Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/2313 K.2023/1483

Davacı vekili, davalı ...'nın alacaklısı bulunudğu Manavgat 1.İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra takip dosyasından, takibin tarafı bulunmayan müvekkiline haciz ihbarnamesi gönderdiğini, müvekkiline gönderilen bu ihbarnamelerinin usul ve yasaya aykırı olarak tebliğ edildiğini, müvekkilinin bu işlemlerden haberi olmadığını ancak İİK 89/3.haciz ihbarına müvekkilinin annesi tebliğ aldığında haberdar olduklarını, müvekkilinin icra dosyasında taraf olan borçlu ...'e de bir borcunun olmadığını,

bu nedenlerle müvekkilinin dava dışı takip borçlusu ...'e borcu olmadığınıın tespitini ve Manavgat 1.İcra Dariseinin ... esas sayılı icra takibinde müvekkili yönünden menfi tespit davası açıldığının bildirilmesine ve dava sonuçlanıncaya kadar müvekkili açısından takibin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YARGI YERİ BELİRLEMESİNE KONU OLAN KARARLAR

Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi davalı taraf tacir değilse de temelde yatan ilişki mutlak ticari dava olması nedeniyle davaya bakmakta görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere İİK 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu belirtilemek suretiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

UYUŞMAZLIK

Dava İİK’nın 89/3 maddesine göre 3. Kişi tarafından açılan menfi tespit istemi İLE açılan davada yargı yeri belirlemesine ilişkindir.

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava İİK’nın 89/3 maddesine göre 3. Kişi tarafından açılan menfi tespit istemine ilişkindir.

Bir davanın ticari nitelikte olup olmadığı, bir diğer ifade ile asliye ticaret mahkemesinde görülüp görülmeyeceği hususundaki değerlendirme Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinde gösterilen ilkelere göre yapılmalıdır. Öğretide de benimsenen görüşe göre ticari davalar mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrılmaktadır.

Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinin 1 inci bendinin (a) alt bendi uyarınca bu Kanunda düzenlenen hukuk davaları mutlak ticari davalardır. Nispi ticari davalar ise konusu ne olursa olsun, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarıdır (TTK.m.4/1).

Kanuni düzenleme uyarınca sadece mutlak ya da nispi ticari davalar asliye ticaret mahkemesinde görülürken, bunlar dışında kalan davalar (istisnalar saklı kalmak kaydıyla) asliye hukuk mahkemelerinde görülmelidir.

Somut olayda, davaya dayanak oluşturan icra takip dosyası ve tüm dosya kapsamına göre davaya dayanak oluşturan Manavgat 1. İcra dairesinin ... Esas sayılı icra takibi kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip olup, davaya konu ihbarnamelerin gönderildiği icra dosyalarındaki borcun sebebi kambiyo senedi olduğuna göre uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemelerinde görülmesi gerekir.

Nitekim benzer bir uyuşmazlık hakkında Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2019/1500 Esas, 2019/4799 Karar sayılı ilamında da ihbarnamenin gönderildiği takibin kambiyo senedine istinaden yapılmış bir takip olduğu, ticari iş niteliğindeki takip dosyasından gönderilen ihbarnameye karşı açılan menfi tespit davasının ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği, asliye hukuk mahkemesi ile asliye ticaret mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisi olduğundan mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esasına girilmesi doğru görülmeyerek ilk derece mahkemesince verilen esasa ilişkin hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Açıklanan bu nedenle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesi gereğince taraflar arasındaki davaya Asliye Ticaret Mahkemesince bakılması gerekirken Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve yargı yeri olarak belirlenmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M/: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere

1-Davaya Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesince görülerek sonuçlandırılması gerektiğinden HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 23/06/2023 tarih ... esas ve ... sayılı usulden redde ilişkin kararının KALDIRILMASINA,

2-Yargı yeri olarak Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin belirlenmesine,

...