Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2023/2512 K.2023/1789

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16/01/2021 günü müvekkiline ait .... plaka sayılı araçla, davalı .... Turizm İnşaat Kuyumculuk Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'nin kayıtlı maliki, davalı .... A.Ş.'nin ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu .... plaka sayılı araç arasında meydana gelen trafik kazası davacı müvekkiline ait aracın hasarlandığı, hasar bedelinin 41.000,00 TL kısmının trafik sigortacısı .... A.Ş. tarafından karşılandığından bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla bakiye 27.300,00 TL zararın kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı .... A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu, orjinal parçalar değil, eş değer parçalar üzerinden hesaplama yapılarak zararın tespiti gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir. Davalı ....Turizm İnşaat Kuyumculuk Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; dava açılmadan önce müvekkil şirkete karşı arabuluculuk başvurusunda bulunulmadığı, müvekkilinden talep edilen zararın trafik sigortası ile ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi limitlerini aşmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Davacıya ait aracın tramer kaydı, trafik kazası tespit tutanağı, tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; 24/05/2021 tarihli arabuluculuk tutanağında davacının karşı taraf olarak .... A.Ş.'yi gösterdiği, diğer davalı ..... Taşımacılık Turizm İnşaat Kuyumculuk Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'nin taraf olarak bulunmadığı, davanın 04/08/2021 tarihinde açıldığı, 6102 sayılı TTK'ya eklenen 5/a maddesinin ise 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği, bu nedenle davanın açıldığı tarih itibari ile eldeki davanın açılmasından önce arabulucuya başvurunun dava şartı olduğu ve eldeki davada bu şartın gerçekleşmediği anlaşılmakla 6102 sayılı TTK'ya eklenen 5/a maddesi, 6235 sayılı kanuna eklenen 18/a-2 maddesi ile HMK'nın 114/2 ve 115. Maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; haksız fiil sorumlusuyla sigorta şirketine karşı birlikte açılan davada, sigorta şirketi dışındaki davalılar hakkında arabulucuya başvurmanın dava şartı niteliğinde olmadığını beyanla beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

İSTİNAFA CEVAP

Davalı ..... A.Ş. vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının yerinde olduğunu beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir. Davalı ..... Turizm İnşaat Kuyumculuk Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti. vekili istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, araç hasarından kaynaklanan haksız fiil nedeni ile maddi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 100 maddesi gereğince, kanunun sorumluluğun kaldırılması veya tazminatın azaltılmasına ilişkin 95 inci maddesi, doğrudan doğruya talep ve dava hakkına ilişkin 97 nci maddesi ve zamanaşımına ilişkin 109 uncu maddesi ihtiyari mali sorumluluk sigortasında da uygulanır.

Davacı, meydana gelen trafik kazası sonucu hasar nedeni ile aracında oluşan hasar bedelinin tahsili için davalı araç işleteni ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı aleyhine eldeki maddi tazminat davasını açmış, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında sigorta şirketi dışında davalı araç işleteni yönünden de dava şartı niteliğindeki ticari arabuluculuk yoluna başvurulmadığı için davanın usulden reddine karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesinin birinci fıkrasında "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

" hükmüne yer verilmiştir.

Dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen işleten ve sigortacı arasındaki müteselsil sorumluluğun dayanağı kanundur. Davalılar oluşan zarardan müteselsilen sorumlu olsalar da aralarında mecburi değil, ihtiyari dava arkadaşlığı mevcuttur. Zarar gören uğradığı zararı müteselsil sorumlulardan birinden talep edebileceği gibi, birkaçı veya tamamından da talep edebilir.

Dava konusu maddi olay trafik kazası haksız fiiline bağlı olsa da, her iki tarafın tacir olduğu trafik kazalarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda TTK.'nun 4/1 maddesine göre her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğundan davanın nisbi ticari dava olarak kabulü gerekir. Taraflardan biri tacir değilse artık dava, ticari dava niteliğini kazanmadığından arabulucuya başvuru zorunluluğu da bulunmamaktadır.

Somut olaya gelince; davalı .....Taşımacılık Turizm İnşaat Kuyumculuk Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ticari sermaye şirketi vasfını taşıması nedeni ile tacir ise de, davacı gerçek kişinin tacir olduğu konusunda bir araştırma yapılmamıştır.

Hal böyle olunca davacının tacir olup olmadığı, hasara uğrayan aracın davacının ticari faaliyetlerinde kullanılıp kullanılmadığı usulünce araştırılıp, davacı ile davalı şirket arasındaki tazminat davasında dava şartı niteliğindeki zorunlu ticari arabuluculuya başvuru zorunluluğu bulunup bulunmadığı değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Kaldı ki, davalı sigorta şirketi yönünden arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği kabul edildiği halde, her iki davalı arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu gözden kaçırılarak, davalı sigorta şirketi yönünden davaya devam edilmesi gerekirken her iki davalı yönünden de dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi de usul ve yasaya aykırı düşmüştür.

Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

...