Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2025/17 K.2026/132

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalıya sigortalı ... plaka sayılı araçların 19/08/2023 tarihinde neden oldukları trafik kazası sonucu davacı aracının hasara uğradığını belirterek, davacıya ait araçta meydana gelen 100,00 TL hasar bedeli, 100,00 TL değer kaybı ile 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya bakmaya ticaret mahkemeleri görevli olmadığı gibi, Ankara Mahkemeleri yetkili olmayıp, yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararın bulunmadığını, hasar bedelinin Genel Şartlara göre belirlenmesinin gerektiğini, KDV'den sorumluluklarının bulunmadığını, kusur durumunun tespitinin gerektiğini, araç mahrumiyet bedeline yönelik talebin poliçe kapsamı dışında olduğunu, faiz başlangıç tarihi ve türüne yönelik taleplerin yerinde olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinin düzenlendiği, ... plaka sayılı araç sürücüsü ... tarafından Gönül Sokakta bulunan evlerinin önüne park edildiği, aracın freni çekilmediği için hareket eden sigortalı aracın, davacıya ait olup park halinde bulunan ... plaka sayılı araca çarparak, davacıya ait aracın hasarlanması ile sonuçlanan trafik kazasına neden olduğu, kazanın meydana gelmesinde davalıya sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu,

bilirkişi raporuna göre araçtaki hasar bedelinin 29.000TL, değer kaybının ise 40.533 TL olduğu gerekçesi ile 29.000,00 TL hasar bedeli, 40.533,10 TL değer kaybından oluşan toplam 69.533,10 TL'nin 17/10/2023 dava tarihinden itibaren hesaplanacak değişen oranlı yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, araç mahrumiyeti ile ilgili 100,00TL tutarındaki talebin ise reddine karar verilmiş, karara karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; kaza sırasında motorlu aracın işletilme halinde olmaması nedeniyle ZMMS Genel Şartlardaki sorumluluk koşulunun doğmadığını, bilirkişi raporunda tazminat hesabında dikkate alınan parçaların kaza ile illiyetli olmadığını, sigortalı araç dava konusu aracın sol arka yan kısmına çarptığı halde kaza ile illiyetli olmayan ön kısımdaki hasarların da dikkate alınmasının hatalı olduğunu, dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtları incelenmeden karar verildiğini, aracın rayiç bedel tespitinin de hatalı olduğunu ileri sürerek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklanan araçtaki hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece araç hasar bedeli ve değer kaybına yönelik tazminat taleplerinin kabulüne, araç mahrumiyet bedeline ilişkin talebin ise reddine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından yukarıda yazılı sebeplerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Tüm dosya kapsamından; olay tarihi olan 19/08/2023 günü saat 13:00 sıralarında davacıya ait ... plakalı araç Gönül Sokak no: 9 önünde park halinde iken, davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait aracın hasar gördüğü, kazanın meydana gelmesinde davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesi tarafından davacıya ait araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı tutarlarının hesaplanması için bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, alınan rapor ve yapılan inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir . Şöyle ki;

1-Haksız fiil neticesinde maddi zarar meydana gelmiş ise, zarar gören gerçek zararını talep edebilir. Trafik kazasından kaynaklı olarak araçta meydana gelen zararlarda, oluşan hasarın onarılarak giderilmesi halinde, davacının talep edebileceği miktar, kaza tarihi itibariyle piyasa koşullarında onarım bedeli ile sınırlıdır.

Bu ilke uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki değişmesi gereken parçalarının parça ve işçilik bedeli ile değişmesi gerekmeyen parçalar açısından onarım bedelleri değerlendirilip, bu şekilde kaza tarihi itibariyle onarım bedeli tespit edilerek, tespit edilen onarım bedelinden aracın yaşı, yılı, kullanım şekli dikkate alınarak değişen parçalar nedeniyle kıymet kazanma tenzili, hurda ve amortisman uygulanıp uygulanmayacağı hususlarının titizlikle ve denetime elverişli şekilde alınacak rapora göre tespit edilmesi gerekir.

Somut olayda; kaza tespit tutanağında dava konusu ... plakalı aracın arka kısımlarının hasarlı olduğunun belirtildiği, ön kısımlarından hasar aldığına ilişkin herhangi bir delil ve belge bulunmadığı halde hükme esas alınan bilirkişi raporunda hasar tutarı belirlenirken dava konusu aracın sol arka tampon ve çamurluğunda, ön tamponunda hasar bulunduğu belirtilmek suretiyle hesaplama yapılmış olup, sol arka kısmından hasar alan araç için ön tampon kısımlarında meydana gelen hasarın kaza ile illiyetli olup olmadığı değerlendirilmeden denetime elverişli olmayan bilirkişi raporu uyarınca karar verilmesi doğru değildir.

2- Dava konusu edilen aracın değer kaybı belirlenirken, kaza tarihi itibariyle aracın, serbest piyasadaki hasarsız halindeki ikinci el değeri ile kaza sonrasında onarılmış halindeki serbest piyasadaki 2. el değeri arasındaki farka göre tespit edileceğinden, bu kapsamda, aracın kaza tarihindeki değerine etki edecek hususların titizlikle ve denetime elverişli olarak belirlenmesi gerekir. Bu çerçevede, aracın davaya konu kaza tarihinden önce karıştığı kazalar var ise, bu kazalar sonucunda oluşan hasarların da değerlendirilerek, aracın kaza tarihindeki değerine etkisi yanı sıra, söz konusu kaza kayıtları olan araçta meydana gelen kaza neticesinde değer kaybı meydana gelip gelmeyeceği, gelecek ise ne miktarda geleceğinin denetime elverişli olarak tanzim edilecek rapor ile belirlenmesi gerekir.

Somut olayda, tramer kayıtlarından dava konusu aracın kaza tarihinden önce 17/01/2023 tarihli kazaya karışarak arka kısımlarından da hasar aldığı anlaşılmakta olup, belirtilen tarihli kazaya ilişkin hasar dosyası da getirtilerek daha önce karışmış olduğu kazanın dava konusu edilen ... plakalı aracın değerine etkisi ve önceki hasar da dikkate alındığında dava konusu kaza nedeniyle değer kaybı oluşup oluşmayacağı değerlendirilmeden eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesinde; mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması halinde, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine duruşma yapılmadan kesin olarak karar verileceği hususu düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı Sigorta vekilinin istinaf başvurusunun esası incelenmeksizin kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.6. maddeleri uyarınca kaldırılmasına, yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde değerlendirme yapılması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerektiği vicdani kanaati ile aşağıdaki hüküm kurulmuştur.