Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2021/768 K.2023/1115

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sürücüsü olduğu ... plaka sayılı motosikletle, davalı ... 'ın sürücüsü, davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin trafik sigortacısı olduğu ... plaka sayılı kamyonet arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacı müvekkilinin yaralandığı, davadan önce sigorta şirketine başvurulsa da tazminat ödemesi yapılmadığından bahisle 100,00 TL geçici iş görmezlik tazminatı, 100,00 TL bakıcı gideri, 100,00 TL hastane yol gideri, 100,00 TL yemek gideri ve 1.000,00 TL sürekli iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplam 1.400,00 TL maddi tazminatın her iki davalıdan, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş,

21/10/2020 tarihli ıslah dilekçesiyle geçici iş gücü tazminatını 3.818,87 TL, sürekli iş gücü tazminatını 6.945,24 TL, bakıcı ve refakatçi giderini 1.080,60 TL, yol gideri tazminatını 112,50 TL'ye çıkarmıştır.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davadan önce müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun yazılı başvuru şartının yerine getirilmediği, davacı taraftan talep edilen eksik belgelerinde ibraz edilmediği, bu nedenle dava şartlı yokluğundan davanın reddi gerektiği, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalının kusuru, poliçe limiti ve kapsamıyla sınırlı olduğu, kusurun, müterafik kusurun, maluliyet oranının ve zarar miktarının usulünce tespiti gerektiği, geçici iş görmezlik ve tedavi giderleri yönünden müvekkili sigorta şirketinin bir sorumluluğu bulunmadığı, müvekkili sigorta şirketinin davadan önce temerrüte düşürülmediği, yasal faizle sorumlu olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı .... davaya cevap vermemiş, yargılama aşamasında katıldığı duruşmada davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Trafik kazası tespit tutanağı, davacının tedavisine esas tıbbi belgeler, kusur raporu, maluliyet raporu, tazminat bilirkişisi raporu, tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davacı sürücünün %25, davalı sürücünün ise %75 oranında kusurlu oldukları, davacının trafik kazası sonucu %1 oranında maluliyete uğrayacak, iyileşme süresi olay tarihinden itibaren 3 aya kadar uzayabilecek ve 20 gün kadar bakıcıya ihtiyaç duyacak derecede yaralandığı gerekçesiyle;

davacının maddi tazminat davasının kabulü ile 3.818,87 TL geçici iş gücü kaybı, 6.945,24 TL sürekli iş gücü kaybı, 1.080,60 TL bakıcı ve refakat gideri, 112,50 TL tedavi için yol gideri olmak üzere toplam 11.957,21 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden 13/08/2018 tarihinden, davalı ...’dan 09/07/2018 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına,

davacının manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 09/07/2018 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...’dan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafça davadan önce müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapılmadığı, geçici iş görmezlik tedavi ve bakıcı giderinden müvekkili sigorta şirketinin sorumlu olmadığı, Adli Tıp Kurumundan bakıcı ihtiyacı olup olmadığına ilişkin rapor alınması gerekirken alınmadığı, davacının ..... Kurumu'nda yazılı olan gelirine göre hesaplama yapılması gerektiği, davacının koruyucu ekipman kullanmadığı için müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, davacının usulüne uygun başvurusu bulunmadığından müvekkili şirketin temerrüte düşürülmediği, gerekçenin usulüne uygun olarak oluşturulmadığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

Davacı vekili ve davalı .... istinaf yasa yoluna başvurmamışlardır.

İSTİNAFA CEVAP

Davacı vekili istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat, yine aynı yasanın 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Davacının sürücüsü olduğu motosikletle, davalıların sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu kamyonet arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacı yaralanmış ve bu yaralanmasından dolayı uğradığı, geçici ve sürekli iş görmezlik tazminatı, bakıcı gideri, tedavi ve yol gideriyle manevi zararının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maddi tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı ..... A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Karara karşı davacı vekili ile davalı .... tarafından yasa yolu başvurusu yapılmadığından, ilk derece mahkemesince davalı .... hakkında kurulan hükümler kesinleşmiştir.

6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde; “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Bu yasa maddesinden de açıkça anlaşıldığı üzere, zorunlu ya da ihtiyari mali mesuliyet sigortasına karşı tazminat davası açılmadan önce ilgili sigorta şirketine yazılı olarak başvuru zorunludur. Dava açılması, dava dilekçesinin sigorta şirketine tebliğ edilmesi ya da davadan önce arabulucuya başvurulması bu zorunluluğun tamamlandığı anlamına gelmeyecektir. Ancak Yüksek yargı içtihatları doğrultusunda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesinde yazılı dava şartı yargılama sırasında da tamamlanabilecek dava şartları arasındadır.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 02/08/2016 gün ve 29789 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış değişik haliyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.2 maddesi gereğince "Sigortacı; hak sahibinin, kaza veya zararın tespit edilebilmesi için bu genel şartlar ekinde yer alan gerekli tüm belgeleri sigortacının merkez veya şubelerinden birine ilettiği tarihten itibaren sekiz işgünü içinde tazminatı hak sahibine öder.

Sigortacının kendisine iletilen belgelere haklı olarak itiraz etmesi veya kendisinin hak sahibinden ya da başka bir kurumdan haklı olarak yeni bir belge talep etmesi halinde söz konusu süre yeni talep edilen belgenin sigortacının merkez veya şubelerinden birine iletilmesinden sonra başlar. Sigortacı hak sahibinden münhasıran hak sahibinin tazminat hakkını etkileyen bilgi ve belgeleri talep edebilir.”

Yine Genel Şartlara eklenmiş Ek-6 ile sürekli sakatlık halinde tazminat ödemelerinde istenilecek belgeler olarak; 1-30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporu, 2-Hak sahibi gerçek kişiler için T.C kimlik numarası, 3-Kaza raporu, 4-Mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesi, 5-Hak sahibine ait banka hesap bilgileri gösterilmiştir.

Davacı, davadan önce 27/07/2018 tarihli dilekçesiyle tazminat ödenmesi için davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış, yazı ekinde kaza tespit tutanağı, Antalya Kepez Devlet Hastanesi Sağlık Raporu (epikrizler), kimlik fotokopisi, vekaletname örneği ve ödeme yapılacak banka hesap bilgilerinin sunulduğu bildirilmiştir.

Davalı sigorta şirketi 10/08/2018 tarihli yazı ile davacı taraftan eksik olan gelir durumunu gösterir belge ve heyet raporu (Özürlülük Yönetmeliğine uygun ve tüm tedaviler bittikten sonra alınacak rapor) istenilmiş, davacı tarafça eksik olan kimlik belgesi ve SGK Hizmet Dökümü sunulmasına rağmen, tedavinin halen devam ettiği, nihai sağlık raporunun temininin bu aşamada mümkün olmadığı beyan edilerek istenilen rapor davalıya ibraz edilmeden dava açılması yoluna gidilmiştir.

Ancak yukarıda açıklandığı gibi trafik sigortacısına dava açılmadan önce yazılı başvuru dava şartı olup, davacının sigorta genel şartları ile belirlenen belgeleri sunmakla yükümlüdür. Bunlar arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporu da yer almakta olup, zarar görenin tedavisine esas belgelerin sunulması bu yükümlülüğün yerine getirildiği sonucunu doğurmayacaktır.

Bu bakımından davacı tarafın, davadan önce 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi gereğince usulüne uygun olarak davalı sigorta şirketine başvurmadığı anlaşılmakla dava şartını yerine getirmemiştir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 114. maddesi ile dava şartları gösterilmiş olup, aynı yasanın 115. maddesi ise;

"(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.

(2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.

(3) Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez.”

düzenlemesini içermektedir.

Eksik olan bir dava şartı, belirli bir süre verilerek giderilebilecek ise hakim tarafından eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilmesi gerekir. Bu süre içinde dava şartı eksikliği tamamlanmaz ise dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir. HMK'nin 114. maddesinde gösterilen dava şartı olarak belirlenen bir çok hususun tarafça giderilebilecek bir noksanlık olarak görüldüğü madde gerekçesinden de anlaşılmaktadır. Aynı maddenin 2. fıkrası "Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu" belirtilmiştir.

Somut olayda, davacı zararın tazmini için davalı sigorta şirketine başvuru şartını gerçekleştirmeden doğrudan dava açmış ise de, salt yazılı başvuru hususu belirli bir süre verilerek tamamlanabilecek dava şartı niteliğinde olmakla, davacıya davalı sigorta şirketine talep edilen raporla birlikte yazılı müracaat etmesi için kesin süre verilerek yukarıdaki açıklamalar ışığında sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu husus dikkate alınmadan hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalı .... A.Ş. vekilinin dava şartına yönelen istinaf başvurusunun kabulüyle dava şartının değerlendirilmesi için 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-4) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının davalı ....A.Ş. lehine esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın bu davalı yönünden yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, davalı sigorta şirketi vekilinin diğer istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.

......