Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/694 K.2025/466

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkil kurum sigortalılarından ...' ün 19.05.2012 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda peşin sermaye değeri, tedavi gideri ve cenaze yardımı olmak üzere toplam 18.694,81 TL'nin sigortalıya ödendiğini, dava dışı sigortalının davalı işyerinde çalıştığını ve davalının çalışanların sağlığı ve güvenliği açısından gerekli önlemleri almaması sonucu iş kazasının meydana geldiğini, müvekkil kurumun zararının daha fazla olduğunu, şimdilik 18.694,81 TL'nin faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, müflis şirket hakkında İflas kararı verildiğini, ceza dosyası varsa araştırılması gerektiğini, zaman aşımı itirazında bulunduklarını davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Alınan 02.03.2020 tarihli kusur oranına ilişkin rapor denetime açık mevzuata uygun olmakla hükme esas alınmış olup, somut olayda; davalı şirketin çalışanının mesleki riskler ve alınması gerekli iken bunun yerine getirilmediği, tedbirler yönünden eğitimlerinin düzenlenmediği, gerekli araç ve gereçleri temin etmekle yükümlü davalının buna aykırı hareket ettiği, sahada işaretçi, manevracı bulundurulmadığı, bu haliyle davalı işyerinin % 70 oranında kusurlu olduğu, müteveffanın ise yükü vince sağlam ve dengeli bir şekilde bağlaması ve yükün kaldırılması esnasında mahali terketmesi kurallarına aykırı hareketi ile % 30 oranında kusurlu olduğu mahkememizce kabul edilmiştir.

Alınan hesap raporu denetime açık olmakla hükme esas alınmış olup, buna göre davacının davalıdan hüküm fıkrasında belirtildiği üzere 18.694,81 TL'yi onama ve sarf tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte talep edebileceğine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle. İİK. 194 md. gereğince iş bu davanın 2. alacaklılar toplantısından 10 gün sonraya kadar bekletilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı kurumun sigortalısı ile ilgili 19.05.2012 tarihli iş kazasından dolayı, Antalya 14. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas ve ...

Karar sayılı dosyasında, müflis şirket taraf olmadığından dolayı anılan ceza dosyasındaki kusur durumu, anılan ceza dosyasındaki sanıklar ile ilgisi bulunmasından, müflis şirketin taraf olmamasından dolayı, itiraz durumu değerlendirilmeden, anılan dosyanın kesinleşip kesinleşmediği hususu araştırılmadan, rapor tanzimine gidilmesi yönündeki itirazlarının dikkate alınmadığını, kusur bilirkişi heyeti raporunda, müflis şirketin, işveren sıfatı ile Kanun Yönetmelikler ve Tüzüklere uymamadan dolayı kusur atfedildiğini, müflis şirketin, bu işlerdeki sorumlu müdürleri var iken, şirketin tek başına kusur ve sorumluluğunun hakkaniyete,

usul ve mevzuata aykırı olmakla birlikte herhangi bir oran belirtilmemesine göre de eksik inceleme ürünü rapora itirazlarının dikkate alınmadığını, davacı kurumun, dava dilekçesindeki 10.390,30.-TL tedavi masrafı ve 363,00.-TL cenaze masrafı yönündeki talebinin toplam 18.694,81.-TL olarak belirtmesinin nasıl oluştuğu hususunda davacı kurumun açıklama yapması gerektiği yönündeki bildirimlerinin dikkate alınmadığını istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, iş kazası sonucu davacı Kurum tarafından dava dışı işçinin ölümü nedeniyle ölen sigortalının hak sahiplerine ödenen peşin sermaye değeri, tedavi gideri ve cenaze yardımı giderinin rücuen davalı müflis işverenin iflas masasına kaydının kabulü istemine ilişkindir.

Dosyanın incelenmesinde; davanın, 30.11.2018 tarihinde Antalya 2. İş Mahkemesi'nde açıldığı, mahkemece 09.04.2019 tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı kararı ile, davalı şirketin Antalya 3. ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında, 29.03.2016 tarihinde iflasına karar verildiği, davanın iflasın açılmasından sonra açılması nedeni ile kayıt kabul davası niteliğinde olduğu kabul edilerek davanın usulden reddine ve dosyanın Antalya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, kararın istinaf yasa yoluna başvurulmadan kesinleştiği, bu mahkemece yapılan yargılama sonunda istinaf istemine konu kararın verildiği anlaşılmıştır.

İİK'nın 195. maddesine göre iflas masasına yazılacak alacakların iflas tarihi itibariyle hesaplanıp, belirlenmesi gerekir. İflasın açılması ile ipotekle temin edilen alacaklar hariç, diğer alacaklar muaccel hale gelir ve iflasın açıldığı tarihe kadar işleyen faizler ve takip masrafları da asıl alacağa eklenerek masaya yazılır. Asıl alacağa faiz işlemeye devam ederse de, bu ancak tasfiye bakiyesi kalırsa ayrıca ödenir. Kayıt kabul davalarında tahsile değil, alacağın iflas masasına kaydına karar verilmekle yetinilir. Alacağın ödenmesi ancak tasfiye sonunda masa mevcudunun sıra cetveline uygun biçimde dağıtımı aşamasında gerçekleşir ve alacakların tam olarak ödenip ödenmeyeceği ancak bu aşamada anlaşılabilir.

Diğer yandan, kayıt kabul davaları alacağın iflas masasına kaydı istemine ilişkin olup, belirli bir miktarın tahsiline yönelik olmadığından, alacağın iflas masasına kaydına karar vermekle yetinilir. Alacağın ödenmesi ancak tasfiye sonunda masa mevcudunun sıra cetveline uygun biçimde dağıtımı aşamasında gerçekleşir ve alacakların tam olarak ödenip ödenmeyeceği ancak bu aşamada anlaşılabilir. Bu nedenlerle, bu davalarda vekalet ücretinin ve harcın maktu olarak belirlenmesi gerekir.

04.06.1958 gün ve 15/6 sayılı İBK'da da belirlendiği gibi, HMK'nın 24/1, 25, 26,30 ve 33. maddeleri gereğince hakim, tarafların ileri sürdükleri maddi vakıalar ve bunlara bağlı netice-i taleplerle bağlı ve fakat hukuki tavsiflerle bağlı olmayıp, kanunları re'sen uygulamakla ve neticeye vardırmakla yükümlüdür. Bu durumda mahkemece, davanın İİK'nın 235. maddesinde düzenlenen sıra cetveline itiraz (Kayıt kabul) davası niteliğinde olduğu gözetilerek, yukarıda açıklanan ilkelere uygun olarak kaydı gereken alacağın belirlenmesi ve hüküm kurulması gerekirken, davanın tavsifinde yanılgıya düşülerek alacak davalarına uygun olarak tahsil hükmü kurulması ve nispi harca karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bu durumda Dairemizce, HMK'nın 297 ve 355. maddeleri uyarınca, esası incelenmeden kararın kaldırılmasına, kaldırma nedenine göre davalı vekilinin diğer istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve davanın vasfına uygun olarak karar verilmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...