Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/182 K.2024/175

G. KARAR YAZIM TARİH :02/01/2025

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 25.11.2022 tarihinde davalı -borçlu adına kayıtlı .... plaka numaralı çekici yardımıyla, müvekkili sigorta şirketine sigortalı ....

Plaka numaralı çekici ve buna bağlı.... plakalı dorsesi çamura saplanması nedeniyle kurtarılması için çekilmeye çalışıldığını ancak çekici ve dorsesinin yan yatmak suretiyle hasarlandığını, hasarın meydana gelmesinde davalı şirketin % 100 kusurlu olduğunu, zira çekim yapan aracın, davacı müvekkili sigorta şirketine sigortalı çekici ve dorseyi çekmeye uygun olmadığı halde çekim işlemini yaptığını, çekici ve dorsesinde doğan maddi hasarın müvekkili sigorta şirketinin Kasko Sigorta Poliçesi sorumluluğu nedeni ile tüm masraflarının yaptırıldığını, kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin yüzde yüz kusurlu olduğunu,

çekmeye uygun olmadığı halde çekim işleminin yapıldığını, kasko sigorta poliçesi sorumluluğu nedeniyle tüm masrafların karşılandığını, 627.909,00 TL masrafın müvekkili tarafından sigortalısına ödendiğini, hasar nedeniyle davalının sorumlu olduğunu, bu nedenle icra takibi başlattıklarının ancak borca itiraz edildiğini beyan ederek itirazın iptaline ve takibin devamına, %20 den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... mevkiinde .... plakalı çekici ve ... plaka dorseli tırın çamura saplaması üzerine müvekkili şirkete ait ... plakalı kurtarıcı aracı ile müdahale edildiğini, tırın dorsesindeki yükün sabitlenmemesi sebebiyle ( yük dorse içinde kaydığı için ) tırın dorsesiyle birlikte yana yattığını, davacı sigorta şirketinden kasko sigorta poliçesi olan aracın hasar giderimi, tamiratı için 627.909,00 TL ödeme yapıldığı gerekçesi ile müvekkili aleyhinde ...

İcra Müdürlüğü ....

E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirket yönünden temerrüt oluşmadığını, meydana gelen kazada ve hasarda müvekkilinin kusursuz olduğunu, hasara uğrayan tırın, 25 ton un yüklü iken çamura saplandığını, bu yükün doğru şekilde ve güvenli şekilde yüklenip yüklenmemesinin dorse içinde sabitlenip sabitlenmemesinin sorumluluğunun araç sahibine, araç şoförüne ve yükü yükleyen firmaya ait olduğunu, meydana gelen hasarın talep edilen kadar yüksek olmadığını, davacının talebinin gerçek hasarın 3 katı olduğunu,

ayrıca giderilen hasar sonucu çıkan hasarlı parçaların değerinin hasar bedelinden mahsup edilmediğini beyan ederek davanın .... sigortaya ve.....'ya ihbar edilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. "Yapılan yargılama ve toplanan deliller neticesinde, Taraflar arasındaki ihtilaf, ihbar olunan .... ait .... plakalı çekici ve .... plakalı nakliye aracında hasar meydana gelip gelmediği, davacı sigorta şirketi tarafından, yapılan hasar ödemesinin rücuya tabi olup olmadığı, yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı hususuna ilişkindir.

Davacı tarafından rücu edilebilecek tazminat tutarı zarar görene ödenen miktar olmayıp ancak zarar görenin gerçek zararı kadardır.

Bu suretle yapılan hasar ödemesinin gerçek zararı oluşturup oluşturmadığı hususunda Kusur Bilirkişisi .... ve Makine Mühendisi ....''den oluşan bilirkişi heyetinin hazırlamış oldukları raporun dosya esasına uygun ve hükme esas almaya elverişli olduğu tespit edilmiş ve davaya konu olay sonucu oluşan .... plakalı araç hasarının 305.000,00 TL ve .... plakalı çekici hasarının 322.908,52 TL olduğu toplam 627.909,00 TL hasarın meydana geldiği ve bu bedelin ihbar olunan davacı sigortalısı olan .... .....'ya ödendiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı taraf, tırın dorsesindeki yükün sabitlenmemesi sebebiyle tırın dorsesiyle birlikte yana yattığını, sorumluluğun, araç sahibine, araç şoförüne ve yükü yükleyen firmaya ait olduğunu iddia etmiş ise de, dosya içinde bulunan olay günü düzenlenen tutanakta böyle bir iddianın olmadığı, davalının bu iddiasını ispatlayamadığı, kaza sonrasında herhangi bir tespit yaptırılmadığı anlaşıldığından, dosyada mevcut delil durumuna göre ve bilirkişi heyeti raporunun denetime elverişli ve yeterli gerekçeyi içerir nitelikte olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, İcra İnkar Tazminatı yönünden.

Yapılan yargılama sürecinde icra takip dosyası getirtilmiş, tarafların göstermiş oldukları kanıtlar da toplandıktan sonra uzman bilirkişiden rapor alınmıştır. Mahkememizce bilirkişi raporu dikkate alınarak kabulü yönünde hüküm kurulmuştur. Bu haliyle dava konusu itibariyle yargılamayı gerektirir nitelikte olup likid bir alacağın varlığından söz edilemez.

Bu nedenle 2004 sayılı İİK'nın 67/2 maddesi gereğince alacak likit olmadığından davalı aleyhine icra inkar tazminatı hükmedilmesi talebinin reddine" dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde.

Davalı şirketin oto kurtarma hizmeti verdiğini, 25.11.2022 tarihinde.... mevkiinde .... plakalı çekici ve .... plaka dorseli tırın çamura saplaması üzerine davalı şirkete ait .... plakalı kurtarıcı aracı ile müdahale edildiğini, tırın dorsesindeki yükün sabitlenmemesi sebebiyle (yük dorse içinde kaydığı için) tır dorsesiyle birlikte yana yattığını, davacı sigorta şirketinden kasko sigorta poliçesi olan aracın hasar giderimi, tamiratı için 627.909,00 TL ödeme yapıldığı gerekçesi ile müvekkili aleyhinde ....İcra Müdürlüğü ....

Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı şirket tarafından temerrüt oluşmadığını, hasarın meydana gelmesinde tek kusurlu olmadığını, hasarın daha az bedelli olduğunu ve temerrüt oluşmadığı için faiz işletilmesinin hukuka aykırı olduğu gerekçesi ile itiraz edildiğini, akabinde iş bu itirazın iptali davası açıldığını, meydana gelen kazada ve hasarda davalının kusursuz olduğunu, hasara uğrayan tırın, 25 ton un yüklü iken çamura saplandığını, fakat tırın dorsesindeki yükün usulüne uygun şekilde sabitlenmediği için tırın davalı şirket kurtarıcısı tarafından çekilirken, yük aracın dorsesinde, yana doğru kaydığını,

davalı şirket çekicisinin doğrusal hareketle aracı çamurdan çıkarmak isterken yükün kayması sebebiyle yanal ivmelenme oluştuğunu ve aracın yana yattığını, davalı dorse içindeki yükle ve bu yükün durumu ile ilgilenmediğini ve sorumluluğunda olmadığını, bu yükün doğru şekilde ve güvenli şekilde yüklenip yüklenmemesi, dorse içinde sabitlenip sabitlenmemesinin araç sahibine, araç şoförüne ve yükü yükleyen firmaya ait olduğunu, kazanın ve hasarın oluşumunda davalı şirketin aracının kusurunun bulunmadığını beyan ederek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinaf cevap dilekçesinde; davalı tarafın haksız, yersiz ve hukuka uygun olmayan istinaf sebeplerinin reddi gerektiğini, davalı tarafın, devrilen dorse içindeki yükle ve yükün durumu ile ilgilenmeden, dorse içindeki yükün ağırlığı ve niteliği yani un, tahıl gibi kuru yük mü yoksa bidonlar içinde deterjan, yağ gibi likit yük mü olduğu dahi öğrenmeden çekme işlemine başlanması nedeniyle hasarın meydana geldiğini,bu nedenle davalı tarafın kusurlu olduğunu beyan ederek davacı tarafın istinaf isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, .....Müdürlüğünün .... Takip sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali sitemine ilişkindir.

HMK’nın 355.maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca; HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde; sigortalı aracın çamura saplanması nedeniyle 25/11/2022 tarihinde davalı adına kayıtlı çekici yardımıyla kurtarılmaya çalışıldığı sırada davalının kusuruyla aracın yan yatarak hasarlandığını, ödenen hasar bedelinin rücuen tazmini için icra takibi başlatıldığını, başlatılan takibe davalı tarafından itiraz edildiğini beyan ederek itirazın iptali istemiyle eldeki davayı açmış, davalı cevap dilekçesinde;

sigortalı araçtaki yükün sabitlenmemesi nedeniyle kusurun karşı tarafta olduğunu, hasarın talep edilen kadar yüksek olmadığını ve çıkarılan hasarlı parçaların değerinin mahsup edilmediğini ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.Mahkemece davanın kabulü ile itirazın iptaline, icra inkar tazminatının reddine karar verilmesi üzerine hükme karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Her ne kadar mahkemece yazılı şekilde karar verilmiş ise de; yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya elverişli değildir.

Şöyle ki; davalı yargılama sırasındaki itirazlarında ve istinaf dilekçesinde; giderilen hasar sonucu çıkan hasarlı parçaların değerinin hasar bedelinden mahsup edilmediğini ileri sürerek bilirkişi tarafından yapılan hesaplamayı kabul etmemiş olup; davalı tarafın mahsup savunması bulunduğuna göre; mahkemece hasarın giderimi sırasında çıkarılan hasarlı parça olup olmadığı, çıkarılan hasarlı parça varsa ekonomik değeri bulunup bulunmadığı varsa mahsubun gerekip gerekmediği hiç değerlendirilmeden hüküm kurma yoluna gidilmesi hatalı bulunmuştur.

Bununla birlikte; davalı taraf gerek icra takibinde gerekse cevap dilekçesinde faize itiraz etmiş olup; mahkemece bu itirazın değerlendirilmemesi de yerinde değildir.

Hal böyle olunca mahkemece yapılacak iş; davalı tarafın yukarıda belirtilen itirazları yönünden bilirkişilere inceleme yaptırılması, raporların taraflara tebliği ile itiraz hakkı sağlanması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesinden ibarettir. Mahkemece bu hususlar gözardı edilerek eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusu açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın yukarıda belirtilen şekilde inceleme yapılıp sonucuna göre yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.