Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/2510 K.2024/1368

Yukarıda tarih ve sayısı yazılı ara kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26/10/2022 tarihinde davalı sigorta şirketinin sigortalısı, davalı ...maliki olduğu davalı .,.. sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müteveffa .,.. sevk idaresindeki ... plakalı motosiklete çarptığını, kazada müvekkillerinin oğlu ...vefat ettiğini, müvekkillerinin meydana gelen trafik kazası ve vefat sebebiyle maddi ve manevi zarara uğradıklarını belirterek; öncelikle alacağın tahsilinin riske girmemesi adına, ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile dava miktarı kadar ...plakalı araç başta olmak üzere, davalılara ait diğer araç, gayrimenkul mallar ve bankalar nezdindeki para ve hesapları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesince; 25/06/2024 tarihli ara karar ile; "1-İhtiyati haciz talebinin davalı sigorta şirketi yönünden reddine, davalı ... ve ...yönünden kabulüne, 2-Dava değeri olan 350.000,00-TL'nin %20'si oranında teminat yatırılması halinde davalılar ...ve ... adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları ile ...plakalı araç üzerine 70.000,00-TL teminat karşılığında (350.000,00-TL ile sınırlı olacak şekilde) borca yetecek kısmına ihtiyati haciz konulmasına, " karar verilmiştir.

Davalı ... vekili tarafından ara karara itiraz etmesi üzerine itirazın duruşmalı olarak değerlendirilmesine karar verilerek duruşmalı yapılan değerlendirmede ilk derece mahkemesince 18/07/2024 tarihli ara karar ile "...vekilinin ihtiyati haciz kararına yaptığı itirazın reddine," karar verilmiştir.

Ara karar davalı ...vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; itiraz dilekçesini tekrarla, ihtiyati haciz kararına gerekçe olarak gösterilen Alanya 13. Asliye Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasından henüz karar verilmediğini, dosyanın derdest olduğunu, ceza dosyasından verilecek kararın hukuk mahkemeleri yönünden bağlayıcı olmayacağını, dava konu kazanın meydana gelmesinde davalının herhangi bir kusurunun bulunmadığını, eksik araştırma ve inceleme ile verilen ara kararın usul ve yasaya uygun olmadığını, verilen ihtiyati haciz kararının ölçülük ilkesine aykırı olduğunu, ihtiyati haciz konulan ... plakalı aracın değerinin,

dava değerinden çok yüksek olduğunu, bunun yanında müvekkilinin adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz malları üzerine da haciz konulmasının hakkaniyeti uygun düşmediğini, teminat miktarının da yeterli olmadığını, ihtiyati haczin yasal koşullarının oluşmadığını beyanla ilk derece mahkemesince verilen ara kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

Uyuşmazlık, tazminat istemli açılan davada verilen ihtiyati haciz kararına ilişkindir.

Duruşma açılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından inceleme ve görüşmeler HMK'nın 353'üncü maddesi uyarınca dosya üzerinden yürütülmüştür.

Buna göre;

İhtiyati haciz, nitelikçe geçici bir hukuki koruma tedbiridir. (HMK 406/2) Geçici hukuki koruma tedbirlerinin amacı, yargı organları önünde hak arayan kişilerin nihai olarak elde etmeyi umdukları haklarına erişimi kolaylaştırmaktır. Bu amacın gerçekleşmesi için, elde edilmesi umulan hakların ya da onların konularının ortadan kalkması, yok olması, değiştirilmesi gibi olasılıkların bertaraf edilmesi gerekir. Elde edilmesi umulan hakka kavuşulmasını kolaylaştırıcı tedbirler hak arama özgürlüğünü, adil yargılama hakkını ve hukuk devleti ilkesini de yakından ilgilendirir. (İHAS 6, 2709 sayılı T.C Anayasası 36, HMK 33) İhtiyati haciz istekleri değerlendirilirken geçici hukuki koruma tedbirlerinin açıklanan bu amacının gözden uzak tutulmaması gerekir.

Bilindiği üzere uyuşmazlık bir miktar para alacağına ilişkin ise İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz; uyuşmazlığın dava konusu hakkında olması halinde 6100 Sayılı HMK'nun 389. vd maddeleri gereğince ihtiyati tedbire ilişkin geçici hukuki koruma kararı verilmesi istenebileceği açıktır. İstem, haksız fiilden kaynaklanan tazminata (para alacağı) yöneliktir.

2004 Sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati hacize karar verebilmek için alacağın muaccel olup olmadığı önem taşımaktadır.

Somut olayda, iddia olunan zarar haksız eylemden kaynaklandığından TBK.'nun 117/2 maddesi gereğince tazminat, haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmekte ve tazminat borçlusu aynı tarihte temerrüde düşmektedir. Olay 26/10/2022 tarihinde gerçekleşmiş, dava ise 10/06/2024 tarihinde açılmıştır. Bu aşamada haksız fiilin davalı tarafından gerçekleştirildiğini kesin hüküm ile ispatlamak ve zarar miktarının tam olarak belirlenmesini beklemek hakkaniyete uygun değildir.

Davalı ...maliki, diğer davalı ... sürücüsü olduğu kaza ile davacıların oğlunun ölümüne sebebiyet verdiği ve davacıların manevi tazminata ilişkin alacağını trafik kazası tespit tutanağı ve ceza dava dosyası kapsamı ile yaklaşık da olsa ispat ettiği gözetildiğinde ihtiyati haczin yasal koşullarının oluştuğundan ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi yerindedir.

Öte yandan taşkın haciz iddialarının ise İİK'nın 261/3 maddesi gereğince şikayet yoluyla icra mahkemelerinde ileri sürülebileceği, yine talep edilen alacak miktarına göre teminat miktarının yeterli ve yerinde olduğu gözetildiğinde ilk derece mahkemesince ihtiyati hacze yapılan itirazın reddi kararı usul ve yasaya uygun görülmekle, davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.