Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi E.2024/689 K.2024/818

Bismil .... Asliye Hukuk (Tüketici) Mahkemesi ve Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için Dairemize gönderilen dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, havale göndericisinin davalı aracılığıyla gönderdiği paranın hak sahipleri dışında üçüncü kişiye ödenmesi nedeniyle uğranılan zararın tahsili istemine ilişkindir.

Bismil ..... Asliye Hukuk (Tüketici) Mahkemesi "Davanın, havale göndericisinin davalı Banka aracılığıyla gönderdiği paranın hak sahipleri dışında üçüncü kişiye ödenmesi nedeniyle uğranılan zararın tahsili istemine ilişkin olduğu, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 4/1-c bendi uyarınca, havaleden kaynaklanan uyuşmazlıklardan doğan hukuk davalarının mutlak ticari davalardan olup 6102 sayılı TTK’nın 5. maddesi uyarınca bu davalarda görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi; "Somut olayda, havale alıcısı davacı ile davalı arasındaki ilişkide davacının tüketici olduğu, aralarındaki hukuki ilişkinin de tüketici işlemi niteliğinde olduğu, bu nedenle, uyuşmazlığın çözümünde Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu, nitekim, benzer uyuşmazlıkta Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 18.06.2018 tarih ve 2016/13455 E.-2018/4481 K. sayılı ilamında da aynı hususlara değenilerek uyuşmazlığın çözümünde Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir (HMK md.22/2).

Dava, Western Unıon sistemi üzerinden davalı kuruluş aracılığıyla havale edilen paranın alıcısından başkasına ödenmesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/1-k maddesinde tüketicinin; “ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi” ifade edeceği, 3/1-l maddesinde ise tüketici işleminin;

“mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi” ifade edeceği düzenlenmiş, aynı Kanunun 73/1 maddesinde de; tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakmaya tüketici mahkemelerinin görevli olduğu hüküm altına alınmıştır.

Buna göre, mahkemece, tüketici konumundaki davacı tarafından açılan işbu dava, Kanunda “bankacılık ve benzeri sözleşmeler” olarak ifade edilen ve tahdidi olarak sayılmayan bir hukuki işlemine dayandığından (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 18/06/2018 tarih, 2016/13455 Esas ve 2018/4481 Karar sayılı emsal nitelikteki ilamı) Tüketici Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermek gerekmiştir.