Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/968 K.2024/1093

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilleri aleyhine olarak Antalya Genel İcra Dairesi'nin .... takip numaralı dosyasında aleyhine icra takibi başlatıldığını, ancak keşideci .... olan 20.11.2022 tarihli ve keşide yeri .... olan kambiyo senedinin arka yüzüne bakıldığında 02.02.2023 tarihinde vefat eden ... in kambiyo senedini (çek'i) ciroladığını, müvekkillerinin 5 gün içerisinde ellerinde olmayan sebeplerden dolayı borca itiraz edemediğini, miras hukukunda geçerli olan külli halefiyet ilkesi gereği, yasal ve atanmış mirasçılar miras bırakanın ölümüyle kendiliğinden mirasçılık sıfatını kazandıkları,

mirasçılık sıfatı kazanıldığında artık miras bırakanın borçlarından yalnız tereke ile değil kendi şahsi mal varlıklarıyla da sorumlu hale geleceğini, miras, miras bırakanın ölümü ile mirasçılara derhal ve kanunen geçeceğini, bunun için kural olarak mirasçıların bir irade açıklamasında bulunmalarına gerek olmadığını, külli halefiyet ilkesi sonucu miras bir bütün olarak ve kendiliğinden mirasçılara geçeceğini, miras bırakanın alacak ve borçlarının da mirasçılara geçeceğini ve mirasçılar bundan sadece tereke ile değil kendi kişisel mal varlıkları ile de sorumlu olacaklarını,

ancak vekil edenler miras bırakanın ölümünden itibaren 3 aylık süreç içerisinde mirasın gerçek reddi davalarını açtıklarını, ancak, miras bırakanın vefatının ardından geride mirasçı olarak müvekkillerinin kaldığını, takip her ne kadar müteveffanın ölümünden sonra vekil edenlerin mirasçı olarak gözükmesi sebebiyle yöneltilmiş olsa da miras bırakan müvekkilerinin herhangi bir malvarlığı değeri bırakmadığını, terekesinin borca batık olduğunu, bu sebeple vekil eden ...'in 28.02.2023 tarihinde Antalya 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ....

Esas ve .... Karar numaralı dosya ile mirasın gerçek reddi davasını açtığını ve davanın kesinleştiğini, müvekkillerinin miras bırakan dedesi için Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .... Esas numaralı dosya ve Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ....

Esas numaralı dosya ile mirasın gerçek reddi davasını açtığını, davalı Antalya Genel İcra Dairesi'nin ....Takip Numaralı dosyasıyla müvekkili aleyhine kambiyo senetlerine mahsus ilamsız icra takibine giriştiklerini, murisin terekesinin gerçek reddi yapılması sebebiyle müvekkilleri aleyhine icra takibine konu olabilecek herhangi bir borçlarının bulunmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, davacılar tarafından menfi tespit ve tazminat istemli olarak ikame olan işbu davanın açılabilmesi için arabuluculuk yoluna başvurulmuş olması özel dava şartı olduğunu, işbu davada görevli mahkeme İcra Hukuk Mahkemeleri olup, görev nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, davacıların murisi olan ... in 02/02/2023 tarihinde vefat etmesinden sonra, üç aylık mirasın reddi süresinden çok daha fazla bir süre beklendiğini, bu süre içerisinde borçlu ...in mirasçılarının mirası reddettiklerine ilişkin olarak hiçbir bilgi edinilememiş olması nedeniyle, davacıların mirası reddedip reddetmedikleri tarafımızca bilinemediğinden,

05/06/2023 tarihinde, borçlu ...in mirasçıları da dahil olmak üzere tüm borçlular hakkında icra takibi başlatıldığını, ayrıca, davacılar ödeme emrinin kendilerine tebliğinden sonra süresi içerisinde mirası reddettiklerinden bahisle itirazda bulunmuş olsalar idi, işbu davanın açılmasına gerek kalmayacağı nazara alındığında, işbu davanın açılmasına da davacılar kendi kusurları ile sebep olduklarını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ve cevap vermiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "... davacıların, icra dosyasındaki çekte ciranta olarak imzası bulunan müteveffa .... 'in mirasını reddetmiş olmaları nedeniyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalının, davacıların mirası reddetiklerini dava açıldıktan sona öğrenmesine rağmen, icra takibine devam etmiş olması nedeniyle, benzer bir olayda Antalya BAM 3. Hukuk Dairesi'nin vermiş olduğu ... E.... K.sayılı ilamı da dikkate alınarak, davalı yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmasına" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacılar tarafından menfi tespit ve tazminat istemli olarak ikame olan davanın açılabilmesi için arabuluculuk yoluna başvurulmuş olmasının özel dava şartı olduğunu, davacılar tarafından dava ikame edilmeden önce arabuluculuk yoluna başvurulmamış olması nedeniyle, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın kabulüne karar verilecek ise dahi, hiçbir kusuru bulunmayan ve davanın açılmasına da sebebiyet vermeyen müvekkili aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu, davacıların murisi olan ...in 02/02/2023 tarihinde vefat etmesinden sonra,

üç aylık mirasın reddi süresinden çok daha fazla bir süre beklendiğini, bu süre içerisinde borçlu ... in mirasçılarının mirası reddettiklerine ilişkin olarak hiçbir bilgi edinilememiş olması nedeniyle, davacıların mirası reddedip reddetmediklerinin taraflarınca bilinemediğinden,

05/06/2023 tarihinde, borçlu ... in mirasçıları da dahil olmak üzere tüm borçlular hakkında icra takibi başlatıldığını, davacıların ödeme emrinin kendilerine tebliğinden sonra süresi içerisinde mirası reddettiklerinden bahisle itirazda bulunmuş olsalar veya taraflarına bilgi vermiş olsalar idi, bu davanın açılmasına gerek kalmayacağı nazara alındığında, bu davanın açılmasına da davacıların kendi kusurları ile sebep olduklarını, her ne kadar, ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında, davalı müvekkilinin, davacıların mirası reddettiklerini dava açıldıktan sonra öğrenmiş olmasına rağmen, icra takibine devam etmiş olduğu gerekçesiyle,

yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulduğu belirtilmiş ise de, bu tespitin hatalı olduğunu, öncelikle, ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında da belirtilmiş olduğu üzere, davacıların mirası reddetmiş olduklarının taraflarınca bu davayla öğrenilmiş olduğunu ve bu dava dilekçesinin ise kendilerine 10/07/2023 tarihinde tebliğ edildiğini, bununla birlikte, ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında da belirtilmiş olduğu üzere, kendilerince 27/06/2023 tarihinde, davacılar yönünden takibin kesinleştirilmiş olmasının talep edilmiş olduğunu,

05/07/2023 tarihinde davacılar adına kayıtlı banka hesaplarına haciz konulmasının ve ...'in maaşına haciz konulmasının talep edilmiş olduğunu, dolayısıyla da, işbu dava dilekçesinin taraflarına tebliğ edilmiş olduğu bu şekilde davacıların mirası reddetmiş olduklarını öğrenmiş oldukları 10/07/2023 tarihinden sonra kendilerince davacılar aleyhine olacak şekilde takibe devam edilmemiş olduğunun sabit olduğunu,

29/12/2023 ve 02/01/2024 tarihli davacıların banka hesaplarına konulan hacizlerin kaldırılmasına ilişkin taleplerinin ilk derece mahkemesince hatalı olarak davacılar aleyhine icra takibine devam edilmiş şeklinde yorumlanmış olması sonucu bu değerlendirmenin yapılmış olmasının kuvvetle muhtemel olduğunu, davaya ilişkin dava dilekçesinin kendilerine tebliğ edilmesinden önce, davacıların mirası reddedip reddetmediklerinin kendilerince bilinebilmesi mümkün olmadığı ve yapılan işlemin hukuka uygun olduğu nazara alındığında, davanın kabulüne karar verilecek ise dahi,

hiçbir kusuru bulunmayan müvekkil aleyhinde yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu beyan ederek istinaf başvurusunun kabulü ile İlk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, arabuluculuk yoluna başvurulmamış olması nedeniyle, davanın usulden reddine, bu istemlerin kabul görmemesi halinde ise, hiçbir kusuru bulunmayan müvekkili aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, Antalya Genel İcra Dairesinin ..... Esas sayılı dosyası ve takibe konu çek sebebiyle borçlu olmadıklarının tespiti talebine ilişkindir. Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı alacaklının hacizlerin kaldırılması isteminde bulunmakla birlikte takipten vazgeçme iradesini icra dairesine yöneltmemesine,

davalı alacaklının mirasın reddedildiğini ve buna göre davacı mirasçıların murislerinin borcundan sorumlu tutulamayacaklarını öğrenmesine rağmen eldeki menfi tespit davasının dava dilekçesinin tebliğ edildiği tarih itibariyle icra takibinden vazgeçmemiş ve açılan menfi tespit davasını da kabul etmemiş olmasına, dolayısıyla yargılama gideri ve vekalet ücretinin davanın açılmasına sebebiyet veren davalı yana yükletilmesinde bir isabetsizliğin bulunmamasına, HMK.'nın m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına,

kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

...