Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2026/561 K.2026/690

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati haciz talep eden vekili ihtiyati haciz talepli değişik iş başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... ili, ...

İlçesindeki otel inşaatı ile lojmanındaki atık pis suyun toplanarak MUSKİ'nin arıtma tesislerine dökülmesi ve bu dökülen atıksu karşılığından MUSKİ tarafından verilen fişler karşılığından bunun ödenmesi konusunda karşı taraf olan... isimli kişi ile anlaştığını, karşı tarafın, müvekkili şirketin lojman ve otelinden her atık su aldığında bunu MUSKİ'nin arıtma tesislerine boşalttığını ve bunun karşılığında MUSKİ'den "Vidanjör Boşaltım Formu" adı altında fiş aldığını, bu fişlerin MUSKİ tarafından verildiğini ve her boşaltım yapıldığında MUSKİ atıksu arıtma görevlisi tarafından imzalandığını,

karşı tarafın aldığı fişleri biriktirdiğini ve peyder pey toplu olacak şekilde müvekkili şirkete kestiği fatura ile birlikte ibraz ettiğini, müvekkili şirkette ibraz edilen fişlere ve bunların faturalarına istinaden karşı tarafa para ödediğini, müvekkili şirket tarafından atık su boşaltımının bu şekilde takip edildiğini, karşı tarafın, müvekkili şirkete gönderdiği bütün fişlerin şirket tarafından incelendiğini ve 731 adetinin problemli olduğunun tespit edildiğini, bunun üzerine bu fişlerin 10/10/2025 tarihinde MUSKİ'ye ibraz edilerek,

bu fişlerin MUSKİ'de kayıtlı olup olmadıklarının sorulduğunu, MUSKİ'den gelen cevap üzerine "ibraz edilen 731 adet fişin 261 tanesinin MUSKİ'de görevli personel tarafından dolduramadığı ve ... vidanjör firmasına teslim edilmediği..., ....470 adetinin ise ortaca, dalaman ve dalyanda ki atık su arıtma tesislerinde vidanjör boşaltım kayıtlarının bulunmadığı" nın tespit edildiğini, karşı taraf ... tarafından, müvekkili şirkete 25/10/2025 tarihine kadar toplamda 900 adet fiş karşılığı fatura kesildiğini ve bunların müvekkili şirket tarafından kendisine ödendiğini, karşı tarafın toplamda kesmiş olduğu 900 adet fişin,

731 adedinin MUSKİ'de kayıtlı olmadığı MUSKİ tarafından bildirildiğini, anlaşma gereği fiş karşılığı ödeme yapılacağından karşı tarafın, müvekkili şirketten 731 adet fişin karlığı olan parayı haksız bir şekilde aldığının tespit edildiğini, karşı tarafın Mayıs 2025 tarihine kadar kestiği faturalardan da anlaşılacağı üzere her bir boşaltım bedelinin 2.250,00 TL olduğunu, Haziran 2025 tarihi ve sonrası için bu bedelin 2.750,00 TL olarak güncellendiğini ve faturaların bunun üzerinden kesildiğini, bahse konu gerçeğe aykırı olan 731 adet fişin, 219 tanesinin mayıs ve öncesine ait olup, kalan 512 adedinin ise Haziran ve sonrasına ait olduğunu,

Mayıs ve öncesi toplamda 219 adet olan fişler için müvekkili şirket tarafından ödenen 219*2.250=492.759 TL olduğunu, Haziran ve sonrası için toplamda 512 adet fiş için ödenen toplam rakam ise 512*2.750 = 1.408.000 TL olduğunu, toplamda 1.900,759 TL haksız ve fazla ödeme aldığının tespit edildiğini belirterek,

karşı tarafın, müvekkilinden gerçeğe aykırı fişler ile tahsil ettiği 1.900,759 TL olan alacağın karşılıksız kalmasını önlemek için, borçlunun belirlenen ve daha sonra belirlenecek yerlerdeki menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine öncelikle teminatsız olacak şekilde bunun mümkün olmaması halinde mahkemece belirlenecek uygun bir teminat mukabilinde ihtiyati haciz konulmasını talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesi 02/12/2025 tarihli değişik iş kararında; eldeki dosyada ihtiyati haciz isteyen vekilinin talebinin sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı olup, ileri sürülen iddialar yargılamayı gerektiren mahiyette olduğu, vadesi geçmiş muaccel bir alacak şartı sağlamadığı gerekçesiyle, 2004 sayılı İİK'nun 257. vd. maddeleri gereğince talep eden yönünden yaklaşık ispat şartının gerçekleşmediği dikkate alınarak ihtiyati haciz talebin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; değişik iş başvuru dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, karşı tarafın, müvekkili şirkete 25/10/2025 tarihine kadar toplamda 900 adet fiş karşılığı fatura kestiğini ve bunları karşılığı kendisine banka aracılığı ile ödenmiş durumda olduğunu, karşı tarafın toplamda kesmiş olduğu 900 adet fişin, 731 adedinin MUSKİ'de kayıtlı olmadığı MUSKİ tarafından resmi yazılıyla taraflarına bildirilmiş durumda olduğunu, bu durumda karşı tarafın, müvekkili şirketten 731 adet fişin karlığı olan parayı haksız bir şekilde aldığının resmi olarak tespit edildiğini,

bahse konu gerçeğe aykırı olan 731 adet fişin toplam rakamının 1.900,759 TL olduğunu, bu kadarlık ödemenin karşı taraf tarafından müvekkili şirketten haksız ve fazla olarak aldığının tespit edilmiş durumda olduğunu, Kanunun aradığı ihtiyati haciz koşulları arasında alacağın rehinle teminat altına alınmamış olması, vadesi gelmiş bir alacak olması, alacağın para alacağı olması,

ihtiyati haciz yapılmasını haklı kılacak delillerin bulunması ve teminat yatırılması suretiyle istenebileceğinin düzenlendiğini, müvekkili şirketin alacağı rehinle teminat altına alınmamışken, 1.900,759 TL müvekkili şirketten tahsil edilmişken, tahsil edilen bu paraya dayanak fişlerin gerçeğe aykırı olduğu resmi kurumlarca bildirilmiş olması ihtiyati haciz koşullarının yerine getirildiği kanaatinde olduklarını, ilk derece mahkemesinin yargılamayı gerektiren bir durum olduğundan bahisle talebi reddetmesinin açıkça haksız olduğunu,

yargılama esnasında malların kaçırılması durumunun önüne geçmek belki dava içinde alınabilecek ihtiyati haciz ile mümkün iken, daha sonrasında haciz sırası için bunun önüne geçmenin hukuken mümkün olmayacağının aşikar olduğunu, kaldı ki ihtiyati hacze karşı her zaman itiraz yolu da mümkün iken talebin teminat yatırılmak suretiyle direk reddinin açıkçası hukuki sonuçları açısından daha ağır olduğunu, bu durumun müvekkilinin alacağını elde edilmesini önemli ölçüde zorlaşmasına ya da tamamen imkansız hale gelmesine neden olacağını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık ihtiyati haciz talebine ilişkindir.

İcra İflas Kanunu'nun 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına (önceden) geçici olarak el konulmasıdır.

İhtiyati haciz HMK'nın 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilmiş, ihtiyati haciz şartları ve etkileri ise İİK'nın 257. maddesinde düzenlenmiştir.

İİK'nın 257. maddesi "rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyati haciz ettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklindedir.

İİK'nın 258/1. maddesi ise; ''Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur.'' hükümüne yer verilmiştir.

Buna göre rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahıslarda olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacaklarıyla diğer haklarını haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı ise, ancak borçlunun muayyen yerleşim yeri mevcut değil ise, borçlu taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da kaçar veyahut bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz kararı verilebilir.

Dosyadaki belgelere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesine, kararın dayandığı delillerle gerektirici nedenlere, karşı tarafa fazla ödeme yapıldığı hususunda alacağın varlığı ve miktarı konusunda yaklaşık ispatın bulunmadığına, ihtiyati haczin şartlarının oluşmamasına göre, ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesinin usul ve yasaya uygun olduğu, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı anlaşmakla; talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.