Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/102 K.2024/127

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin yolcusu olduğu ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile 16/08/2022 tarihinde ... ili,.... ilçesi,... mahallesinde kurallara uygun bir şekilde seyir halinde iken maliki ve sürücüsü ... olan .... plakalı aracın müvekkilinin aracına arkadan çarptığını, karşı tarafın tam kusurlu olarak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, müvekkilinin kaza neticesinde yaralandığını, müvekkilinin .... Devlet Hastanesi, ....

Hastanesi,.... Hastanesi ve .... Hastanesinde uzunca bir süre tedavi gördüğünü, halen de tedavi görmeye devam ettiğini, ....'ye 18/10/2022 tarihinde geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri tazminatı talebi için başvuruda bulunulduğunu,

ancak yasal süresi içerisinde herhangi bir ödemede bulunulmadığını beyan ederek müvekkilinin yaralanması dolayısıyla 50,00 TL geçici ve 50,00 TL kalıcı iş göremezlik ile 10,00 TL tedavi gideri tazminatının davalıdan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle beraber tahsili ile her türlü yargılama gideri ve davadan önce arabuluculuk sürecinde müvekkili kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin sorumluluğunun kusur ve ZMMS poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, olayda hakkaniyet indiriminin mevcut olduğunu, kazazedenin bulunduğu sigortalı aracın sürücüsünün müterafik kusurunun hesaplanacak tazminattan indirilmesi gerektiğini, davacıların kaza ile illiyetli herhangi bir arazının bulunmadığını, davacının avans faiz talebinin de hukuka aykırı olduğunu beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Davanın kabulüne, 21.451,37 TL geçici iş göremezlik, 928.312,26 TL kalıcı iş göremezlik ve 9.000,00 TL tedavi gideri maddi tazminatı olmak üzere toplam 958.653,03 TL maddi tazminatın davalı Allianz Sigorta AŞ'den poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 29/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE" dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde.

Yerel Mahkeme tarafından verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, hükme esas alınan maluliyet raporu hatalı olduğunu, davacı yanda kalıcı sakatlık oluşmadığını, mezkur kazanın oluşumunda davalı şirket nezdinde trafik sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı araç sürücüsünün herhangi bir kusurunun bulunmadığını, mahkemece, davacı yolcunun kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığının kabulü ile %100 kusur üzerinden hüküm tesis edilmesi hatalı olduğunu, zira dava konusu kazanın meydana gelmesinde ... plaka sayılı traktörü ve buna bağlı römork sürücüsü mesut nelik asli kusurlu olduğunu,

davacı tarafın uygunsuz yerde yolculuk yapmış olduğunu; tazminat hesabından müterafik kusur indirimi yapılmasında göz önüne alınmadığı gibi trafik bilirkişisinin düzenlediği raporda kusur atfında da dikkate alınmadığını beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davacı vekili istinaf cevap dilekçesinde; dava konusu kazanın karşı yan araç sürücüsünün davacı yolcusu olduğu araca arkadan çarpması sonucu gerçekleştiğini, davalının istinaf dilekçesinde yer alan hususların herhangi bir hukuki dayanağı olmaması nedeni ile istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava trafik kazası nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. HMK’nın 355.maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca; HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde 16/08/2022 tarihinde davacının yolcu olduğu araca, dava dışı ....'in malik ve sürücüsü olduğu aracın arkadan çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, karşı tarafın aracının sigorta şirketi tarafından sigortalandığını, beyan ederek 50 TL geçici iş göremezlik , 50 TL kalıcı işgöremezlik ve 10 TL tedavi giderinin davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; olayda davacının yolcu olarak bulunduğu aracın sürücüsü ...'in ehliyetinin bulunmadığını, bu nedenle hakkaniyet indirimi uygulanması gerektiğini, kaza ile olay arasında illiyet bağının olmadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece davanın ıslah edilen bedel üzerinden kabulüne karar verilmesi üzerine hükme karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dosya arasında bulunan trafik bilirkişisi raporuna göre; karşı taraf sürücüsünün takip mesafesini ayarlayamadığı 2918 sayılı kanunun 84/d ve 56/c maddelerine aykırı davranarak asli kusurlu olduğu, davacının yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün ise kazanın oluşumunda kural ihlalinin bulunmadığı, sürücünün sertifikayı ehliyete çevirmediği, bu nedenle ceza yazıldığı ancak bu hususun kazaya etkisinin bulunmadığı rapor edilmiştir.

Dosya arasında aldırılan maluliyete ilişkin Adli Tıp raporuna göre; sürekli iş göremezlik oranını % 8 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 180 güne kadar uzayabileceği, bu sürenin 60 gününde kişinin başkasının bakımına muhtaç olduğu, iyileşme giderlerinin 9000 TL kabul edilmesinin yerinde olduğu rapor edilmiştir.

Dosya arasında bulunan ek hesap raporuna göre; davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığını gösteren delil bulunmadığı, hesaplamanın sigortalı araç sürücüsünün %100 kusuruna göre sigorta limiti üzerinden yapıldığı belirtilerek rapor sunulmuştur.

Her ne kadar mahkemece bilirkişi raporları hükme esas alınarak eldeki şekilde karar verilmiş ise de; yapılan inceleme ve araştırma yeterli değildir. Şöyle ki; Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK'nın md. 52. maddesinde (Borçlar Kanunu'nun 44.) düzenlenmiştir. Zarar görenin kusurunun, zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir.

Somut olayda; davalı vekilinin istinaf dilekçesinde "Kazazede Raziye Nelik'in ve diğer aile bireylerinin, mezkur kaza esnasında ..... plakalı traktör römorkunda yolcu oldukları sabittir. Bu kapsamda, uygunsuz yerde yolculuk sebebiyle, meydana geldiği iddia olunan zararın doğmasında ve/veya artmasında zarar görenin kendi kusuru da etkendir. Ancak Yerel Mahkeme işbu hususa değinmemiştir.

Ayrıca, davacının bulunduğu araç, römorklu zirai traktör olup araç; bir şoför ve dört yolcu ile seyir halindedir. Zira anılan araçta yolcu taşıması için koltuk ve alan bulunmamakta olup bu husus istiap haddinin de aşıldığının göstergesidir. Sayın bilirkişi tarafından bu husus da hiçbir şekilde incelenmemiştir. Uygun olmayan yerde yolculuk ve istiap haddi aşımı sebebiyle de, hesaplanan zarar üzerinden sayın mahkemenizce hakkaniyet gereği en az %20 müterafik kusur indirimi yapılmalıdır." şeklinde mütefarik kusur yönünden istinaf itirazları bulunmakta olup mahkemece bu hususun değerlendirilmediği anlaşılmıştır.

Mahkemece bu hususlar gözardı edilerek eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusu açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın yukarıda belirtilen şekilde inceleme yapılıp sonucuna göre yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.