Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/523 K.2024/472

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP EDENİN İDDİALARININ ÖZETİ

Talep eden, şirketleri kapatıldıktan sonra belgelerini sakladıkları başka bir adrese taşırken karar defterlerini zayi ettiklerini beyan ederek, karar defterleri için zayi belgesi verilmesini dava ve talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...taciri, defter ve belgelerinin zıyaa uğraması üzerine zayi belgesi verilebilmesi için aranan şartlardan birisi de, tacirin defter ve belgelerin korunması hususunda gereken özeni gösterdiğini ve kaybın iradesi dışında gerçekleştiğini, ispat etmesidir.

Davacı şirket temsilcisinin ticari defter ve belgelerini basiretli bir tacir sıfatıyla saklama yükümlülüklerinin olduğu, defterin yangın, su baskını, yer sarsıntısı veya başka bir afetle veya hırsızlıkla kaybolmadığı, sadece defteri nereye koyduklarını hatırlayamadıkları, defterin zayi olduğuna dair soyut iddia dışında hiçbir somut delil sunulmadığı bu haliyle zayi belgesinin verilmesine ilişkin koşulların somut olayda bulunmadığının anlaşıldığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, talep eden istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Talep eden istinaf dilekçesinde özetle; şirketin kapatıldığını, bu süre zarfında evrakların oğlu ... nin evinde muhafaza edildiğini ancak oğlunun taşınması sebebiyle evrakları yeni oturduğu adrese naklederken gelini ... nin ne olduğunu bilmediği için karar defterini diğer gereksiz evraklarla birlikte çöpe attığını, her ne kadar şirket kapanmış olsa da saklamakla yükümlü oldukları karar defterinin zayi olduğunu beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Talep, TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

TTK'nın 82/7 maddesi:"...Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, davacının ileri sürdüğü "taşınma" gerekçesinin maddede yazılı olağan dışı ve tacirin elinde olmayan sebeplerden olmamasına,

kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; talep edenin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...