilmediğini, delillere karşı cevap verme ve karşı delil sunma hakkını saklı tutmakla, davacı tarafça uygun başvurunun yapılmaması nedeniyle dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini,

kaza ile ölüm arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, ayrıca kusur oranlarının da tespitinin yapılması gerektiğini, müvekkilinin sigortalısının kusuru oranında sorumluluğunun bulunduğunu, SGK'dan peşin sermaye değeri öğrenilerek tenzil edilmesi gerektiğini, hesaplanacak olan tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusurun da tenzili gerektiğini, müvekkilinin söz konusu zarardan poliçe teminatları dahilinde sorumlu olduğunu, ayrıca manevi tazminat taleplerinin ZMMS teminatı dışında kaldığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, 22/02/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıların desteği ...'nun hayatını kaybettiği, meydana gelen kazada müteveffanın kusurunun bulunmadığı, ZMMS ile sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ...'in meydana gelen olayda %100(yüzde yüz) oranında tamamen kusurlu olduğu, davacıların destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandığı, ...'nun vefatı nedeniyle davacı eşi ... için davalı sigorta şirketinin poliçe limitinden garameten sorumlu olabileceği destekten yoksun kalma tazminatının 887.677,46-TL olduğu,

...'nun vefatı nedeniyle davacı annesi ... için davalı Sigorta Şirketinin poliçe limitinden garameten sorumlu olabileceği destekten yoksun kalma tazminatının 126.958,14-TL olduğu, yine ...'nun vefatı nedeniyle davacı kızı ... için davalı Sigorta Şirketinin poliçe limitinden garameten sorumlu olabileceği destekten yoksun kalma tazminatının 97.222,96-TL olduğu, ...'nun vefatı nedeniyle davacı oğlu ... için davalı Sigorta Şirketinin poliçe limitinden garameten sorumlu olabileceği destekten yoksun kalma tazminatının 88.141,43-TL olduğu şeklinde maddi tazminatın hesaplandığı gerekçesiyle.

"Davanın kabulü ile; davacılardan ... için 887.677,46-TL, davacılardan ... için 126.958,14-TL, davacılardan ... için 97.222,96-TL, davacılardan ... için 88.141,43-TL, maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 04.04.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Sigorta Şirketi vekili istinaf dilekçesinde, hükme esas alınan hesap raporunda, erkek çocuk olan ...’nun destek yaşı 20 yaşa kadar alınmış olup, Yargıtay kararlarına göre 18 yaşa kadar destek aldığının kabul edilmesi gerektiğini, hükme esas alınan hesap raporunun hatalı olduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 Teknik Faiz oranının dikkate alınması gerektiğini, hükümde avans faizine hükmedilmiş olup, sigortalı şahıs olduğundan ve sigortalı araç ticari olmadığından yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, müteveffanın kaza anında kaskı bulunmadığından, mahkemece müterafik kusurun değerlendirilmemesinin hatalı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

Dava, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemidir.

Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre; çocuklar için destekten yoksun kalacakları sürenin belirlenmesinde yaşları, okuldaki eğitim durumları, içinde yaşadıkları sosyal ve ekonomik koşullarının ayrı ayrı değerlendirilmesi, yüksek öğrenim yapacaklar ise, 25 yaşının doldurulmasına kadar; yüksek öğrenim yapmamakta iseler yerleşik ve kabul gören uygulamaya göre, erkek çocukları için 18 yaşın, kız çocukları için 22 yaşın desteğin sona ereceği yaş olarak kabul edilerek hesaplama yapılması gerekmektedir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 23.09.2024 tarih ve 2024/5471 Esas - 2024/8062 Karar sayılı ilamı). Hükme esas alınan bilirkişi raporunda erkek çocuk için 20 yaşına kadar hesaplama yapıldığı anlaşılmakla raporun hükme esas alınması isabetsiz bulunmuştur.

Müterafik kusur konusunda ise, zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK'nın 52. maddesinde düzenlenmiştir. Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi, belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir defi olmadığından bu yönde bir savunma olmasa dahi resen araştırılması ve tartışılması gerekmektedir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 78. maddesinde; "belirli sürücülerin ve yolcuların, araçların sürülmesi sırasında koruyucu tertibat kullanmaları zorunludur... kullanma ve yolların özelliği gözetilerek hangi tip araçlarda sürücülerinin ve yolcularının şehiriçi ve şehirlerarası yollarda hangi şartlarda hangi koruyucu tertibatı kullanacakları ve koruyucuların nitelikleri ve nicelikleri ile emniyet kemerlerinin hangi araçlarda hangi tarihten itibaren kullanılacağı yönetmelikte belirtilir." düzenlemesi yapılmıştır.

Davalı taraf, müteveffanın kask takmaması nedeniyle müterafik kusurlu olduğunu savunmuştur. Mahkemece bu konuda bir değerlendirme yapılmadığı anlaşılmakta olup, kask takılıp takılmadığı araştırılarak ceza dosyası içeriği de irdelenmek ve ölüm sebebi araştırılmak suretiyle mahkemece, KTK'nın 78. maddesi ve kask takılmayışı ile ölüm sebebi arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığı irdelenerek gerektiğinde konusunda uzman doktor bilirkişi heyetinden rapor alınması, koruyucu ekipmanın takılmayışının ölümle illiyeti bulunduğunun saptanması halinde, TBK'nın 52. maddesi uyarınca tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle karar verilmesi isabetsiz bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yukarıda belirtilen eksiklikler giderilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, istinaf eden davalı vekilinin sair istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.