Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1339 K.2025/557

İncelenen Kararın Mahkemesi:Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi:07/06/2023 Davanın Türü:Tapu İptali ve Tescil/Olmazsa Tazminat Karar Yazım T.:15/05/2025

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, davalılar arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesi bulunduğunu, davacı ile davalı yüklenici ...'ın yükleniciye düşen 4 nolu bağımsız bölümün 35.000,00 TL'sinin nakit 35.000,00 TL'sinin inşaatın mermerit ve granit mutfak tezgahlarının davacı tarafından yapımı suretiyle toplam 70.000,00 TL bedelle satımı konusunda anlaştıklarını, davacının edimini yerine getirdiğini, 35.000,00 TL'yi ödediğini, mutfak tezgahlarını yaptığını, ancak tapunun davacıya verilmediğini, davalı arsa sahibinin 2 adet tapuyu halen elinde tuttuğunu,

dava açılmasından sonra tapulardan 6 nolu bağımsız bölümü muvazaalı olarak kızı ...'ye devrettiğini, davalı yüklenicinin dava konusu bağımsız bölümü çoktan hak ettiğini, ileri sürerek Antalya İli, Kepez ilçesi ...

Mahallesi ... ada ... nolu ...kat ... nolu bağımsız bölümün tapusunun iptali ile davacı adına tahsiline bu talebin kabul edilmemesi halinde toplam 70.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte davalı yükleniciden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevabında, davalı müteahhit tarafından sözleşme gereğinin yerine getirilmediğini, inşaatın tamamlanmadığını, SGK primleri ve yapı denetim şirketi giderinin ödenmediğini, davalı arsa sahibine verilmesi gereken 3 adet daire ve 1 adet dükkanın teslim edilmediğini, gereği gibi imalat yapılmadığını, bu nedenle eksik ve ayıplı imalat bedeli ile kira bedeli için yükleniciye karşı Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava açtıklarını, yüklenicinin yükümlülüklerini yerine getirmesi halinde davalının davacıya karşı yükümlülüğünü yerine getireceğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince verilen karar dairemizin ... Esas ...

Karar sayılı ilamıyla ortadan kaldırılmış, mahkemece yeniden yapılan yargılama sonunda, davacı ile davalı yüklenici ... arasındaki sözleşmeye göre 35.000,00 TL'nin peşin ödeneceği kalan 35.000,00 TL'nin ise mutfak tezgahlarının yapılarak ödeneceğinin kararlaştırılacağı, mahkemece yapılan keşif sonrasında alınan bilirkişi raporundan anlaşılacağı üzere inşaattaki tüm mutfak dolaplarının davacı ve davalı yüklenici arasında yapılan sözleşmeye uygun olarak yapıldığı,

davacının böylelikle edimini ifa ettiği, dolayısıyla davacı ve davalı arasındaki sözleşmede belirlenen 70.000,00 TL iş bedelinin davalı taraf davadan evvel temerrüde düşürülmediğinden dava tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerektiği; her ne kadar davalı arsa sahibi ... hakkında da dava açılmış ise de, kesinleşen Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ...

Karar sayılı dosya kapsamı ile davalı müteahhit ... tarafından noter sözleşmesi ile üstlenilen inşaatın bitirilip tam olarak teslim edilmediği, inşaatın yarım bırakıldığı, davalı arsa sahibi ...'nın dava konusu daireyi elinde tutmakta haklı olduğu, yüklenici tarafından daire hakedilmediğinden davacının da talep hakkı oluşmadığı, bu nedenle arsa maliki davalı ... yönünden açılan tapu iptal tescil davasının reddine karar verilmesi gerekçesiyle davalı ... yönünden; davanın reddine, davalı ... yönünden; davanın kısmen kabulü ile.

70.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı vekili, davacının 35.000,00 TL yüklenici davalı ...'a ödeme yaptığı, sözleşme gereği de edimlerini yerine getirerek mutfak tezgahlarını yaptığı, dava tarihi itibariyle müteahhidin hissesine düşen 4 ve 6 nolu bağımsız bölümlerin arsa sahibinin elinde bulunduğu, 6 nolu bağımsız bölümün arsa malikince muvazaalı şekilde kızı dava dışı ...'ye devredildiği, mahkemece davacıya delil sunup ispat hakkı tanınmadan karar verildiği, 6 nolu bağımsız bölümün muvazaalı olarak devredildiğine ilişkin delillerin toplanmadığı, davalı arsa sahibinin 4 nolu bağımsız bölümü de kızına devretmek istediği,

mahkemenin yükleniciye verilmesi gereken 4 ve 6 nolu bağımsız bölümlerle ilgili arsa sahibinin hapis hakkı bulunup bulunmadığının araştırılmadığı, 6 nolu bağımsız bölümün değerinin belirlenmediği, inşaattaki eksik işler bedelini karşılayıp karşılamadığının araştırılmadığı, yargılama sırasında müteahhidin inşaatı tamamladığı ve son dairenin de tapusunu almaya hak kazandığı, bu nedenle 4 nolu bağımsız bölümün yüklenici tarafından hakedildiği, dolayısıyla davacıya devrinin gerektiği, bu hususun mahkemece dikkate alınmadığı,

yine mahkemece varsa eksik işler gideri ile genel iskan bedeli vesaire giderlerin davacı tarafından ödenmesi için fırsat tanımadığı gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, harici satım sözleşmesi ve TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı taşeron/alıcı, davalı ... arsa sahibi, diğer davalı yüklenicidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1.Davacı ile davalılardan yüklenici ... arasında yapılan 16/11/2011 tarihli sözleşme ile yüklenicinin ... ada ... parselde yaptığı inşaattaki 4 veya 3 nolu bağımsız bölümün davacıya 70.000,00 TL karşılığında satıldığı, satış bedelinin 35.000,00 TL'sinin nakit kaparo olarak verileceği, 35.000,00 TL'sinin de inşaatın mermerit ve granit mutfak tezgahlarının yapılarak ödenmiş sayılacağının kararlaştırıldığı anlaşlımaktadır.

3.2.Davalılar arasında Antalya 2. Noterliğinde yapılan 24/03/2011 tarihli KKİS ile arsa sahibine ait ... ada 5 parselde yüklenicinin 8 adet bağımsız bölümden oluşan anahtar teslim bina yapacağı, sözleşmeye göre 4 adet bağımsız bölümün yükleniciye verileceği, dükkan tapusunun kat irtifakı tescili ile bina kargasının bitmesi ile 1 tapu, tuğlalar örülüp sıva bitince 1 tapu, inşaatın anahtar teslim bitirilmesi ile de son tapunun verileceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.

3.3.Mahkemece dairemizin kaldırma kararı gereğince yapılan araştırma, inceleme, keşif sonrası alınan bilirkişi raporuna göre, davacının sözleşme gereği mutfak tezgahlarını yaptığı belirlenerek sözleşmede kararlaştırılan taşınmaz bedeli olan 70.000,00 TL'nin davalı ...'den tahsiline karar verilmiştir. Tapu iptal tescil talebi yönünden ise, Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı dosyası içeriğine göre yüklenicinin inşaatı tam olarak bitirip teslim etmediği, yarım bıraktığı, arsa sahibinin dava konusu daireyi elinde tutmakta haklı olduğu, yüklenicinin son tapuyu haketmediği, davacının talep hakkının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar vermiştir.

3.4.Dosya içerisine alınan Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında arsa sahibi ... tarafından yükleniciye karşı açılan davada inşaatın müteahhit tarafından tamamlanmadığı belirlenerek 36.344,34 TL eksik işler bedeli, 16.288,73 TL arsa sahibi tarafından yaptırılan işler bedeli ile 32.400,00 TL kira bedeli olduğu belirlenerek 85.033,00 TL'nin davalı yükleniciden tahsiline karar verildiği, kararın temyiz edilmeksizin 11/02/2015 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

3.5. Sözleşme gereği yükleniciye kalan ve yüklenici tarafından haricen davacıya satıldığı anlaşılan 4 nolu bağımsız bölümün tapusunun iptalinin istenebilmesi için öncelikle davalı yüklenicinin bu tapuyu haketmesi gerekmektedir. Öncelikle mahkemenin yapı kullanma izin belgesi alınabilmesi için gerekli giderlerinin ne olduğunun belirlenmesi ve bu konuda bilirkişiden rapor alınması gerekir.

Bu giderlerin hükme en yakın tarihe göre belirlenip ayrıca Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ...

Karar ile hüküm altına alınan arsa sahibinin sözleşmeden kaynaklı tüm alacaklarının ödendiğinin ispatlanamaması durumunda TBK 97 maddesine göre mahkeme veznesine depo etmesi davacı vekiline uygun süre verilmeli, binanın tamamlanarak iskan alması için tüm giderler ve davalı arsa sahibinin sözleşmeden kaynaklı alacaklarının davacı tarafça depo edilmesi durumunda davacının ilk kademe isteği olan tapu iptal tescil talebi değerlendirilerek birlikte ifa kuralı gereğince karar verilmesi gerekirken, bu hususlar araştırılmadan davacının ilk kademe isteği olan tapu iptal tescil talebinin reddedilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

3.6. Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun 353/1-a/6 maddesi uyarınca, kararın esası incelenmeden kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR