Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/1451 K.2025/1614

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, taraflar arasında sebze meyve alımına ilişkin bir sözleşme ilişkisi olduğunu malların teslim edilmesine rağmen bedellerin ödenmediğini, bu sebep ile icra takibi yaptıklarını, takibe haksız şekilde itiraz edildiğini belirtmiş, itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, taraflar arasındaki sözleşmeye ilişkin bedelleri ödediklerini, talebin haksız olduğunu belirtmiş davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "...Taraflar arasında sözleşme ilişkinin varlığı ve malların teslimi hususunda herhangi bir ihtilaf yoktur. Bu halde yapılması gereken ödeme hususunun ispatıdır. Ödemenin ispat külfeti davalı tarafa düşer.

Somut olay incelendiğinde tarafların tacir olduğu, usulüne uygun tutulmuş ve birbirini doğrulayan ticari defterlerin kesin delil niteliğinde olduğu ve defterlere işlenmiş çeklerin bedelinin ciro edilmek sureti ile davacı tarafından tahsil edildiği göz önüne alındığında her iki taraf defterine göre de teslim edilen malların bedellerinin ödendiği anlaşılmış olup, davalının ödeme hususunu ispat ettiği kanaatine varılmıştır.

Bu sebep ile davanın reddine karar vermek gerekmiş ancak çeki davacının ciro ederek bedelini ekonomik olarak tahsil ettiğini bilebilecek durumda olduğundan takibe geçmekte kötü niyetli olduğu kanaatine varılmış ve kötü ni,yet tazminatının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Davalı defterlerine dayalı düzenlenen raporda “çeklerin 21/06/2021 tarihinde ... isimli şahsa teslim edildiği” yönünde tespitin bulunduğunu, bu kişinin davacı şirket ile hiçbir bağlantısının bulunmadığını, muhatap banka yazısında çeklerin...

Bankası tarafından ibraz edildiğinin, ibraz görüntüsü ve ibraz eden kişinin bilgilerinin karşı bankadan istenmesi gerektiğinin açıkça belirtilmesine rağmen Mahkemece bu önemli delilin toplanmadığını, zira en başından beri taraflar arasındaki uyuşmazlığın bu noktada toplandığını, uyuşmazlık konusu üç adet çekin gerçekten davacıya teslim edilip edilmediğinin, çeklerin davacı lehtar olarak ciro edilip edilmediğinin ve kimin tarafından tahsil edildiğinin hiç araştırılmadığını, buna rağmen ödeme yapılmış kabulü ile hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, ayrıca;

uyuşmazlık konusu çeklerin davacı şirket ile herhangi bir bağı ve yetkisi bulunmayan “...” isimli kişiye teslim edilmiş olması ihtimalinde, bu teslim şeklinin sonuçlarından ve çeklerin davacıya ulaştırılmamasından davalının sorumlu olacağını, davalının bu konuda basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunduğunu, yetkisiz kişiye çek tesliminin sonuçlarının davacıya yüklenemeyeceğini, belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, ticari satım sebebiyle ödenmeyen bakiye bedelin tahsili amaçlı başlatılan ilamsız takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Tüm dosya kapsamı, sunulan bilirkişi raporları ve taraf beyanlarından; taraflar arasındaki ticari ilişkide davacı tarafça davalıya mal satılıp teslim edildiği ve bir kısım bedelin ödendiği noktasında uyuşmazlığın bulunmadığı, uyuşmazlığın davalı defterlerinde yer alan ve fakat davacı defterlerinde yer almayan üç adet çekin davacıya verilip verilmediği ve bu çeklerle ödemenin tamamen yapılıp yapılmadığı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.

Ödemeyi ispat külfeti davalı borçlu üzerindedir. Davalının defterlerine ilişkin düzenlenen raporda “çeklerin 21/06/2021 tarihinde ... isimli şahsa teslim edildiği” yönündeki tespitin dayanağı olarak rapor ekinde herhangi bir teslim belgesinin ibraz edilmediği, davalı tarafça da bu konuda bir belgenin sunulmadığı görülmektedir.

Davalı çeklerin arkalı önlü suretleri ve ödeme dekontlarını ibraz etmiştir. Yapılan incelemede davacının çeklerde lehtar olarak yer aldığı, davacının cirosu ile çeklerin başkasına geçtiği, davalının bu çekleri banka yoluyla ödediği görülmektedir.

Mahkeme muhatap ... Bankası’ndan çeklerle ilgili bilgi istemiş, banka; çeklerin Türkiye... Bankası tarafından ibraz edildiğini ve ödendiğini, ibraz anına ilişkin görüntü ile ibraz eden kişiye ait kimlik bilgilerinin karşı bankadan temin edilmesi gerektiğini bildirmiştir.

Davacının kabul etmemesi karşısında Mahkemece davalının sunduğu çek görüntüleri ile yetinilmeyerek bunların teyidinin yapılması, bu doğrultuda Türkiye... Bankasından çeklerin ibraz anındaki arkalı önlü görüntülerinin ve ibraz edenin kimliği hakkındaki bilgilerin dosyaya kazandırılması, gerekirse çeklerin davacıya teslimine ilişkin raporda geçen teslim tutanağının sunulması konusunda davalıya süre verilmesi ve gelen bilgi ve belgelere ilişkin olarak davacının beyanlarının alınması ile oluşacak sonuç dairesinde karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile hüküm tesisi isabetsiz olmuş davacı vekilinin istinaf başvurusu kabul edilmiştir.

Diğer taraftan davaya esas takip dosyasının dosya arasında mevcut olmadığı, uyap evrakları arasında yapılan incelemede de bu dosyanın celp edilmediği anlaşılmıştır. Davanın sağlıklı şekilde çözüme kavuşturulması için davaya esas icra takip dosyasının dosyaya celbi sağlanarak karar verilmesi gerekir.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...