Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2026/102 K.2026/691

... VEKİLLERİ : Av. ... Av... DAVALI : 2-... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

G.KARAR YAZIM TARİHİ : 27/03/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı ...Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ...'ın sahibi bulunduğu, ... plaka nolu aracın 02/07/2022 tarihinde müvekkili şirkette Motorlu Kara Taşıtları Birleşik Kasko Sigorta Poliçesi bulunan... plakalı araca çarpmak suretiyle hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, söz konusu hasara ilişkin müvekkili şirket tarafından sigortalısına ekspertiz sonucu 209.150.00 TL hasar tazminatı ödendiğini, 235.850.00 TL sovtaj tahsilat bedeli bulunduğunu, sigortalıya 04/08/2022 tarihinde 445.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, dosya içeriğinde mevcut ...

Trafik Denetleme Büro Amirliği tarafından düzenlenen 02/07/2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında aynen. "Kaza mahalinde tespit edilen hususlar Kaza yeri krokisinde belirtilmiş olup beyanında sürücü...sevk ve idaresinde ... plakalı otomobil ile Sanayi Köprüsü istikametinden gelerek ...Cad. Takiben ...Blv.

İstikametine gitmek istediği esnada krokide belirtilen yere geldiğinde otomobilin sol ön yan kısımlarıyla;kaza mahallinden firar eden sürücüsü tespit edilemeyen ...plakalı otomobil ile Otogar istikametinden gelerek ... Sk. Takiben ... Cad.

İstikametine gitmek istediği esnada krpkide belirtilen yere geldiğinde kendisine DUR levhası olmasına rağmen durmayarak kontrolsüz şekilde kavşağa girmesi sonucu sağ ön kısımlarının çarpışması, çarpışmadan dolayı ... plakalı otomobilin savrularak son yan kısımları ile krokide belirtilen yerde park halinde bulunan plakasız beyaz renkli PEUGEOT marka minibüsün sağ arka köşe kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Bu kazanın oluşumunda sürücü ...in herhangi bir kusuru tespit edilememiş,...plakalı araç sürücüsünün tespiti halinde 2918 sayılı K.T.K da yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/h (Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama )md.

İhlal ettiği, park halindeki Peugeot marka minibüsün kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatine varıldığı" şeklinde tespit edildiğini, daha sonrasında araç sahibinin tespit edildiğini, olay yerini terk eden sürücüsünün davalı ... olduğu görüşüne varıldığını, davalının trafik sigortasını yapan şirketin ise ...

Sigorta olduğunun tespit edildiğini, ancak davalılara rücu mektubu gönderildiğini, ödeme ile ilgili olumlu bir dönüş olmadığını, iş bu kazada asli kusurlu tarafın olay yerini terk eden ve 2918 sayılı K.T.K asli kusurlarından olan 84/h maddesini ihlal eden ... plakalı araç maliki ... olduğunu, ayrıca davalı araç malikinin kaza tarihinde trafik sigortasını yapan sigorta şirketi olan...

Sigorta limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davalılar tarafa yapılan ihtarlara rağmen borç ödememiş olduğundan dolayı davalılar hakkında ... İcra Müdürlüğü’nün ... dosyası kapsamında takibe geçildiğini; davalılar tarafından ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini belirterek, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere, davalılar aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine talep ve dava etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; müvekkili aleyhine açılan davayı kabul etmediklerini, davacı yanın iş bu davaya konu uyuşmazlık açısından zorunlu arabuluculuk müessesesine başvurmadığını, bu anlamda eldeki davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesini, söz konusu kazada müvekkilinin hiçbir kusuru olmadığını, dosya içeriğinde mevcut ...

Trafik Denetleme Büro Amirliği tarafından düzenlenen 02/07/2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında kusur değerlendirmesini kabul etmediklerini, müvekkili ...'ın rent a car işi ile uğraştığını; davaya konu... plaka nolu aracın 23/06/2022 tarihinde ... kiraladığını, kaza tarihinde de yine ...in sevk ve idaresinde olduğunu, bu nedenle 02/07/2022 tarihinde ... plakalı araç ile kaza geçiren kişinin ... olduğunu, müvekkili ...'ın olmadığını, bu durumun tespiti için müvekkilinin rent a car işi gereği Kiralık Araç Bildirim Sistemine (KABİS'e) ... plakalı aracın ...'e kiralandığını bildirdiğini,

bununla birlikte kaza günü hem KABİS'te hem de güvenlik kamerası kayıtlarında aracı kiralayan ve kullanan kişinin ...'in olduğunun açık olduğunu, GPS kayıtlarından da aracın ... ilinde olduğunun ortada olduğunu, müvekkilinin ise ... ilinde olduğunu, kazanın gerçekleştiğini öğrendikten sonra aracı almak için 3 gün sonra ... iline gittiğini, kısacası aracı kullanan kişinin müvekkili...olmadığını, yine müvekkilinin rent a car işiyle uğraştığı için kiralık araçlarının kazaya karışma ihtimaline binaen dava konusu... plakalı araç için ... ...

Sigorta'ya (S.S. ... Sigorta Kooperatifi) ...Rent A Car Kasko Sigorta Poliçesi yaptırdığını, yine bu araç için ... Sigorta Anonim Şirketi'ne hem zorunlu trafik sigortası hem de Sınırsız İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası (İMM) yaptırdığını, ...

Sigorta Anonim Şirketi Sınırsız İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası için, kazaya karışan hiçbir araçtan dolayı bir sorumluluğu bulunmayacağına ilişkin garanti ve güven verdiği için müvekkilinin bu sigortayı yaptırdığını kendini, kiralık araçlarını ve 3. Kişilerin can ve mal güvenliğini bu şekilde güvence altına aldığını, fakat buna rağmen müvekkilinin şu an iş bu dava ile karşı karşıya kaldığını, olay nedeniyle davacıya ait aracın hafif bir hasar gördüğünü pert olmasının da mümkün olmadığını, bu nedenle dava dilekçesi ekinde sunulan eksper raporunu kabul etmediklerini, davacının talebinin haksız olup aynı zamanda da dayanaksız olduğunu,

davacının hem aracın pert olduğuna dair bir delil sunmadığını hem de talep edilen bedele dair somut hiçbir veri sunmadığını, kaza sonrasında ...Sigorta (S.S. ... Sigorta Kooperatifi) haksız bir şekilde müvekkilin sözleşmesini tek taraflı olarak feshettiğini, müvekkilinin hem kusursuz olduğunu hem de kazaya ilişkin sorumluluğu bulunmadığını, bu nedenle iş bu davanın kaza tarihinde aracı kiralayan ve kazaya karışan...a ve ... Sigorta'ya (S.S. ...

Sigorta Kooperatifi) ihbar edilmesini talep ettiklerini, kusur durumuna ilişkin olarak da mahallinde keşif yapılmasını ve kaza sırasında görgü sahibi olan kişilerin tanık olarak dinlenmesini ve kusur değerlendirmesinin oluşa uygun olarak yapılmasını talep ettiklerini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı sigorta şirketi, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tüm dosya kapsamı ve belirtilen gerekçeler doğrultusunda davacı tarafın yaptığı hasar ödemesinden davalılar sorumlu ise de davalı... tarafından takibe itiraz edilmediğinden, diğer davalı hakkında itirazın iptaline karar verildiğini ve dava açılırken ödeme emrindeki faiz yönünden harç yatırılmadığı gerekçesiyle, davalı ...'a karşı açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...Şirketine karşı açılan davanın kabulüne, davalı tarafça ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin 209.150,00 TL üzerinden devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; yerel mahkeme tarafından müvekkili şirketin poliçe teminatı ve buna göre belirlenmesi gereken sorumluluğa göre karar verilmediğini, 02/07/2022 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin ZMMS poliçe teminat limitinin 100.000,00TL olduğunu, kararın "Hüküm" başlığı altında dava konusu tazminat ödemelerinin ZMMS poliçe teminat limiti gözetilmeden müvekkili şirket tarafından yapılacağı şeklinde hüküm kurulmasının kararın infazında sorunlar yaşattığını, zira Trafik Sigortası Genel Şartları uyarınca “Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında,

bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” yerel mahkeme tarafından, kararın bu haliyle infazı müvekkili şirketin zorunlu poliçe teminatları gözetilmeden karar verilmesinin müvekkili şirketin mülkiyetini tehdit edecek nitelikte kararın icrası ve infazı sonuçları doğurduğunu,

tüm bu nedenler ile yerel mahkemeden kararın içeriğine göre "hüküm" kısmında müvekkili şirketin poliçe teminatı olan 100.000,00-TL ve ferilerinin buna göre belirlenmesi ile sınırlı olduğuna dair hüküm tesis edilmesi gerekirken hatalı karar verildiğini, ayrıca hesaplanan maddi tazminat tutarı yüksek olup hesaplanan ve bu doğrultuda hükme esas alınan maddi tazminata da itiraz ettiklerini, her ne kadar yerel mahkeme tarafından aldırılan bilirkişi raporunda ... plakalı sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu yönünde tespit yapılmışsa da,

davacı tarafın sigortalısı olduğu aracın sürücüsü ...'in sevk ve idaresindeki otomobil ile meskun mahalde, bölünmüş yolda seyri sırasında olay mahalli kavsağa geldiğinde, kavşağa hız azaltıp kontrollü biçimde yaklaşmadığını, bu haliyle davacının sigortaladığı aracın sürücüsüne de kusur verilmesi gerekirken yerel mahkemece hatalı hüküm kurulduğunu, kusura ilişkin tespitin Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından yapılması gerektiğini, kaza konusu olayın KTK madde 52/1-a kapsamında değerlendirilerek... plakalı araç sürücüsüne de kusur izafe edilmesi gerektiğini ileri sürerek,

yerel mahkeme kararının müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın kusur oranı ve fahiş hesaplanan tazminat tutarı yeniden değerlendirilerek kaldırılmasına ve müvekkili şirket açısından poliçe teminatı olan 100.000,00-TL ve ferileri ile sorumlu olduğunun açıkça hüküm kısmında belirtilmesi ile yeniden karar verilmesini, kararın ittihazına kadar masraf ve ücreti vekâletin de davacı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle davacı kasko sigortacısının dava dışı sigortalısına ödediği hasar bedelinin, davalı zorunlu mali sorumluluk sigortacısına rücu için başlattığı icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği ise motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Dosyadaki belgelere, mevcut delil durumuna, kararın dayandığı delillerle belirtilen gerekçelere, kavşaklarda geçiş üstünlüğüne uymayarak trafik kazası meydana gelmesine neden olan davalı sigortalı araç sürücünün tam kusur olduğunun sabit olmasına, davacı sigortacı tarafından ödenen hasar bedelinin rayicine uygun ve hasar ile illiyetli olduğunun anlaşılmasına göre, aşağıdaki kısım dışındaki sair istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Sigorta şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlıdır. Davalı zorunlu trafik sigortacısı tarafından düzenlenen ve olay tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limitinin araç başına 100.000 TL olduğu konusunda uyuşmazlık yoktur.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesi tarafından, davalı sigorta şirketi açısından icra takibine itirazın 100.000 TL miktarında iptaline karar vermek yerine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigorta limitleriyle sınırlı olduğu gözden kaçırılarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetli olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davalı ...Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden karar vermek üzere kaldırılması gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.