Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/1504 K.2025/1255

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi tarafından bankalara olan borç ödemeleri gerçekleştirilemediğinden, ...’in müteselsil kefaleti sebebiyle sorumluluğu doğduğunu, ..., kefaletten kaynaklı yükümlülüklerini yerine getirebilmek amacıyla konkordatoya başvurduğunu, ... Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ...

Limited Şirketi’nin kullanmış olduğu kredilerde müteselsil kefil olduğunu, imza yetkilisi olarak şirket adına alınan krediler, şirket adına alacaklılara keşide edilen çek ve senetlerde münferiden imzası bulunduğunu, Türk Borçlar Kanunu’nda müşterek borçlu müteselsil kefalet hususunda alacaklının takibi kefil için çok fazla şarta bağlı olmayıp kefilin bu durumda statüsü de asıl borçlu gibi olduğunu, bu durumda asıl borçlu ... Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, ...

Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ...

Limited Şirketi’nin konkordato talep etmesi ile muaccel hale gelecek tüm borçlara müteselsil kefil olan taraf; ...’in de koruma altına alınması için yazılmış ön projesi Mahkeme nezdinde alacaklılara sunulduğunu, ayrıca İİK 308/h maddesi uyarınca rehinli alacaklılarla müzakere ve yapılandırma sürecinin de başlatılmasını, öncelikle müvekkillerin faaliyetine devam edebilmesi ve malvarlığının korunabilmesi İçin İcra ve İflas Kanunu'nun 287, 288., 294, ve 295. maddeleri gereği koruyucu tedbir kararlarının alınmasına, müvekkil davacıların konkordato talebinin kabulü ile,

İcra Ve İflas Kanunu'nun 287. maddesi gereğince 3 aylık geçici mühlet verilmesine ve gerekli görülmesi halinde işbu müddetin 2 ay daha uzatılmasına, İİK. 285. maddesi çerçevisinde geçici mühlet neticesinde İcra Ve İflas Kanununun 289. maddesi gereğince bir yıllık kesin mühlet kararı verilmesine, gerekli görülmesi halinde bu mühlet kararının 6 ay daha uzatılmasına, kesin mühlet kararının ilanına yargılama neticesinde İİK.

305. ve diğer maddeleri gereğince konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Her ne kadar İİK.

286. maddesi kapsamında ibraz edilecek belgeler mahkememizce şekli anlamda incelenebilecek ise de konkordato ön projesinin içeriğinin şekil bakımından denetlendiğinde denetime elverişli, uygulanabilir ve alacaklıların teklifine sunulabilecek nitelikte şekli unsurları içerir ön konkordato projesi niteliğinde olmadığı, şekli anlamda yapılan incelemede dahi Konkordato Talebine Eklenecek Belgeler Hakkında Yönetmelik madde 6/ç fıkrası gereği davacının borcu ile kaynak olarak gösterdiği malvarlığı değerlerinin ciddi anlamda orantısız olduğu,

borçlunun alacaklılara ödemeler yapabilmesi için gerekli mali kaynağı hangi yöntemle sağlayacağının ön raporda belirtmediği, ilgili hususların 6100 sayılı HMK'nın 119-2 maddesi uyarınca eksikliği giderilebilecek hususlardan olmadığı gerekçesi ile.

"Davanın 6100 sayılı sayılı HMK 114/2 maddesi delaleti ile Konkordato Talebine Eklenecek Belgeler Hakkında Yönetmelik madde 6/ç fıkrası uyarınca, 115/2 maddesi gereğince DAVA ŞARTI NOKSANLIĞI NEDENİYLE USULDEN REDDİNE," dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Müvekkil şahısların ve şirketlerin dosyalarının tefrik edildiğini, söz konusu davada müvekkil şahıs müvekkil şirketin ortağı olup, şirketin borçlarına müşterek kefil olduğunu, davalar aynı hukuki nedenden kaynaklanıp, dava sebeplerinin kefili bulunduğu kredi borçlarının benzer ve aynı ilişkilerden kaynaklanmış olması sebebiyle HMK'nın 166/4 maddesi gereğince davanın, davacı müvekkil şahıs ve asıl dosyadaki şirket yönünden birlikte görülmesi gerektiğini, ilk derece mahkemesince verilen tefrik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu,

İİK 286 maddedeki belgelerin eksiksiz olması durumunda konkordato başvurusunda bulunulan mahkemenin derhal geçici mühlet vermesi gerektiği yönünde kanunda emredici hüküm bulunduğunu, İİK 286 maddede sayılan belgelerin eksiksiz olarak mahkemeye sunulduğunu, Mahkemenin dosyaya atayacağı komiserler ve bilirkişiler aracılığıyla sunulan evrakların içerik ve teknik incelemesi yapılarak söz konusu eksikliğin komiser raporu ile tespit edilmesi gerektiğini, Mahkemenin dayanmış olduğu eksikliğin revize proje ile giderilebilecek bir eksiklik olduğunu, GKS ile verilen kefaletler sonucu müteselsil borçlu olan müvekkilinin,

pay sahibi olduğu şirketin konkordato sürecine girdiği bir durumda alacaklıların bir numaralı hedefi olacağını, bu sebeplerle ilk derece mahkemesi tarafından verilen tefrik kararının ve 29/05/2025 tarihli tensip zaptıyla verilen davanın reddi kararının kaldırılarak müvekkil hakkında 3 aylık geçici mühlet tedbirine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI ve GEREKÇE: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine dair yönetmeliğin 66. maddesinde ''(1) Bir davada ayırma kararı verilirse ayrılan dava veya davalar o mahkemenin esasına ayrıca kaydedilir ve eski kayıt ile yeni kayıt birbiriyle ilişkilendirilir. İlk kayıt o dosyada kalan kısma münhasır olur.

Ayrılan davanın dosyası ilk dosyada bu kısımlara ait yazıların tamamının onaylı suretleri konularak yeniden oluşturulur. Ayrılan davalar bakımından daha önce tek karar ve ilâm harcı alınmış ise her biri için ayrıca harç alınır; daha önce alınan harç ayrılmış davaları da kapsıyorsa yeniden harç alınmaz. Ayrılıp yeni esas numarası alan her dava için başvuru harcı alınır.

(2) Ayırma işlemleri için yapılan masraflar ile ayrılan dosyanın duruşma gününün tebliği için gerekli olan masraf ana dosyanın gider avansından karşılanır. Gerektiğinde gider avansı tamamlattırılır.'' denilmek suretiyle bir dava asıl dosyadan tefrik edildiğinde hangi işlemlerin yapılması gerektiği düzenlenmiştir.

Dosyanın yapılan incelemesinde davacı ...'e ilişkin davanın, Muğla Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek Muğla Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sırasına kaydedildiği, tefrik aşamasında başvurma harcı ve peşin harç yatırılmadığı anlaşılmıştır.

492 sayılı Harçlar Kanununun 32. maddesinin birinci cümlesinde “Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Ancak ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf öderse işleme devam olunmakla beraber bu para muhakeme neticesinde ayrıca bir isteğe hacet kalmaksızın hükümde nazara alınır.” hükmüne yer verilmiştir.

Harçlar Kanununda, harç alınması veya tamamlanması yanların isteğine bırakılmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi hükme bağlanmış ve yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır. Nitekim bu ilkeler, Hukuk Genel Kurulunun 12.10.2011 gün ve E. - 2011/3-629 K. 2011/613 ile 23.10.2013 gün ve E. - 2013/7-31 K. 2013/1481, 24.12.2013 gün ve 2013/21- 445 E. - 2013/1625 K. sayılı ilâmlarında da benimsenmiştir.

Mahkemece tefrik edilen dava dosyasında HMK'nın 120.maddesi gereğince başvuru harcı ile peşin harcın ikmalinden sonra yargılamaya devam edilerek hüküm kurulması gerekirken, harçlar ikmal edilmeden hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususları incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1.a.4 bendi uyarınca kaldırılmasına karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.