Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2026/386 K.2026/472

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili; ... Bankası Altınova Şubesi'ne ait ... numaralı hesaba tanımlı ... seri numaralı çek defterinin 14/05/2008 tarihinde müvekkile teslim edildiğini ancak çekin uzun süre önce kaybolduğunu, aradan geçen yaklaşık 17 seneden itibaren çekin muhatap bankaya sunulmadığı gibi tedavüle de çıkmadığını, aradan geçen sürenin uzunluğu ve o dönemin şartları gözetildiğinde çek fotokopisinin ve fotoğrafının da bulunmadığını çekin nerede veya kimin zilyetliğinde bulunduğu bilinmediğini çekin iptaline karar verilmesini, çek üzerine ödeme yasağı konulmasını talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "... davacı vekili davacının lehtarı olduğu çekin henüz davacıya teslim edilmeden kargo aşamasında kaybolduğunu belirterek çek iptali istemi ile dava açmıştır. Davaya konu çek üzerinde davacı lehtar olarak düzenlenmişse de, davacı çeke zilyet olamadan, çekin kargoda kaybolduğu iddia olunduğuna göre, davacı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesinin göndermesi ile aynı kanunun 757. maddesi gereğince, "İradesi dışında çek elinden çıkan kişi" olamayacaktır. Başka bir ifade ile teslim söz konusu olmadığından, davacı yetkili hamil olmaması nedeniyle davanın aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu çekin kargoda kaybolduğuna dair bir beyanlarının olmadığını, çek defterinin yıllar önce uhdesindeyken kaybolduğunu, dava açmakta hukuki yararının bulunduğunu istinaf sebebi olarak ileri sürmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir. Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollaması ile çek iptali konusunda aynı Yasa'nın 757 vd. maddelerinin uygulanacağı, bu maddeler uyarınca çek iptalini isteme hakkının sadece hamile ait olduğu, böyle bir iddiaya sahip keşidecinin muhatabı çeki ödemekten men edebileceği, henüz keşide edilmemiş çek vasfında olmayan, tamamen boş çek yaprakları tedavüle çıkmış sayılamayacağından hesap sahibi veya muhatap banka tarafından zayi nedeni ile iptal davası açamayacağından davacının çek iptali davası açmakta hukuki yararının bulunmadığı ,

davanın HMK'nın 114/h ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı (Aynı yöndeki içtihat için Bknz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 11/10/2017 tarih 2016/3320 E., 2017/5466 K. Sayılı ilamı ve aynı dairenin 07/10/2015 tarih 2015/9978 E., 2015/10109 K. Sayılı ilamı) anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.