Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/1626 K.2024/1311

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP EDENİN İDDİALARININ ÖZETİ

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; ... ... Şubesine ait, ... seri numaralı, .... keşide tarihli, ..... -TL bedelli, keşide yeri ... , keşidecisi ... tarafından keşide olunan çek nedeniyle müvekkilinin alacaklı olduğunu, borçlu taraf ile yapılan görüşmelerin sonuçsuz kaldığını, alacaklarını tahsil edemediklerini, haricen yapılan istihbarat çalışmalarına göre borçlunun mallarını kaçırmak çabası içerisine girdiğini öğrendiklerini, bu nedenle alacaklının alacağının tahsili için, borçlunun taşınır, taşınmaz mallarıyla, üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyaten haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece verilen .... tarihli kararında; "... ..... -TL miktarlı borcun muaccel olmasına rağmen ödenmediği ve rehin ile de temin edilmemiş bulunduğu anlaşılmakla, ihtiyati haciz talebinin %10'una isabet eden 550.000,00-TL nakdi teminat mukabilinde ihtiyati haciz talebi İİK'nın 257. maddesine uygun olmakla, ihtiyati haciz talebinin %10'una isabet eden 80.000,00-TL nakdi teminat mukabilinde borçlunun kendisine ait menkul ve gayrimenkulleri ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının borca yetecek kadarına ihtiyati haciz konulmasına" karar verilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden karşı taraf vekili itiraz dilekçesinde; eldeki dosyada ihtiyati hacze konu olarak gösterilen çekin keşide yerinin ..., çekin verildiği banka şubesinin ... Şubesi olmasına, çekin ibraz edildiği banka şubesinin ...

Şubesi olmasına rağmen ihtiyati haciz dosyasının Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde ikame edilmiş olduğunu, borçlu müvekkilinin tebliğe yarar mersis adresinin ... olmadığını, ... ilinde olduğunu, taraflar arasında akdedilen herhangi bir yetki sözleşmesinin bulunmadığını, yerel mahkeme tarafından yetkinin resen değerlendirilmesi gerektiğini, bu kapsamda yetkisiz mahkemeden ihtiyati haciz talep etmek suretiyle müvekkilinin zararına haciz işlemlerinin tatbiki ile müvekkilinin zarara uğramasına sebebiyet verilmiş olduğunu, bu nedenle zararın tazmini için teminatın alacaklı tarafa ödenmemesini talep ettiklerini,

müvekkilinin tüm banka hesaplarına bloke konulmak suretiyle pos cihazlarından yapılan işlemlerden dolayı kazanılan kazanca el konulması suretiyle işletmenin zarara uğratılmış olduğunu, davanın ve ihtiyati haciz talebinin yetkili ...

Mahkemelerinde ikame edilmesi gerektiğini, yetkisizlik nedeniyle davanın reddini talep ettiklerini, ayrıca söz konusu çekte bulunan imzanın müvekkili şirket yetkilisi tarafından atılmadığını, bahse konu durumun da ibraz anında banka tarafından çekin arka yüzüne şerh edilmiş olduğunu, müvekkili şirket ile davacı taraf arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığını, resmi belgede sahtecilik ve dolandırıcılık hususlarında ayrıca ihbar ve şikayette bulunulacağını, yetkisiz mahkemeye yapılan talep nedeniyle verilen ihtiyati haciz kararının tedbiren ivedilikle kaldırılmasına, işlemlerin durdurulması için Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına müzekkere yazılmasına, mahkemenin iş bu değişik iş dosyası ile ihtiyati haciz talebinde haksız olan davacıdan alacağın %10'u oranında yatırılan teminatın itiraz eden borçlu müvekkilinin zararlarının karşılanması için müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece verilen 25/06/2024 tarihli ek kararda; "... İİK'nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı kanunun 50. maddesinde ise ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesinde HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur.

İİK'nın 50. maddesi yollamasıyla uygulanması gerekli HMK'nın yetkiye ilişkin hükümleri uyarınca; genel yetkili mahkeme olarak borçlunun yerleşim yeri mahkemesinden, birden fazla borçlu bulunması halinde bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinden, çeke dayalı alacaklarda çekin keşide ve ödeme yerindeki mahkemeden, ödeme yeri gösterilmemişse muhatap bankanın bulunduğu yer ödeme yeri sayılacağından muhatap bankanın bulunduğu yer mahkemesinden, muhatabın ticaret unvanı yanında birden fazla yer gösterildiği takdirde ilk gösterilen yer mahkemesinden,

muhatap bankanın bulunduğu yer konusunda açıklık bulunmaması halinde ise muhatap bankanın merkezinin bulunduğu yer mahkemesinden ihtiyati haciz talep edilebilecektir. Somut olayda borçlu keşidecinin mersis adresinin ... olduğu, keşide yerinin ve muhatap bankanın bulunduğu yerin de ... olduğu anlaşıldığından mahkememizin ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili olmadığı anlaşılmakla itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden karşı taraf vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İhtiyati hacze itiraz eden karşı taraf vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece ihtiyati hacze itirazlarının kabulüne karar verilmesine rağmen itiraz dilekçelerinde maddi ve manevi zararlarının tazmini talepleri hakkında herhangi bir karar verilmediğini, müvekkili şirket hakkında alınan ihtiyati haciz kararı gereği müvekkilinin bütün banka hesaplarına haciz konulmak suretiyle ticaretinin sekteye uğradığını, ihtiyati haczin haksız görülmesi halinde hakkında ihtiyati haciz talebinde bulunulan tarafın uğramış olduğu zararın tazmininin ihtiyati hacze itiraz ile birlikte talep edilebileceği gibi ayrı bir dava ile de talep edilebildiğini,

yatırılan teminatın tazminat olarak taraflarına ödenmesi gerektiğini, bu kapsamda itirazlarının tamamı hususunda karar verilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Talep, ihtiyati haciz kararının uygulanması için yatırılan teminatın borçlunun uğradığı zarar mukabilinde borçluya ödenmesi talebine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, ihtiyati hacze yapılan itirazın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İcra ve İflas Kanunu'nun "İhtiyati hacizde teminat" kenar başlıklı 259. maddesinde; "İhtiyati haciz istiyen alacaklı hacizde haksız çıktığı taktirde borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan mesul ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 96. maddesinde yazılı teminatı vermeğe mecburdur.

Ancak alacakbir ilama müstenid ise teminat aranmaz.

Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya müstenid ise mahkeme teminata lüzum olup olmadığını takdir eder.

Tazminat davası ihtiyati haczi koyan mahkemede dahi görülür." düzenlemesi yer almaktadır.

HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığında bulunmamasına,

haksız ihtiyati hacizden kaynaklanan tazminat davası genel hükümlere tabi ayrı bir dava niteliğinde olup söz konusu tazminatın ihtiyati hacze itiraz kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmamasına, ihtiyati hacze itiraz eden karşı tarafça usulüne uygun harçlandırılmış bir davanın bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; ihtiyati haciz kararına itiraz eden karşı taraf vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

...