Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/354 K.2024/421

İncelenen Kararın Mahkemesi : Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi: 07/10/2021 Davanın Türü: Alacak (Eser sözleşmesi)

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı asıl dava ile, davacı iş sahibi (asıl yük lenici) ile davalı yüklenici (alt yüklenici) arasında düzenlenen 30/11/2016 tarihli sözleşme gereğince davacının yapımını üstlendiği inşaatın alüminyum, asma tavan, yangın kapısı, paslanmaz korkuluk, alüminyum doğrama ve cam işlerinin tamamının malzemeli uygulanması işini KDV dahil 210.000,00 TL iş bedeli karşılığı üstlenen davalıya, iş bedelinin tamamının ödenmiş olmasına rağmen davalının daha az iş yaptığını ve yapılmayan iş bedelinin Finike Sulh Hukuk Mahkemesinin .... d.iş sayılı dosyasıyla 22.822,98 TL+KDV olarak belirlendiğini,

fazla ödenen iş bedelini iade etmeyen davalının alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine de itiraz ettiğini iddia ederek, davalının itirazının iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili açtığı birleşen dava ile, taraflar arasında düzenlenen 30/11/2016 tarihli sözleşme kapsamında bulunan işlerin tamamlanarak teslim edildiğini, davacının sözleşme dışında da ek imalat yaptığını ve yapmış olduğu bu ek imalatı Finike Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... d .iş sayılı dosyasıyla tespit ettirdiğini, davalı tarafından davacı aleyhine açılan Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyasından yapılan bilirkişi incelemesi ile de sözleşme harici yapılan işlerin bedelinin 22.820,00 TL olarak tespit edildiğini iddia ederek, 22.820,00 TL alacağın ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Asıl davada, davalı vekili davaya süresinde cevap vermemiştir. Birleşen davada, davalı vekili cevabında, sözleşme kapsamı dışında yapılmış bir iş bulunmadığını, tarafların karşılıklı olarak anlaştıkları tek sözleşmenin 30/11/2016 tarihli sözleşme olduğunu, ispat yükünün davacıda olduğunu, karşı tarafça gönderilen ve itiraz edilmediği iddia edilen mail nedeniyle taraflar arasında anlaşma sağlandığı yönündeki beyanın doğru olmadığının, Finike Asliye Hukuk Mahkemesinin .... d.iş sayılı tespitin taraflarına gönderilmediğini, kabul anlamına gelmemek üzere hesaplamanın hatalı yapıldığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, asıl dava bakımından davacı şirketin, ....

Lisesi inşaatının bir takım yapım işleri ile ilgili olarak davalı şirketle sözleşme imzaladıkları, sözleşme bedelinin KDV dahil 210.000,00 TL olarak kararlaştırıldığı, sözleşme bedeli belirlenirken fiyatlandırmanın, proje detaylarına göre tespit edildiği, ancak sözleşmede iş tesliminde tekrar ölçüm yapılarak, yapılan işin nihai bedelinin birim fiyatlar üzerinden tekrar hesaplanacağının ayrıca kararlaştırıldığı, davacı tarafından sözleşmede belirlenen 210.000,00 TL'nin çekle ödendiği hususunda ihtilaf olmadığı,

tespit dosyasında ve talimat yoluyla yapılan keşif sonrasında alınan bilirkişi raporlarında proje kapsamında sözleşmede öngörülen toplam miktar ve m² yönünden daha az iş yapıldığının tespit edildiği, inşaat mühendisi bilirkişinin 07.12.2020 havale tarihli ek raporundaki hesaplamanın emsal Yargıtay içtihadına uygun olduğundan bu hesaplamada bulunan miktar yönünden davacının davalıya fazla ödeme yaptığı hususunun sabit görüldüğü ve bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne ve alacağın likit oluşu nazara alınarak davacı lehine icra inkar tazminatına karar verildiği, birleşen dava dosyası yönünden değerlendirme;

birleşen davanın, yüklenici tarafından açılmış sözleşme dışı iş yapıldığı iddiasına dayalı alacak davası olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın sözleşme dışı imalata yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise yüklenicinin iş sahibinden talep edebileceği alacak miktarına ilişkin olduğu, tespit dosyasında ve talimat dosyasında yapılan keşif sonrası alınan bilirkişi raporlarında, yüklenicinin iş sahibine sözleşme dışı imalatlar yaptığının sabit görüldüğü, yerleşik Yargıtay kararları gereğince, yüklenicinin fazla imalat bedelini vekaletsiz iş görme hükümlerine göre isteyebileceği kanaatine varıldığı,

inşaat mühendisi bilirkişinin 07.12.2020 havale tarihli ek raporundaki hesaplamanın yerleşik Yargıtay içtihadına uygun olduğundan bu hesaplamada bulunan miktar üzerinden birleşen davanın kısmen kabulüne karar verildiği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, davalının Antalya 2. İcra Dairesinin ...

Esas sayılı takip dosyasındaki itirazının kısmen iptali ile, takibin 26.146,24 TL asıl alacak üzerinden devamına, hükmolunan alacağın %20'si tutarındaki 5.229,00 TL icra inkar tazminatının davalı ... şirketinden alınarak davacı ...şirketine verilmesine, birleşen davanın kısmen kabulüne, 16.653,40 TL nin birleşen dosya dava tarihinden (13/09/2019) itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, davalı ... inşaat şirketinden tahsili ile, davacı ... şirketine verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı/ birleşen dosya davalı vekilince her iki karar bakımından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı/ birleşen dosyada davalı vekili, asıl dava yönünden yanlış hesaplama neticesinde 26.146,24 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığı, 28.082,44 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği, ayrıca takibe konu edilen Finike Sulh Hukuk Mahkemesinin .... d.iş sayılı dosyasına ait tespit masrafı ve vekalet ücretinin yapılan hesaplamalara dahil edilmediği, delillerin yeterince incelenmediği, ticari defter incelemesinin dikkate alınmadığı gibi nedenlerle, birleşen dava yönünden ise, ispat yükünün davacıda olmasına rağmen davanın ispatlanamadığı,

sözleşme harici yapıldığı iddia edilen işlerin 30/11/2016 tarihli sözleşmeyle üstlenilen işin gereği olmadığı, davalının alüminyum doğrama işiyle uğraştığı, bekçi kulübesi ve benzeri işlerin davalı çalışma alanında olmadığı, yüklenici şirketin yaptığı inşaatın kamu ihalesi işi olması nedeniyle yaptırdığı bir işin bedelini idareden hak ediş olarak alabilmesi için faturasız veya kayıt dışı bir iş yapabilmesinin hukuken mümkün bulunmadığı gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali davasıdır. Dava bir yıllık hak düşüm süresi içerisinde açılmıştır. Birleşen dava ise, sözleşme dışı ek imalat yapıldığı iddiasına dayalı alacak davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı/ birleşen dosyada davalı iş sahibi (asıl yüklenici), davalı/ birleşen davada davacı ise alt yüklenicidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire ve ortaya koyduğu gerekçeye ve ayrıca davalı/ birleşen dosyada davacı yüklenici tarafından yapıldığı anlaşılan ve bilirkişi tarafından tespit edilerek mahkemece bedeli hüküm altına alınan imalatların taraflar arasındaki sözleşme ile uyumlu olmasına göre, mahkemenin vardığı sonuçta istinaf sebepleri yönünden aşağıdaki bendin kapsamı dışında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, davacı/ birleşen dosyada davalı vekilinin istinaf başvurusunun aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan hususlar bakımından reddine,

3.2. Davacı/ birleşen dosyada davalı tarafça Finike Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında yaptırılan delil tespiti giderlerinin 22.03.1976 tarih 1976/1 Esas 1976/1 Karar sayılı İBK uyarınca yargılama giderleri kapsamında olmasına rağmen, mahkemece anılan giderlerin yargılama giderlerinin hesap ve paylaştırılmasında dikkate alınmaması doğru olmamıştır.

3.3. HMK'nin 297. maddesine göre hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri yer almalı ve sonuç kısmında da taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Somut olayda, mahkemenin asıl ve birleşen dava yönünden hüküm altına aldığı yargılama giderleri doğru olmadığı gibi, kendi içerisinde de çelişkili olması nedeniyle infazda tereddüt oluşturacak niteliktedir.

3.4. Yukarıda 3.2. ve 3.3. numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davacı/birleşen dosyada davalı vekilinin bu hususa yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün bu kısımlarının düzeltilmesi amacıyla HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca kararın bu hususlar yönünden kaldırılarak, yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

1)Yerel mahkemenin asıl davada verdiği kararın hüküm kısmının 5 nolu bendinde "Davacı tarafından yapılan ilk yargılama gideri, posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinden ibaret toplam, 3.673,90 TL nin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.393,00 TL nin davalı .... şirketinden alınarak,

davacıya verilmesine," şeklindeki hüküm fıkrasının ve 6 nolu bendinde "Davacı tarafından yapılan ilk yargılama gideri, posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinden ibaret toplam, 2.189,75 TL nin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 167,40 TL nin davacı ... şirketinden alınarak davalı .... şirketine verilmesine," şeklindeki hüküm fıkrasının ORTADAN KALDIRILMASINA ve HÜKÜMDEN ÇIKARILMASINA, 5 nolu bendin yerine "Davacı tarafından başvuru harcı ile birlikte peşin olarak yatırılan toplam 377,83 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

davacı tarafından harç dışında yapılan 1.911,60 TL yargılama gideri ve 875,60 TL tespit gideri olmak üzere toplam 2.787,20 TL'nin 26146/28311 oranında davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmının davacının kendi üzerlerinde bırakılmasına," 6 nolu bendin yerine ise, "Davalı tarafından yapılan toplam 1.097,90 TL yargılama giderinin 2164 / 28311 oranında davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, bakiye yargılama giderlerinin davalının kendi üzerinde bırakılmasına," ibaresinin eklenmesine,

3)Yerel mahkemenin birleşen davada verdiği kararın hüküm kısmının 10 nolu bendinde "Davacı tarafından yapılan ilk yargılama gideri ve posta ücretinden ibaret toplam 445,11 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 324,80 TL sinin davalı ... şirketinden alınarak, davacı ... şirketine verilmesine, " şeklindeki hüküm fıkrasının ORTADAN KALDIRILMASINA ve HÜKÜMDEN ÇIKARILMASINA, 10 nolu bendin yerine "Davacı tarafından başvuru harcı ile birlikte peşin olarak yatırılan toplam 434,11 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

davacı tarafından harç dışında yapılan toplam 149,40 TL yargılama giderinin 16653 /22820 oranında davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmının davacının kendi üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına," ibaresinin eklenmesine,