Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/118 K.2025/93

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkilinin çalıştığı şirketlere maaş haczi uygulatmış olduğunu ve aynı zamanda .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin....

Esas sayılı dosyasından müvekkilinin müteveffa babasından kalan taşınmazlardaki miras hisselerinin paraya çevrilmesi için izaleyi şuyu davası açmak için yetki aldığını,.... ili,.... ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde inşa edilen yapı ve aynı yerin ..... dış kapı numaralı bina ile ... dış kapı numaralı bina ve arsanın müvekkili adına kayıtlı olan hissesinin satış işlemlerine başladığını, bu taşınmazlardaki hisselerin paraya çevrilmesi halinde bu bedelin davalıya ödeneceğini ve telafisi imkansız zararlar ortaya çıkabileceğini,

takibin kötü niyetli olarak açıldığını ve müvekkilinin maaşından kesintiler yapılarak takip borcundan düşüldüğünü ve istirdat taleplerinin mevcut olduğunu, davalının üzerine kayıtlı bir çöp bile olmadığını, davalıdan tahsil ettiği / edeceği bedelleri geri alma imkanlarının bulunmadığını belirterek, .... Müdürlüğü'nün ....

Esas sayılı takip dosyasına konu 325.000 Euro bedelli senetten dolayı müvekkilinin 25.000,00 TL dışında tüm ferileri ile birlikte senetten ve takipten mütevellit borçlu olmadığının tespiti ile takip dosyasındaki yapılmış ve yapılacak ödemelerin istirdatına, ...İcra Müdürlüğü'nün ....

Esas sayılı icra dosyasından yapılacak tahsilatların alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, o kadar alacağı olmadığı halde senedi tahrif ederek icra takibine konu eden kötü niyetli alacaklı-davalının asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesi 20/07/2023 tarihli ara kararında; davacı vekilinin "2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi talebinin kabulüne, 2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince talebin kabulüne, 2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince,

ihtiyati tedbir isteyen borçlu dava sonunda haksız çıktığı taktirde alacaklının bu yüzden uğrayacakları bütün zararları karşılamak üzere ve 6100 sayılı HMK.nun 84 vd. maddeleri gereğince dava değeri olan 9.840.610,00-TL'nin %15'i olan 1.476.091,50-TL'nin ihtiyati tedbir isteyen tarafından nakit meblağ olarak Mahkememiz veznesine yatırıldığı veya bu meblağı kapsayan kesin ve süresiz banka teminat mektubunu sunduğu takdirde; .... İcra Dairesi'nin....

Esas sayılı dosyasında icra veznesine yatan/yatacak paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili 06/11/2024 tarihli dilekçesi ile,.... İcra Müdürlüğü'nün ..... esas sayılı takip dosyasına yatacak paraların davalıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiğini, Mahkemenin 20/07/2023 tarihli arar kararı ile " 2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince talebin kabulüne, 2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince,

ihtiyati tedbir isteyen borçlu dava sonunda haksız çıktığı taktirde alacaklının bu yüzden uğrayacakları bütün zararları karşılamak üzere ve 6100 sayılı HMK.nun 84 vd. maddeleri gereğince dava değeri olan 9.840.610,00-TL'nin %15'i olan 1.476.091,50-TL'nin ihtiyati tedbir isteyen tarafından nakit meblağ olarak Mahkeme veznesine yatırıldığı veya bu meblağı kapsayan kesin ve süresiz banka teminat mektubunu sunduğu takdirde;.... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyasında icra veznesine yatacak paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına" karar verildiğini, müvekkili davalıya borçlu olmadığı ve davalı tarafından başlatılan icra takibi dava tarihinin euro kuru itibarı ile 9.840.610,00-TL tutarına ulaşmış ve bu bedelin %15'i olan 1.476.091,50 TL tutarındaki teminat mahkemeniz veznesine yatırılamadığını, davalı tarafından müvekkilinin hissedarı olduğu .... Ada, ...

Parsel, ....335 m2 Arsa Vasıflı taşınmazın satışı istenilmiş ve bu minvalde ... İcra Müdürlüğünün .... Sayılı dosyasından yazılan müzekkere neticesi söz konusu taşınmazın İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Dairesi 2022/1288 Talimat sayılı dosyasından 01/11/2023 tarihinde ihale yolu ile 650.000,00-TL'ye Kadri Arıkbaş adlı kişiye satıldığını, müvekkili tarafından İstanbul 19. İcra Hukuk Mahkemesinde ihalenin feshi davası açılmışsa da mahkemenin .... Tarihli, ...

Esas ve ... karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiğini, Karar istinaf edilmiş olup .... Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin 11/07/2024 Tarihli ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile istinaf talebinin reddine karar verildiğini, karar tarafından temyiz edilmişse de .... Hukuk Dairesi Başkanlığının ....Tarihli, .... Esas ve .....

Karar sayılı ilamı ile onama kararı verildiğini, dava dosyası kapsamında davalının duruşmadaki beyanları ile dosyaya kazandırılmış olan mali durum araştırma raporu kapsamında davalının müvekkilinden aldığı 600,00 TL nakafa dışında hiçbir gelirinin olmadığı gibi mal varlığı da bulunmadığını, Müvekkilinin taşınmazının satılıp paraya çevrildiğini ve .... İcra Dairesi ...

Talimat sayılı dosyasındaki 650.000 TL halen davalıya ödenmediğini, Söz konusu bedel yakın zamanda davalıya ödenecek olup, mahkeme tarafından müvekkilinin .... İcra Müdürlüğünün ....

E. sayılı takip dosyasından borçlu bulunmadığının tespiti halinde iş bu bedelin davalıdan tahsili hukuken mümkün olmadığını, bu kapsamda 20/07/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararının kısmen uygulanarak satış bedeli olarak satış dosyasına yatan 650.000 TL'nin %15'i olan 97.500,00 TL teminatın mahkeme veznesine yatırılması halinde ....

İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyasına yatacak olan 650.000 TL miktarındaki paranın davalı alacaklıya ödenmemesi yönünde ek ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu, talebinin kabulü ile 20/07/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararının kısmen uygulanarak satış bedeli olarak talimat icra dosyasına yatan 650.000 TL'nin %15'i olan 97.500,00 TL tutarındaki teminatın tarafından mahkeme veznesine yatırılması halinde satış dosyasından ....

İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına gönderilecek olan 650.000 TL miktarındaki paranın davalı alacaklıya ödenmemesi yönünde ek ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi 08/11/2024 tarihli ara kararında.

"Somut olayda; mahkememizce verilen 20/07/2023 tarihli ara kararda %15 teminatı yatırdığı takdirde icra veznesine yatacak paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiği ancak davacı tarafından mahkememiz veznesine süresinde yatırılmış bir teminat olmadığı davacının ek ihtiyati tedbir talebi ile satış dosyasına yatacak 650.000,00 TL kısmi alacak üzerinden teminat alınarak icra dosyasına girecek olan 650.000,00 TL'nin alacaklıya ödenmemesini talep ettiği, talebinin kanunun lafzı ve amacına uygun olmadığı,

zira yukarıda yazılı olduğu üzere icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi için tüm dosya alacağı üzerinden teminat yatırılması gerektiği kısmi teminata yönelik düzenlemenin mevcut olmadığı anlaşılarak talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir." gerekçesiyle üye Hakim .... karşı oyuyla davacı vekilinin talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; eldeki davanın, ret gerekçesinde belirtilenin aksine icra takibinden önce açılan menfi tespit davası olmadığını, davanın kambiyo senetlerine özgü yapılan icra takibine karşı açılan menfi tespit talebine ilişkin olduğunu, İİK md. 72/3 hükmünde "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez, Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında,

mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." düzenlemesi yer aldığını, alacaklı davalının hiçbir şekilde zarara uğramadan, "icra veznesindeki alacağın" ibaresi düşülerek -bir başka deyişle kısmi olarak- icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararına hükmedilebileceğini,

zira dosya içerisinde mevcut ATK raporu ve dava dilekçesinde paragraflarca dayandıkları "hayatın olağan akışına aykırılık" savunması bir bütün olarak değerlendirildiğinde müvekkilinin dava değeri olan 9.840.610 TL'nin %15'i olan 1.476.091,50 TL'yi nakit olarak mahkeme veznesine depo etmesine imkan bulunmadığını, çünkü müvekkilinin böylesi bir ticarete girebilecek ekonomik durumu olmadığı gibi, böylesi bir teminat yatırabilecek ekonomik durumunun da bulunmadığını, hal böyle olunca müvekkilini korumak adına kısmi ihtiyati tedbir müessesesinin işletilmesi gerektiğini, bu iddialarını dosya kapsamındaki ATK raporunun tamamıyla desteklediğini,

ayrıca; dava konusu tam bedel üzerinden teminat miktarı yatırılması ile tahsil edilen 650.000 TL miktarı üzerinden teminat yatırılması arasında alacaklı davalının sıfatını, konumunu, yararını etkileyen en ufak nüans bulunmadığını, müvekkilinin kısmi ihtiyati tedbir talebi kabul edildiğinde alacaklı davalının, başta hükmedilen ihtiyati tedbirin miktarı depo edilse idi hangi konumda olacak ise yine aynı konumda olacağını, şartlarında bir ağırlaşma olmayacağını ileri sürerek, ilk derece mahkemesinin 08/11/2024 tarihli ek ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararının kaldırılarak,

650.000,00 TL nin %15 i olan 97.500,00 TL teminatın mahkeme veznesine yatırılması halinde Marmaris 1.İcra Müdürlüğü'nün 2022/2941 Esas sayılı dosyasına yatmış olan 650.000,00 TL miktarındaki paranın davalı alacaklıya ödenmemesi yönünde ek ihtiyati tedbir kararına hükmedilmek üzere, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde; Dava, kambiyo senedi nedeniyle başlatılan icra takibinden sonra açılan menfi tespit, istinaf başvurusuna konu uyuşmazlık ise icra veznesine girecek paranın davalı alacaklıya ödenmemesine dair ek tedbir talebinin reddine ilişkindir.

Somut olayda ilk talep üzerine mahkemece ara kararla "2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi talebinin kabulüne, 2004 Sayılı İİK'nın 72/3 maddesi gereğince, ihtiyati tedbir isteyen borçlu dava sonunda haksız çıktığı taktirde alacaklının bu yüzden uğrayacakları bütün zararları karşılamak üzere ve 6100 sayılı HMK.nun 84 vd. maddeleri gereğince dava değeri olan 9.840.610,00-TL'nin %15'i olan 1.476.091,50-TL'nin ihtiyati tedbir isteyen tarafından nakit meblağ olarak Mahkememiz veznesine yatırıldığı veya bu meblağı kapsayan kesin ve süresiz banka teminat mektubunu sunduğu takdirde;

....İcra Dairesi'nin ....

Esas sayılı dosyasında icra veznesine yatan/yatacak paranın alacaklıya verilmemesi" yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmiş ise de davacı tarafça teminatın yatırılamadığı, icra dosyasında davacının taşınmazının satıldığı, satış bedeli olarak 650.000,00 TL'nin icra dosyasına yattığı, davacı tarafça bu miktarın davalı alacaklıya ödenmemesi için 650.000,00 TL'nin %15'i olan 97.500,00 TL tutarında teminat karşılığı icra dosyasına yatan 650.000,00 TL 'nin davalı alacaklıya ödenmemesine dair ek ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edildiği, mahkemece bu talebin reddedildiği, kararın istinaf edildiği anlaşılmaktadır.

İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarına ilişkin İİK 72/3.madde uyarınca "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir."

Bu kanuni düzenleme ışığında talep değerlendirildiğinde; kanun metninde açıkça vurgulandığı üzere icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi yönünde karar verebilmek için "alacağın" yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere teminatın yatırılması gerekmekte olup, talep gibi icra veznesine yatan miktar üzerinden hesaplanacak teminat karşılığında tedbir yoluyla yatan paranın davalı alacaklıya ödenmemesi yönünde karar vermek mümkün değildir.

Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.