Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/203 K.2025/483

İncelenen Kararın Mahkemesi:Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi:30/12/2022 Davanın Türü:Alacak (Eser Sözleşmesi) Karar Yazım T:30/04/2025

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, taraflar arasında ... tarihli sözleşme yapıldığını, davacının davalıya ait dairenin inşaat/imalat işlerine ait işleri eksiksiz yerine getirdiğini, ayrıca sözleşme dışı imalatlar yaptığını, sözleşme bedelinin ... TL olup, kararlaştırılan iş bedelinin ... TL'lik kısmının daire verilmesiyle ödeneceğini, nakit ve havale yoluyla ...

TL alındığını, sözleşmeye göre ödenmeyen kalan alacağın 29.900,00 TL olduğunu, tarafların birlikte yaptığı ölçümlere göre davacının sözleşme dışı imalattan kaynaklı 108.296,00 TL bakiye alacağının bulunduğunun belirlendiğini, toplam alacağın 138.196,00 TL olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalarak sözleşmeden kaynaklı ve sözleşme dışı imalat sebebiyle 1.000,00 TL'nin (Islahla 84.869,14 TL) imalat tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevabında, Denizli 8. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davacının takip başlattığını, itiraz üzerine takibin durduğunu, davacı tarafça itirazın iptali davası açılmayıp alacak davası açıldığını, bu nedenle derdestlik söz konusu olduğunu, davacının sözleşme konusu işleri zamanında yapmadığını ve geç bitirdiğini, ceza-i şarta ilişkin talep haklarını saklı tuttuklarını, 218.900,00 TL davacıya ödeme yapıldığını, yine ... TL'lik 30 nolu dairenin davacıya devredildiğini, iş yapıldıktan sonra ödemelerin tamamlandığını, davacıya herhangi bir borcun bulunmadığını, fazla imalata ilişkin iddiayı kabul etmediklerini, davacıya fazla ödeme yapıldığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, Denizli 8. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında ... adlı ... dairelik binanın dış sıva boya, iç alçı sıva boya, asma tavan işlerini kapsayan ... tarihli ...

TL bedelli sözleşme imzalandığı, sözleşmenin 5. maddesinde "iş bitiminde yerinde ölçüm yapılarak tekrar hesaplama yapılacaktır" düzenlemesinin bulunduğu, dinlenen tanık beyanları ve keşifte yapılan tespit ile sözleşme haricinde yapılan işler bulunduğunun anlaşıldığı, bu işlerin yapıldığı tarih itibariyle bedelinin 32.095,64 TL olarak hesaplandığı, buna göre hükme ve denetime elverişli bulunan bilirkişi raporu ile hesaplanan sözleşme dahilindeki işler ve ilave yapılan işler bedeli toplamının ...

TL olduğunun anlaşıldığı, bu bedelden davalı tarafça yapılan ödemelerin tenzili gerektiğinden ve yapılan ödemeler karşılıklı taraf defterleri ile tespit edilemediğinden davalı tarafça banka yoluyla yapılan ve makbuzu sunulan ödemeler ile davacı tarafın kabulünde olan toplam ...

TL ödeme tenzil edildiği, aslı sunulmadığı için imza incelemesi yapılamayan ve davacı tarafça inkar edilen 27/04/2018 tarihli ... seri ve ... sıra numaralı makbuza itibar edilmediği, buna göre yapılan toplam işin bedelinin ... TL olduğu, yapılan ödemelerin tenzili ile davacı tarafın bakiye 84.869,14 TL alacaklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile.

84.869,14 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davalı vekili, ek iş iddiası yönünden fahiş hesaplama yapıldığı, davacının ek iş yapmadığı, sözleşme gereği yapması gereken işleri yaptığı, bilirkişilerce inşaatın belirli bölgelerinde mükerrer hesaplama yapıldığı, hesaplamanın bilimsellik ve nesnellikten uzak olduğu, davacının haricen rapor aldırdığı, mahkemece alınan rapor ile arasında çelişki bulunduğu, davalının alacaklı olduğu, davacıya fazla ödeme yapıldığı, bilirkişinin keşifte tek bir daire gördüğü, ancak kümülatif hesaplama yaptığı, davacı ek iş yapmış ise bunu vekaletsiz olarak yaptığı, bedel isteyemeyeceği, sözleşmede yazılı bedelin ...

TL olup, davacının kabulünün de üzerinde 22.873,50 TL fazla hesaplama yapılmasının doğru olmadığı, sözleşme serbestisi ilkesine aykırılık bulunduğu, davalının ticari defter ve belgelerinin usulüne uygun olduğu, davacının kayıtlarının usulüne uygun olmadığı, sonuçta davacıya ...

TL ödeme yapıldığı, mahkemenin bu hususu nazara almadığı, 120.000,00 TL'lik ödeme belgesinin dikkate alınmamasının hatalı olduğu, ortada ödeme makbuzu bulunduğu, belgenin geçerli olup olmayacağını değerlendirme yetkisinin mahkemenin takdirinde olduğu, itiraz konusu ödeme belgesinin aslının davacıda olduğu, davacı tarafın ayrıca ve açıkça imza inkarının bulunmadığı, mahkemenin bu ödemeyi dikkate alması gerektiği, soyut iddia ve beyanlara dayalı olarak alacak hesaplandığı, faiz hesabı yapılmasının dayanaksız olduğu,

kararın nesnel ve bilimsellikten uzak, çelişkileri giderilmeyen rapora dayalı olarak verildiği gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

3.1.Taraflar arasında sonradan ölçümleme yapılıp hesaplaşılmak üzere ... TL bedelli eser sözleşmesi düzenlendiği, davacı tarafın sözleşme gereğini yerine getirip fazla imalat da yaptığını ileri sürerek açtığı dava ile sözleşmeden dolayı 29.900,00 TL alacağı kaldığını, fazla imalat sebebiyle 108.296,00 TL alacağı bulunduğunu ileri sürerek kısmi dava açtığı, bilahare talebini 84.869,14 TL olarak ıslah ettiği, davalının dayandığı ödeme belgelerinden 120.000,00 TL'lik tediye makbuzundaki imza ve yazıya itiraz ettiği; davalı tarafın ise gecikmiş olarak sözleşme gereğinin yerine getirildiğini, buna ilişkin tazminat haklarını saklı tuttuklarını, sözleşme bedelinin fazlasıyla ödendiğini, fazla imalat bulunmadığını ileri sürmüştür.

3.2.Yukarıda açıklananlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan hususlarda, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire, ortaya koyduğu gerekçeye göre, mahkemenin vardığı sonuçta aşağıdaki bendin dışında kalan istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan istinaf başvurularının reddine,

3.3.Davacı taraf açtığı dava ile, açıkça anlaşılan sözleşme bedelinin ... TL olduğunu, sözleşme sebebiyle ödenmeyen bakiye alacağının 29.900,00 TL olduğunu beyan etmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi rapor ve ek raporunda ise, sözleşmeden kaynaklı toplam iş bedelinin ...

TL olduğu, 32.095,64 TL'lik sözleşme dışı imalat yapıldığı belirlenmiş ve davacının sözleşme gereği ödenmemiş alacağı ve sözleşme dışı imalat sebebiyle ödenmeyen toplam alacağı 84.869,14 TL olduğu hüküm altına alınmıştır. Mahkemece tanımlanan sözleşmeye göre, davacının alacağının ... TL olduğu, davacıya ... TL bedelli ev ile ... TL'lik nakdi ödeme yapıldığının davacının da kabulünde olduğu gözetilerek, davacının sözleşme konusu yaptığı işler sebebiyle toplam hak edişinin ...

TL, sözleşme dışı işler sebebiyle hak edişinin 32.095,64 TL olduğunu, buna göre toplam hak ediş bedelinin 602.095,64 TL olduğu, davacıya yapılan ödemeler toplamının ise ... TL olup, davacının kabulünde olan bu ödeme dışındaki fazla ödemenin davalı tarafça ispat edilemediği gözetilerek davacının talebinin 61.995,64 TL olarak hüküm altına alınması gerekirken, yazılı olduğu şekilde karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

Bu sebeplerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca belirtilen hususların düzeltilmesi amacıyla kararın kaldırılarak, yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

1)İlk derece mahkemesi kararının tümüyle ORTADAN KALDIRILMASINA,

2)Davanın KISMEN KABULÜ ile, 61.995,64 TL'nin dava tarihi olan 29/01/2021 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

3)Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 4.234,92 TL karar ve ilam harcından, peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 1.491,57 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.743,35 TL harcın ilk derece mahkemesince davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4)Davacı tarafından başvuru harcı ile birlikte peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 1.550,87 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

5)Davacı tarafından harç dışında yapılan toplam 2.261,05 TL yargılama giderinin 61995 / 84869 oranında davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,

6)Davalı tarafından yapılan 166,00 TL yargılama giderinin 22873 / 84869 oranında davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, kalan miktarın davalı üzerinde bırakılmasına,

7)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

8)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/2. maddesi uyarınca hesaplanan 22.873,50 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

9)Taraflarca yatırılan gider avanslarının kullanılmayan kısımlarının HMK'nun 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince yatıran taraflara iadesine,

10)Davalı tarafça yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,

...