Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/233 K.2025/377

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İHTİYATİ TEDBİR İSTEYEN VEKİLİ TALEP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; müvekkili ile karşı taraf ... Turkey Pazarlama A.Ş. arasında ... Mah. ... Cad. ... Sit. No:... Kepez/Antalya ve ..., ... Cad. No:...

Kepez/Antalya adresinde bulunan işyerlerinde karşı tarafın satışa sunduğu madeni yağ ürünlerini bulundurmak, teşhir etmek ve servis müşterilerine satışını yapmak üzere 20.06.2020 tarihli, 4 yıl süreli, sona erme tarihi 20.06.2024 olan Madeni Yağ Satış Sözleşmesi imzalandığını, karşı tarafça keşide edilen Üsküdar 32. Noterliği 27.11.2024 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile taraflar arasındaki sözleşmelerden kaynaklı olarak nakdi yatırım ciro avansı bedelinin güncel karşılığı, mahrum kalınan kar ve cezai şart bedelleri borcu bulunduğu iddiası ile ödeme talebinde bulunulduğunu akabinde karşı tarafça 30.01.2025 tarihi,

... fatura nolu 1.427.365,20TL bedelli Yatırım Destek Primi İade Bedeli açıklamalı ve 30.01.2025 tarihi, ... fatura nolu ...USD bedelli Cezai Şart Bedeli açıklamalı faturalar düzenlenerek müvekkili şirkete iletildiğini, müvekkili şirketçe faturalara karşı 30.01.2025 tarihi, ... fatura nolu 1.427.365,20TL bedelli ... no'lu fatura iadesi açıklamalı, 30.01.2025 tarihi, ... fatura nolu ...USD bedelli ... nolu fatura iadesi açıklamalı iade faturaları düzenlendiğini ve karşı tarafça düzenlenen faturaların iade edildiğini, karşı tarafça keşide edilen Üsküdar 32. Noterliği 27.11.2024 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesine,

Antalya 11. Noterliğinden keşide edilen 03.02.2025 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile cevap verildiğini, cevabi ihtarnamede karşı tarafa, müvekkili şirketin karşı tarafça düzenlenen ''Yatırım Destek Primi İade Bedeli'' ve ''Cezai Şart Bedeli'' kaynaklı faturaların kabul edilmediği, faturaların iade edildiği, müvekkil şirketin kendilerine herhangi bir borcunun bulunmadığı, alacak iddiasının yargılamayı gerektirdiği,

taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında karşı taraf elinde bulunan teminatların tahsiline yönelik işlem yapılmaması cevaben ve ihtaren bildirildiğini, karşı tarafın elinde bulunan banka teminat mektuplarının müvekkili şirketten hiçbir alacağı bulunmamasına karşı nakte çevirmek için başvuruda bulunulduğunun öğrenildiğini, karşı tarafın tek taraflı olarak ve iade edilen faturalara dayalı bir alacağının bulunmadığını, karşı tarafın elinde; ... Bankası A.Ş.

Antalya Ticari Şube tarafından ... Otomotiv ve Tarım Ürünleri Tic. San. Ltd. Şti. Lehine düzenlenmiş 01.07.2022 tarihli ... seri no'lu ve ...TRY tutarlı vadesi 26.06.2025 tarihine kadar uzatılmış olan ve ... Bankası Antalya Ticari Şube tarafından ... Otomotiv ve Tarım Ürünleri Tic. San. Ltd. Şti.

Lehine düzenlenmiş 25.08.2022 tarihli ... seri no'lu ve 1.225.000,00TRY tutarlı vadesi 25.08.2025 tarihine kadar uzatılmış olan banka teminat mektuplarının bulunduğunu, bu teminat mektuplarının nakte çevrilmesi müvekkili şirketin ekonomik olarak büyük zarara uğramasına ve ticari itibarının zedelenmesine yol açacağını, bu nedenlerle ilgili teminat mektuplarının nakte çevrilmesinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, talep etmiştir.

İHTİYATİ TEDBİR İTİRAZ EDEN KARŞI TARAF VEKİLİ,

Müvekkilinin ... Turkey Pazarlama A.Ş.tarafından müvekkili lehine düzenlenen ... Bankası A.Ş. İnkılap Şubesi'ne ait, 01.07.2022 tarihli, ... numaralı ve ... TL bedelli ve ...

Bankası Antalya Ticari Şubesi'ne ait, ... numaralı ve 1.225.000,00 TL bedelli, teminat mektuplarının 10.02.2025 tarihinde tazmini bakımından muhatap bankalara başvurulması, buna mukabil İhtiyati Tedbir Kararı uyarınca Teminat Mektupları'nın tazmin edilememesi üzerine, 10.02.2025 tarihinde haberdar olunduğunu, müvekkili tarafından düzenlenen faturalar, gerek bu faturalara karşı ...

Otomotiv tarafından düzenlenen iade faturaları, gerek ise tedbir dilekçesi içeriğinde yer alan beyanlar incelendiğinde, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ve ileride tedbir talep eden tarafından ikame edilecek olan davanın konusunu taraflar arasında imzalanan 20.06.2020 başlangıç tarihli Sözleşme'nin oluşturduğunun anlaşıldığını, bahse konu sözleşmenin uygulanacak hukuk ve yetkili mahkeme başlıklı 13. maddesinde Sözleşme'nin uygulanmasından doğacak ihtilaflarda İstanbul Merkez (Çağlayan) Mahkemelerinin ve İstanbul İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu hükme bağlanmış bulunduklarını,

ihtiyati tedbir kararının infazı bakımından tedbir talep eden t arafça ibraz edilen ... Bankası T.A.O. Antalya Ticari Şubesi'ne ait, 06.02.2025 tarihli, ... numaralı ve 1.725.000,00 TL tutarındaki teminat mektubunun metninde "talep tarihinden ödeme tarihine kadar geçen süre içinde işleyecek faizin de ödenecek olduğu" yönünde bir ibareye yer verilmemesi, aleyhine tedbir kararı verilen Müvekkil Şirket'in açık bir şekilde zarara uğramasına sebebiyet verecek olması,...

Otomotiv'in Müvekkil Şirket'e hitaben düzenlemiş olduğu Antalya 11. Noterliği'nin 03.02.2025 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde dahi Sözleşme'nin 3.1. maddesi uyarınca almayı taahhüt ettiği miktarda madeni yağ alımını yapmadığını ikrar ettiğini, ... Otomotiv'in, Sözleşme'nin 5.3. maddesinde belirtilen 1.876.181,00 TL üzerinden, Sözleşme'nin 7.1. maddesi uyarınca kararlaştırılan usul uyarınca T.C.

Merkez Bankası'nın kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faizi uygulanmak suretiyle hesaplanan tutarı fatura mukabilinde Müvekkil Şirket'e ödeyeceğini taahhüt ettiği,Sözleşme'nin 6.6. maddesi uyarınca Sözleşme'ye aykırı davranan ... Otomotiv'in, Müvekkil Şirket'e ... USD tutarındaki cezai şartı ödemek zorunda olduğunun düzenlendiği,Alım taahhütlerini tamamlayamayan ve Sözleşme'deki diğer hükümleri ihlal eden ...

Otomotiv'in, pek tabii ki Müvekkil Şirket'in mahrum kaldığı zararı da gidermesi gerektiği, bu nedenlerle Öncelikle, tedbire konu Teminat Mektupları'nın süreli olduğu dikkate alınarak, yakın tarihli bir murafaa duruşması günü tayin edilmesini, İhtiyati tedbir kararı'nın Tedbir kararını vermeye İstanbul Mahkemeleri'nin yetkili olması karşısında) Mahkemenin yetkisizliğine, bu talep uygun görülmez ise tedbire konu Teminat Mektubu bedelinin tamamı kadar teminatın, tarafımızca Mahkeme veznesine depo edilmesi ertesinde ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını,

yargılama giderlerinin tedbir talebinde bulunan tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "...Tarafların tacir olduğu, ihtiyati tedbir kararına konu teminat mektuplarının taraflar arasında düzenlenen madeni yağ satış sözleşmesine istinaden verildiği, bu sözleşmenin 13. maddesinde ise; sözleşmenin tatbikatından doğacak ihtilaflarda İstanbul Merkez Mahkemeleri ve İcra Daireleri'nin yetkili kılındığı anlaşılmakla, yukarıda belirtilen kanun hükümleri de göz önünde bulundurularak mahkememizin yetkisine yapılan itirazın kabul edilerek, 05/02/2025 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına ..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, ihtiyati tedbir talep eden vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati tedbir kararına konu olaya ilişkin olarak müvekkili şirketin davalı tarafa herhangi bir borcun bulunmadığına dair menfi tespit talepli davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk başvurusunun 12/02/2025 tarihinde yapıldığını menfi tespit davası sürecinin başladığını, müvekkili şirketçe teminat mektubu bedellerini %100 oranında teminatın dosyaya sunulmuş olduğunu, ihtiyati tedbirin kaldırılması halinde karşı tarafın yargılamayı gerektiren bir konuda dava sonunda elde edeceği menfaati dava sürecini beklemeksizin elde etmiş olacağını, ihtiyati tedbirin kaldırılmaması gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

İstinafa konu karar, ihtiyati tedbirin itiraz üzerine kaldırılmasına ilişkin 21/02/2025 tarihli karardır.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına,

ihtiyati tedbire konu teminat mektuplarının verilmesinin sebebini oluşturan madeni yağ satış sözleşmesinin 13.maddesinde bu sözleşme tatbikatından doğacak ihtilaflarda İstanbul merkez mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili olduğuna dair yetki anlaşmasının bulunduğu,

tarafların tacir olduğu da gözetilerek HMK'nın 17.maddesi gereğince yapılan bu anlaşmanın geçerli olduğu ihtiyati tedbir kararının görevli ve yetkili mahkemece verilmesi gerektiği aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilen tarafın bu nedenle itirazında haklı olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; ihtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...