Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1419 K.2026/29

İncelenen Kararın Mahkemesi:Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi:18/09/2023 Dava Türü:Menfi Tespit - İstirdat (Eser Sözleşmesi) Dava Tarihi:26/08/2022 Karar Yazım T:13/01/2026

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, tarafların mobilya imalatı işi için anlaştıklarını, ancak 07/09/2022 tarihli akdedilen sözleşme gereği yapılması gerekli mobilyaları en geç 30/04/2022 tarihine kadar davalının teslim etmesi gerekirken, hali hazırda anlaşılan mobilyaların tamamının davacıya teslim edilmediğini, sözleşme gereği davacının üzerine düşen, sözleşme bedelinin %20' si olan 200.000,00 TL'yi peşin olarak davalının hesabına yatırdığını, geri kalan %80' lik tutar olan 800.000,00 TL iş bedeli için ...bank'a ait 5 adet çekin davalıya verildiğini, çeklerden 30/07/2022 tarihli ...bank'a ait ... nolu çekin davalı tarafından bozdurulduğunu,

toplamda bugüne kadar davalının uhdesine 360.000,00 TL geçtiğini, ihtara rağmen davalının sözleşmeye aykırılığa devam ettiğini belirterek, davacının davalıya vermiş olduğu ...bank'a ait 30/08/2022 tarihli, ... nolu, 30/09/2022 tarihli ... nolu, 30/10/2022 tarihli ... nolu, 30/11/2022 tarihli ... nolu hamiline yazılı 4 adet yaprağı 160.000,00'şar bin TL olarak toplamda 640.000,00 TL bedelli çekler nedeni ile davacının davalıya borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı şirket yetkilisi cevabında, davacının talebi ile mal tesliminin ileri tarihe atıldığını, ürünlerin 06/07/2022, 23/07/2022, 06/08/2022 ve 15/09/2022 tarihlerinde teslim edildiğini, Manavgat Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasından yapılan tespit sırasında ürünlerin montajının devam ettiğini, ürünlerdeki ayıpların giderim aşamasında olduğunu belirterek, davanın reddine ve kötü niyet tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, davacı taraflar arasındaki eser sözleşmelerine istinaden bir kısım imalatların yapılmadığını belirterek, eser sözleşmesine istinaden fazladan verilen çekler nedeni ile menfi tespit - istirdat istemi ile dava açtığı, taraflar arasında 07/03/2022 tarihli eser sözleşmesi yapıldığı noktasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davalı tarafından yapılan imalatların sözleşmede kararlaştırılanın tümü olup olmadığı, davacı tarafça fazladan yapılan ödeme olup olmadığı noktasında toplandığı,

davacının eser sözleşmesindeki süreye uyulmadığından bahisle sözleşmeyi feshettiği, davacının ticari defterini inceleyen hesap bilirkişi ...'in raporuna göre, davacının, davalıya 1.000.000,00 TL ödeme yaptığı ve bu miktar kadar davacının, davalıdan alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerini inceleyen SMM bilirkişi ...'ın raporuna göre, davacının, davalıya toplam 480.000,00 TL ödeme yaptığı ve bu miktar kadar davacının, davalıdan alacaklı olduğu, davalının dava konu eser sözleşmesinde teslim edilen ürünler için fatura düzenlemediği, sözleşmede aksi kararlaştırılmamış ise fatura düzenlenmemesinin alacağın istenmesine engel olmadığı,

çünkü iş bedelinin talep edilebilmesi için fatura düzenlenmiş olma zorunluluğunun olmadığı, davalı tarafından teslim edilen ürünlerin sözleşme birim fiyatlarına göre bedelinin 536.200,00 TL olduğunun, mobilya ve dekorasyon bilirkişisi ...'nun raporu ile belirlendiği, davacının ticari defterlerini doğrular şekilde davacının, davalıya (160.000 x 5 = 800.000,00 TL çek ödemesi) + (200.000,00 TL banka havalesi) 1.000.000,00 TL ödeme yaptığı, davalının ise toplamda 536.200,00 TL iş yaptığı, bu durumda davacının fazladan 463.800,00 TL ödeme yaptığının anlaşıldığı,

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 281. maddesine göre, taraflar bilirkişi raporunun kendilerine tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde eksik gördükleri hususların bilirkişiye tamamlattırılmasını, belirsizlik gösteren hususlar hakkında bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecek olması, iki haftalık süre madde gerekçesinde de belirtildiği üzere hak düşürücü süre olması, tarafın, iki hafta içinde bilirkişi raporuna tamamen veya kısmen itiraz etmezse raporun, itiraz etmediği kısımlar bakımından onun hakkında kesinleşecek olması,

tarafların mobilyacı bilirkişi raporlarına itiraz etmemiş olması, bilirkişi raporunun kesinleşmesi, bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya uygun olması nedeni ile davacının davasının kısmen kabulü, davacının davalıya 463.800,00TL nedeni ile borçlu olmadığının tespiti ile yargılamanın devamı sırasında davalıya ödeme yapıldığı anlaşılmakla, bu miktarın istirdatına karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine, ...bank ...

Şubesine ait keşidecisi ... İnşaat Taahhüt Gıda Turizm Ticaret Ltd. Şti., lehtarı ... Tarım Ürünleri Tekstil Tic. Ltd. Şti. olan 30/08/2022 kişide tarihli, ... çek nolu 160,000,00 TL bedelli; ...bank Ticari Şubesine ait keşidecisi ... İnşaat Taahhüt Gıda Turizm Ticaret Ltd. Şti., lehtarı ... Tarım Ürünleri Tekstil Tic. Ltd. Şti. olan 30/09/2022 kişide tarihli, ... çek nolu 160,000,00 TL bedelli; ...bank Ticari Şubesine ait keşidecisi ... İnşaat Taahhüt Gıda Turizm Ticaret Ltd.

Şti., lehtarı ... Tarım Ürünleri Tekstil Tic. Ltd. Şti. olan 30/10/2022 kişide tarihli, ... çek nolu 160,000,00 TL bedelli; ...bank Ticari Şubesine ait keşidecisi ... İnşaat Taahhüt Gıda Turizm Ticaret Ltd. Şti., lehtarı ... Tarım Ürünleri Tekstil Tic. Ltd.

Şti. olan 30/11/2022 kişide tarihli, ... çek nolu 160,000,00 TL bedelli çekler nedeni ile davacının toplam 463.800,00 TL borçlu olmadığının tespitine, yargılama devam ederken ödemesi yapılan bu miktarın istirdadı ile 463.800,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı tarafça istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davalı şirket yetkilisi, dava açılmadan önce ve sonra sözleşme konusu tüm ürünlerin davacı şirkete teslim edildiği, dava devam ederken hazırlanan ürünleri davacının teslim aldığı, davacının ürünlerin teslim edilmesi halinde, davadan vazgeçeceklerini belirterek, ürünlerin geri kalanının da teslim edilmesini talep etmesi üzerine teslimin gerçekleştiği, ancak davacının davasından vazgeçmediği ve taraflarını kandırdığı, ürünlerin teslim edildiği adrese gidilerek tekrar bir tespit yapılması halinde sözleşmedeki ürünlerin davacı şirkete teslim edilmiş olduğunun görüleceği, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, İcra İflas Kanununun 72. maddesine göre açılmış menfi tespit ve istirdat davasıdır. Uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir .

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1. Taraflar arasında davacı iş sahibine ait ... Otelin genel mekan hareketli mobilyalarının imalatı, yerine nakliyesi ve montajı konusunda 1.000.000,00 TL iş bedeli üzerinden 07/03/2022 tarihli sözleşmenin imzalandığı anlaşılmaktadır. Davacı taraf bu sözleşme kapsamında mobilyaların tamamının tesliminin gerçekleşmediğini ileri sürerek, iş bedeli karşılığı davalı yükleniciye verildiği belirtilen toplam 640.000,00 TL bedelli 4 adet çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemiyle dava açmış bulunmaktadır.

3.2. İlk derece mahkemesi yaptığı yargılama sonunda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar vermiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır. Davacı taraf, sözleşmeye konu mobilya imalatının tamamının teslim edilmediğini iddia ederken, davalı taraf ise, ürünlerin tamamının teslim edildiğini, geç teslimden de sorumluluğunun bulunmadığını ileri sürmektedir.

Mahkemece mahallinde refakate ehil bilirkişiler de alınmak suretiyle keşif icra edilerek, sözleşmeye konu imalatın mahallinde mevcut olup olmadığı, söz konusu imalatın davalının dayandığı sevk irsaliyeleri ile uyumlu olup olmadığı ve sonuçta davalı yüklenicinin edimini yerine getirip getirmediği veya hangi oranda yerine getirdiği, hak edişinin miktarının ne olduğu tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

V. KARAR