Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/2922 K.2025/102

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin...ticari kredi kullandığını, teminat olarakta Antalya ilinde bulunan taşınmazının üzerine ipotek konulduğunu, kredi kullanımı nedeniyle de dairenin .../... numaralı katılım sigortası geniş kapsamlı ev sigorta poliçesi ile yangın vb. rizikolara karşı sigortalandığını, 17/12/2019 tarihinde klimadan kaynaklı yangın meydana geldiğini, sigortaya bildirim yapıldığını, sigorta şirketi yangının kaynağının tespiti amacıyla Antalya 6. SHM'nin....D.iş sayılı dosyası ile tespit yaptırdığını, tespitte yangının çıkış nedeninin belirlenemediğinin tespit edildiğini, evin içinde bulunan tüm eşyaların telef olduğunu,

sigorta şirketinin oyalaması sonucu müvekkilinin evin onarımını yaptıracak maddi imkanı olmamasından dolayı 600.000,00 TL değerindeki evini 350.000,00 TL'ye sattığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak şartıyla gerçek hasar bedelinin uzman bilirkişi marifetiyle belirlenmesi şartıyla şimdilik 20.000,00 TL hasar tazminat bedelinin hasar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "... Davaya konu olan taşınmaz davalı sigorta şirketi tarafından geniş kapsamlı ev sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olup, davacı şirket tarafından sigorta şirketine 18/12/2019 yapılan başvuru üzerine davalı şirket tarafından hasar dosyası açıldığı ve ekspertiz raporunun 10/01/2020 tarihinde düzenlendiği ancak davalı sigorta şirketinin hasarın poliçe kapsamında bulunmadığı gerekçesi ile ödeme yapmadığı anlaşılmaktadır.

Kural olarak hasarın teminat dışında kaldığını ispat yükü sigorta şirketine ait olup, somut davada bu yönde bir ispat bulunmadığı gibi yangının kasten davacı tarafça da çıkarılarak rizikonun bilerek ve isteyerek meydana getirildiği ispat edilemediğinden zarardan sigorta şirketi sorumludur. Davacı tarafça 31/05/2021 tarihli bedel arttırımı cihetine gidilmekle bilirkişi raporu ile tespit edilen 160.948,00 TL üzerinden davanın kabulüne" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı şirket yetkilisi ... kullanmakta olduğu taşınmazda 17.12.2019 tarihinde klimadan kaynaklı yangın çıktığını beyan ederek müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu ve hasar bedelinin giderilmesini talep ettiğini ancak söz konusu yangının klimadan çıktığına dair somut bir delil sunulmadığını, itfaiye raporunda da yangının çıkış nedeninin tespit edilemediğini, bunun üzerine yangının kaynağının belirlenmesi için Antalya Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.

İş dosyası ikame edilerek delil tespiti talep edildiğini, mahkemece tanzim ettirilen bilirkişi raporunda, yangının çıkış yerinin sigortalının beyan ettiği şekilde klima olmadığı, klima elektrik tesisatının bağlantılarının temiz olduğunun belirtildiğini ancak tanzim edilen bilirkişi raporunda yangının çıkış sebebinin belirlenemediğinin beyan edildiğini, müvekkili şirket tarafından sigortalının vermiş olduğu fotoğraf da sunularak bilirkişi raporuna itiraz edildiğini ve yangının klimadan kaynaklı olarak çıkıp çıkmadığının tespit edilmesinin talep edildiğini, mahkemece itirazların değerlendirilmediğini ve bilirkişi ek raporu aldırılmadığını,

buna rağmen davacının dava dilekçesinde, yangının klimadan çıktığını gösteren faturanın sigorta şirketinde mevcut olmasına rağmen delil tespiti dosyasına sunulmadığı yönündeki iddialarının tamamen haksız ve kötü niyetli olduğunu, müvekkili şirketin rizikonun gerçekleşmesiyle birlikte delil tespiti isteyerek hasarı tespit ettirmeye çalıştığını ancak delil tespitinde tüm evrakların sunulmuş olmasına rağmen, bilirkişi raporunda yangının çıkış nedeninin klima olmadığının tespit edilmesi ve sigortalının beyanlarının bilirkişi raporu ile çelişmesi nedeniyle tazminat ödemesinin yapılmadığını, somut olayda ise sigortalının,

konutta meydana gelen yangının klimadan çıktığını beyan ettiğini, ancak müvekkili şirket tarafından ikame edilen delil tespiti dosyasında alınan bilirkişi raporunda, yangının çıkış kaynağının klima olmadığının açık bir şekilde tespit edildiğini, açıkça görüldüğü üzere sigortalının gerçeğe aykırı beyanda bulunarak sigortacıyı yanıltmasının kötü niyetli olup işbu durumun ilgili poliçede teminat altına alınmadığını, mahkemece yeniden rizikonun gerçekleştiği mahalde keşif yapılarak bilirkişi raporu aldırıldığını, raporda hasar gören alanın m2 cinsinden tespit edilerek m2 başına onarım bedelinin 900 TL,

toplam onarım bedelinin 111.600 TL + KDV olarak belirlendiğini, dava dilekçesinde yalnızca hasar onarım bedelinin talep edilmiş olmasına rağmen bilirkişi raporunda davacının talepleri aşılarak poliçede teminat altına alınan tüm klozlara tek tek yer verilerek hasar onarım bedeli haricinde elektrik tesisatı için 7.000 TL + KDV, komşuluk mali sorumluluk teminatı olarak 4.000 TL,

enkaz kaldırma bedeli olarak 7.000 TL ve hukuksal koruma teminatı kapsamında 10.000 TL olmak üzere toplamda 160.948 TL'nin müvekkilinden alınarak davacıya verilmesi gerektiğinin belirtildiğini ancak bilirkişi raporunda tespit edilen rakamların nasıl belirlendiği veya gerçekte bu miktarlarda zarar meydana gelip gelmediğinin tespit edilmediğini, dosya kapsamında elektrik tesisatı için 7.000 TL, komşunun zararı için 4.000 TL,

enkaz kaldırma için 7.000 TL veya hukuki yardım için 10.000 TL şeklinde ödemeler yapıldığına dair hiçbir somut veri veya davacının bu yönde bir talebi olmamasına rağmen bilirkişi raporunda hiçbir gerekçeye dayandırmaksızın bu rakamların da hesaba dahil edildiğini, müvekkili şirketin, poliçede teminat altına alınan her bir klozu ödemek gibi bir yükümlülüğünün bulunmadığını,

davacı tarafından bu klozlara dayanarak tazminat talep edilmediğini ve bu miktarlarda zararın olduğu ileri sürülmemiş olmasına rağmen bilirkişi raporunda hiçbir gerekçeye dayanılmadan ve davacının taleplerini aşarak re'sen hesap yapılarak bu miktarların da hasar bedeline dahil edilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporunun denetimden uzak olup hükme esas alınmaya elverişli nitelikte olmadığını, bilirkişi raporuna dayanarak mahkemece hüküm kurulması ve davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, konut sigorta poliçesi kapsamında tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulü ile 160.948,00 TL'nin poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 17/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Kural olarak geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sigortacı sorumlu olduğu gibi (TTK. 1409/1 md.) rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın da sigortacı tarafından ispat edilmesi gerekmektedir. (TTK. 1409/2 md.) Ancak, sigortalı da rizikonun meydana geldiğini ve riziko sonucu oluşan zarar miktarını ispatlamalıdır. ( Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 15/03/2021 tarih 2021/1875 Esas 2021/2724 Karar sayılı ilamı )

Somut olayda, davacı taraf, şirket yetkilisinin kullandığı evin davalı sigortacı tarafından konut sigorta poliçesi ile sigortalandığını, 17/12/2019 tarihinde konutta meydana gelen yangın neticesinde evin ve evde bulunan eşyaların kullanılamaz hale geldiğini, bu nedenle taraflarına hasar tazminatı ödenmesini talep etmiş, mahkemece mahallinde keşif icrası sonrasında sigorta uzmanı, inşaat mühendisi ve elektrik mühendisi bilirkişiler tarafından sunulan heyet raporu doğrultusunda karar verilmiştir.

Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda, inşaat işleri bakımından 124 m2 lik alanda hasar olduğu, m2 bedel için zarar miktarının 900 TL olduğu belirtilerek bu bakımdan toplam zararın 111.600 TL olduğu, elektrik tesisatı bakımından ise zarar gören vasıfta bir taşınmazın elektrik tesisatının tamamen yenilenmesinin ortalama 7.000 TL + KDV tutarında olacağı belirtilmiştir. Ayrıca poliçede teminat altına alınan hukuksal korumanın 10.000 TL, enkaz kaldırma masrafının 7.000 TL olduğu, komşu mali sorumluluk teminatına istinaden de komşu 4 nolu daire kapısı için yapılacak masrafın 4.000 TL olduğu belirtilmiş, mahkemece de rapor doğrultusunda bu bedeller hüküm altına alınmıştır.

Davacı taraf dava dilekçesinde konutun ve içindeki eşyaların yangın nedeniyle hasar gördüğünü belirterek tazminat talebinde bulunmuş olmasına rağmen yerel mahkemece yanılgılı değerlendirme ile talep konusu olmayan ancak poliçede teminat altına alındığı belirtilen hukuksal koruma, enkaz kaldırma ve komşuluk mali sorumluluk klozları nedeniyle tazminata hükmedilmesi yerinde görülmemiştir.

Bununla beraber inşaat ve elektrik işleri bakımından raporda hasar gören alan m2 cinsinden tespit edilerek m2 başına onarım bedeli belirlenerek denetlenebilir olmayan ortalama bir hesaplama yapılması ve bu hesabın dikkate alınması Dairemizce doğru bulunmamıştır.

O halde mahkemece yapılacak iş, yeni bir bilirkişi heyetinden ekspertiz raporu, değişik iş dosyası ve davalı tarafın itirazları dikkate alınarak davacı tarafa ait konutta meydana gelen yangın nedeniyle davacının uğradığını iddia ettiği zarar miktarının belirlenmesi konusunda somut, denetlenebilir, hükme esas almaya elverişli rapor alınarak ve taleple bağlılık ilkesi gözetilerek oluşacak sonuç dairesinde karar verilmesinden ibarettir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...