Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/496 K.2024/918

Demre Asliye Hukuk Mahkemesi 17.03.2022 tarih ...E....

K. sayılı kararıyla "... dava sera ürünü satan davacı ile bu sera ürünlerini satın alan komisyonculuk işi yapan davalılar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan alacağa dair yapılan Demre İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali olduğu, her iki tarafın ticari iş ile uğraşan tacir olduğu ve dava dilekçesinde de davacının cari defterlere dayandığı ve alacağında ticari ilişkiden kaynaklı olduğu anlaşıldığı,

Resmi Gazetede yayımlanan 608 sayılı kararı uyarınca 01/09/2021 tarihinden sonra açılan davalarda Ticaret Mahkemelerinin görevine giren işlerde Antalya Ticaret Mahkemelerinin yetkili ve görevli olmasına karar verilmiş olması ve mevcut dosyanın 06/09/2021 tarihinde açılmış olması ile Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 16.11.2023 tarih ... E., ... K. sayılı kararıyla "... Gelen cevabi yazılardan davacı ... ve davalılardan ... tacir olmadığı, davacı vekilinin beyanı uyarınca davacının çiftçi olduğu, yapılan işin kapsamı da birlikte değerlendirildiğinde davacının tacir olmadığı kabulüne göre TTK 4 uyarınca mahkememizin görev alanına giren işlerde uyuşmazlığın taraflarının her iki tarafının da tacir olması gerektiği gözetilerek, HMK'nın 2. maddesi gereğince davanın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk mahkemesince..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Uyuşmazlık cari hesaptan kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre; bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Bir davanın ticari nitelikte olup olmadığı, bir diğer ifade ile asliye ticaret mahkemesinde görülüp görülmeyeceği hususundaki değerlendirme Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinde gösterilen ilkelere göre yapılmalıdır. Öğretide de benimsenen görüşe göre ticari davalar mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrılmaktadır.

Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinin 1 inci bendinin (a) alt bendi uyarınca bu Kanunda düzenlenen hukuk davaları mutlak ticari davalardır. Nispi ticari davalar ise konusu ne olursa olsun, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarıdır (TTK.m.4/1).

Kanuni düzenleme uyarınca sadece mutlak ya da nispi ticari davalar asliye ticaret mahkemesinde görülürken, bunlar dışında kalan davalar (istisnalar saklı kalmak kaydıyla) asliye hukuk mahkemelerinde görülmelidir.

TTK.nun 11/1 maddesi uyarınca ticari işletme, "esnaf işletmesi için ön görülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü” işletme olup, 12/1 maddesi uyarınca da, bir ticari işletmeyi kısmen de olsa kendi adına işleten kişi tacir kabul edilmiştir.

Eldeki davada, davacının ve davalı ... 'nın tacir olmadığı, davanın da Türk Ticaret Kanununun 4. Maddesi kapsamında ticari dava olmadığı anlaşılmakla, davanın HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden, Demre Asliye Hukuk Mahkemesi 17.03.2022 tarih ... E., ... K. sayılı ilamının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.