Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/979 K.2024/1355

: 11/06/2024 (İstinaf İsteminin Reddi Kararı)

NUMARASI

2011/161 E.

İHTİYATİ TEDBİRTALEP EDEN

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALILAR

DAVANIN KONUSU : Tazminat

TALEP KONUSU

İhtiyati Tedbir

KARAR TARİHİ : 18/09/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 27/09/2024

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sırasında mahkemece ihtiyati tedbir isteminin reddine dair verilen karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş, mahkemece davacının istinaf talebinin reddine karar verilmiş, bu kez işbu karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı, ... olarak görev yaparken Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayi Müsteşarlığı ile 28/09/2000 tarihli sözleşmeyi imzaladığını, sözleşmede malzeme tedarikçisi seçme sorumluluğu ve yetkisinin Döner Sermaye Genel Müdürlüğüne verildiğini, ...'ın daha önceden tanıdığı ... ...'ın ortağı olduğu davalı şirket ile malzeme tedarik sözleşmesini imzaladığını, ihaleyi usulüne uygun yapmadığını, işi menfaat karşılığında bu şirkete verdiğini, ... ve ... hakkında Askeri Ceza Mahkemesinde görevi kötüye kullanmak ve rüşvet suçlarından dava açıldığını, ... hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle düştüğünü,

... hakkında açılan davada Eskişehir Ağır Ceza Mahkemesine görevsizlik kararı verildiğini, şirket aleyhine açtığı Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2006/136 Esas sayılı dosyasında istenilen 300.301,83 USD zararın 1.898.793,88 USD hazine zararını içeren kısmın içerisinde yer aldığını ileri sürerek, bakiye 1.598.492,05 USD'nin davalılardan müştereken müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/460 Esas sayılı dosyasında verilen 19/04/2007 ve 16/03/2009 tarihli tedbir kararlarının devamına, kaldırılmışsa yeniden davalıların mal varlıklarına tedbir konulmasına karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece 30/11/2016 tarihli ara karar ile davacının ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmiş, işbu karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, Dairemizce verilen 11/07/2019 tarihli 2019/1776 Esas 2019/1239 Karar sayılı ilamıyla davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafından, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2006/136 Esas sayılı dosyasında şirket aleyhine tazminata hükmedildiği, bu kararın kesinleştiği, şirket aleyhine icra takibine giriştiyse de davalı şirketin malvarlığı olmadığından herhangi bir tahsilat yapamadığı, ...'ın vefat ettiği, malvarlığının tasfiye aşamasında olduğu bilidirilerek, ...'ın malvarlığı üzerine dosya kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir konulması talep edilmiş, mahkemece 04/04/2024 tarihli ara karar ile, iş bu dava ile tazminat talep edildiği, ihtiyati tedbirin dava konusu uyuşmazlığa konu yapılan husus hakkında verilmesinin mümkün olduğu,

tedbir talebinin ise dava konusu olmadığı gerekçesiyle, müteveffa ...'ın mal varlığı üzerine ihtiyati tedbir konulması talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bunun üzerine mahkemece 11/06/2024 tarihli karar ile davacı tarafça 30/11/2016 tarihli ara kararın istinaf edildiği ve Dairemizin 11/07/2019 tarihli ilamı ile istinaf talebinin reddine kesin olarak karar verildiği gerekçesiyle davacının 13/05/2024 tarihli istinaf talebinin reddine karar verilmiş, bu kez işbu karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı istinaf dilekçesiyle; yedek parça alımı için davalı şirketle imzalanan sözleşmenin uygulanmasından doğan uyuşmazlık ve uğranılan kamu zararının tahsili için dava açtıklarını, ... ve ... hakkında rüşvet almak ve vermek suçları dolayısıyla ceza davası açıldığını, adı geçenlerin kendisini zarar uğrattığının belirlendiğini, daha önce Eskişehir Ticaret Mahkemesinin 2006/136 Esas sayılı dosyasında görülen davada 300.301,83 USD tazminatın aynen ve fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden davalı şirketten tahsiline karar verildiğini ve hükmün kesinleştiğini, eldeki davanın söz konusu edilen bu davanın devamı niteliğinde olduğunu,

davalı şirketin mal varlığı olmaması nedeniyle daha önce Askeri Mahkemece ...'ın mal varlığı üzerine ihtiyati tedbir konulduğunu, Askeri Ceza Mahkemesince verilen görevsizlik kararı ile tedbir kararlarının görevli mahkemece değerlendirilmek üzere devamına hükmedildiğini, ... hakkında düşme kararı verildiğini, kamu zararının takibi ve tahsili hakkının saklı tutulmasına karar verilerek dosyanın Eskişehir Ağır Ceza Mahkemesine gönderildiğini, Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesince tedbirlerin hükmün kesinleşinceye kadar devamına hükmedildiğini, hüküm kesinleştiği için tedbirlerin Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesince kaldırıldığını,

... ve ...'ın mal varlıkları üzerinde her hangi bir tedbirin bulunmadığını, adı geçenlerin yargılama sırasında vefat ettiklerini, miras bırakanlarının mirası reddettiklerini, dava konusunun ... ve ...'ın mal varlığı ile ilgili olmadığını ancak adı geçenlerin eylemleriyle kamu zararına sebebiyet verdiklerini, müteveffa ...'ın tasfiye halindeki mal varlığı üzerine tedbir konulması gerektiğini, davanın lehine sonuçlanması durumunda alacağın tahsil edilememe tehlikesinin bulunduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkemenin 11/06/2024 tarihli "davacının istinaf talebinin reddine" dair kararına yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde :

Mahkemece 04/04/2024 tarihli karar ile müteveffa ...'ın malvarlığı üzerine ihtiyati tedbir konulması isteminin reddine karar verilmesi üzerine, davacı tarafından 13/05/2024 tarihli istinaf dilekçesiyle, istinaf edilen kararın Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/11/2016 tarihli 2011/161 Esas sayılı ara kararı olduğu bildirilmişse de, istinaf nedenleri açıklanırken müteveffa ...'ın malvarlığı üzerine ihtiyati tedbir konulması talebinin reddine karar verildiği,

usul ve yasaya aykırı olan bu kararın istinaf yolu ile incelenmesinin talep edildiği ifade edilmiş, dolayısıyla mahkemenin 04/04/2024 tarihli "müteveffa ...'ın malvarlığı üzerine ihtiyati tedbir konulması isteminin reddine" dair kararın istinaf edildiği, istinaf dilekçesinde yer verilen istinaf edilen kararın mahkemenin 30/11/2016 tarihli ara kararı olduğu yönündeki ifadenin maddi hata niteliğinde bulunduğu anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca; mahkemenin 11/06/2024 tarihli "davacının istinaf talebinin reddine" dair kararının kaldırılarak, 04/04/2024 tarihli "davacının ihtiyati tedbir isteminin reddine" dair kararına yönelik istinaf başvurusunun incelenmesine karar vermek gerekmiştir.

Mahkemenin 04/04/2024 tarihli "davacının ihtiyati tedbir isteminin reddine" dair kararına yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde ise:

HMK’nın 389. maddesinde, “Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.” düzenlemesi mevcuttur.

Dosya kapsamı, ileri sürülen istinaf sebepleri, HMK'nın 389 ve devamı maddelerinde belirlenen ihtiyati tedbir şartlarının somut olayda bulunmaması, tedbir talebinin dava konusuna ilişkin olmaması, uyuşmazlığın esasını çözümleyecek ya da böyle bir sonuç doğuracak şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyecek olması dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, ihtiyati tedbir talep eden davacının mahkemenin 04/04/2024 tarihli kararına yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan V. ... · E-İmzalı · Üye ... · E-İmzalı · Üye ... · E-İmzalı · Katip ... · E-İmzalı