Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/304 K.2025/244

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, Denizli 6. Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin davalının sahibi olduğu şirkette pazarlama elemanı olarak Haziran 2012'den Eylül 2016'ya kadar çalıştığını, davalının 2016 Ağustos ayında müvekkilini işçilik haklarını vermeden işten çıkardığını, bunun üzerine davacının Denizli 2. İş Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı kararı ile tazminat davası açtığını ve davayı kazandığını, davalının davacı işe başlarken ileride doğabilecek zararlarını karşılayabilmek üzere davacıdan 50.000TL ve 156.000TL değerinde iki adet senedi teminat olarak aldığını, davacı işten ayrılınca senetlerin iadesi konusunda davacı ile anlaşıldığını,

ancak davacının hizmet akdinden doğan alacaklarını alabilmek için dava açınca davalının senetleri davacıya iade etmediğini, senetlerin iadesi için davalıya ihtar çekildiğini, müvekkilinin İş Mahkemesinden verilen karara ilişkin alacaklarının tahsili için icra takibi başlattığını, ancak davalının ödeme emrini alınca davacının işçilik alacaklarını ödememek için davacının işe girerken verdiği iki adet senetten 50.000TL'lik olanı ... isimli kişiye ciro ettiğini ve alacağı 27.000TL gösterdiğini ve icra takibi başlattığını, daha sonra davalının müvekkilinin alacaklı olduğu icra takip dosyasındaki borcu kapatıp infaz ettiğini,

davalının alacaklı olduğu dosyadan haciz koyarak yatırdığı parayı geri aldığını, dava tarihi ile müvekkilinin toplam borcunun 49.000TL olduğunu, ayda ortalama 600TL maaşından kesildiğini, müvekkilinin icra dosyasına dava tarihi itibariyle 15.214,51 TL ödeme yaptığını, müvekkilinin asgari ücretle çalışan işçi olduğunu, toplam 206.000TL borçlanmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu beyan etmiş, Denizli 2. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takibin iptalini, maaş haczinin tedbiren kaldırılmasını, icra dosyasına yapmış oldukları ödemeler için davanın istirdat davası olarak kabulünü,

dava tarihi itibariyle 49.000TL harç bedelli menfi tespit davasının kabulünü, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, Denizli 6. Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu senet'in ticari iş ve ilişkiden kaynaklı bir durum olduğunu, be sebeple davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu beyan etmiş davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "davaya konu senet üzerindeki imzanın davacıya ait olduğu, bu hususta taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, davacı tarafından senedin anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğu ya da teminat olarak verildiğine ilişkin ispata elverişli yazılı bir delil sunulmadığı, ispat yükü kendisine ait olan davacı tarafından yemin deliline de açıkça dayanılmadığından yemin delilinin de hatırlatılamadığı, bu haliyle ispat yükü üzerinde olan davacının iddiasını ispat edemediği, takibe konu senet nedeniyle borçlu olmadığını iddia eden davacının bu iddiasını ispat edememesi nedeniyle istirdat talebinde de bulunamayacağı, dolayısıyla davacının davasının tüm talepleri yönünden reddine"şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait iş yerinde pazarlama elemanı olarak işe başlarken 50.000,00 ve 156.000,00 TL tutarındaki senetlerin ileride muhtemel olan zararları karşılamak amacıyla teminat olarak verildiğini, müvekkilinin iş akdi sona erince muhasebe müdürünün ibranameyi imzaladığını, senetlerin teminat senedi olduğuna ilişkin davalı ile aralarında ... yazışması yapıldığını, davacının işçilik alacaklarının tahsili için dava açmasının ardından davalının senedin boş olan vade ve tanzim tarihini doldurduğunu, senedin takibe konu edildiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, takipten sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Senedin teminat senedi olduğunu, neyin teminatı olduğunu ispat külfeti davacı taraf üzerinde olup, davacı bu iddiasını kesin deliller ile ispatlamakla yükümlüdür.

Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyasında, davalı davacının eski çalışanı olduğunu beyan etmiştir. Denizli 2. İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şirketine işçilik alacaklarının tahsili için dava açtığı, davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

Dava dilekçesi ekindeki, ... San. Ve Tic. Ltd. Şirketi'ne başlıklı belgede "...'ın şirkete hiç bir cari ve borcu kalmamıştır. 50.000,00 ve 156.000,00 TL vermiş olduğu teminat senetleri ... Şirket tarafından teslim edilecektir." yazısının ... isimli şahıs tarafından 24/09/2016 tarihinde imzalandığı anlaşılmıştır. Yine ... kayıtlarında davacının telefonunda ... olarak kayıtlı kişiden teminat senedini istediği, bu kişinin ise "bakıvereyim ... evde mi aşağıda mı " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Dosya kapsamında, davacının davalının çalışanı olduğunun iddia edilmesine rağmen bu hususta araştırma yapılmadığı, davalının dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şirketi'nin yetkilisi olup olmadığının araştırılmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece yapılması gereken dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şirketi'nin ticari sicil kayıtlarının getirtilerek senedin tanzim ve ödeme tarihinde bu şirketin yetkilisinin kim olduğunun tespit edilmesi, ... San. Ve Tic. Ltd.

Şirketi'nin ticari defter ve kayıtlarının incelenerek dava konusu senedin bu şirketin ticari defter ve kayıtlarında yer alıp almadığı, yer alıyor ise hangi hukuki ilişkiye yönelik kayıt yapıldığı, teminat senedi olarak defterlerde yer alıp almadığı araştırılıp, yine dava dilekçesi ekinde yer alan ... kayıtları hususunda davalının isticvap edilerek söz konusu mesajı kendisinin atıp atmadığı, attı ise mesaj içeriğinin açıklattırılması, yine dava dilekçesi ekinde yer alan 24/09/2016 tarihli belgede imzası yer alan ...'in kimin çalışanı olduğu, görevinin ne olduğu, davalı veya dava dışı ...

San. Ve Tic. Ltd. Şirketi adına bu belgeyi vermeye, imzalamaya yetkili olup olmadığı araştırılarak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yukarıda yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...