Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2022/597 K.2022/559

Taraflar arasında görülen ihtiyati haciz davasının yapılan yargılaması sırasında; mahkemece 21/02/2022 tarihli ara karar ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen karara karşı ihtiyati haciz isteyen alacaklı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

...'ın 27/03/2018 tarihinde müvekkili bankanın ... adına kullandırdığı kredi sözleşmesine müteselsil kefil olduğunu, ne yazık ki sözleşmeyle kararlaştırılan kredi taksit ödemelerinin vadelerine riayet edilmediğini, borca aykırı davranıldığını, bunun üzerine müvekkili banka tarafından 25/11/2021 tarihinde ....... ve ... için noter onaylı tebliğ şerhi taşıyan hesap kat ihtarnameleri gönderildiğini ancak borca aykırı durumun devam ettiğini, söz konusu alacağın miktarı ve tahsil edileceği tarihin fazlasıyla geçikmiş olması nedeniyle borçluların borcu ödememekte kararlı olduğu ve mal kaçırma yoluna gideceklerinin anlaşıldığını,

bu nedenlerle ...'ın borca yetecek miktarda menkul ve gayrimenkul mal varlığı değerleri ile 3. Kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ

Mahkemece yapılan açık yargılama sırasında 21/02/2022 tarihli ara kararı ile; "Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; kredi sözleşmesinin yapılan incelemesinde ...'a imzalatılan kefalet sözleşmesinde, kefilin eş rızasının aranmayacağını dair Borçlar Kanunu 584. maddesinde yazılı "27/12/2006 tarihli ve 5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi Kullandırılmasına Dair Kanun kapsamında kullanılacak" kredi olduğuna ilişkin dosyaya yeterli bir belge ibraz edilemediğinden ve eş rızası bulunmadığından davacı bankanın ihtiyati haciz talebinin reddine " şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

İlgili borçluya, Banka tarafından tarımsal kredi kullandırıldığını, banka içi işleyişinde tarımsal müşterilerden alınan özel bir kredi sözleşmesi bulunmadığını, bu nedenle müşteriden Genel Kredi Sözleşmesine imzası alındığını ve delil olarak sunulduğunu, Tarımsal Kredi'ler TBK 584 md. gereğince müteselsil kefalette eş rızasının arandığı hallerin istisnasını oluşturduğunu, TBK’nın kefalette eş rızasını düzenleyen 584. maddesine 6455 sayılı Kanunla birlikte yeni bir fıkra eklendiğini, işbu nedenle tarımsal krediye kefil olan borçlunun eş rızası aranmadığından geçerli bir kefaletinin mevcut olduğunu, Başvuru dilekçesinde de değinildiği üzere,

...'ın kefil olarak bulunduğu ... adına müvekkili banka tarafından kullandırılan kredinin ' Tarımsal Kredi ' niteliğinde olduğunu, 03.01.2020 tarihli ve 2015 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin tarımsal üretime dair düşük faizli yatırım ve işletme kredisi kullandırılmasına dair karar hükümlerine dayanılarak , Ziraat Bankası Tarım Kredi Kooperatiflerince tarımsal üretime dair düşük faizli yatırım ve işletme kredisi kullandırılmasına ilişkin 2020/4 no.lu uygulama esasları ve şartları ile ilgili hazırlanan tebliğ 25.03.2020 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girdiğini,

1 Ocak 2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren tebliğ kapsamında belirli kriterleri sağlayan çiftçi ve üreticiler belirlenen taban indirim oranlarına ek sağladıkları özellikli kriter indirim oranlarından da yararlandırılacağını, itirazın konusu sözleşme de bu kapsamda belirtilen indirim oranlarının uygulandığını sübvansüyonlu olarak yaygın hayvansal üretimi için kullandırıldığını, ihtiyadi haciz kararının teminat aranamaksızın verilmesi gerektiğini, söz konusu kredinin tarımsal kredi niteliğinde olduğunu, müteselsil kefalet hükümlerinin istisnasını oluşturduğunu,

genel hükümlere göre düzenlenen müteselsil kefalet ilişkisindeki gibi eş rızasının aranmayacağını, dosyada mevcut olarak bulunan kullandırım belgesinin de bu hususlara açıkça dayanak oluşturduğunu, geçerli bir kefaletin mevcut olduğunu, ihtiyati haciz kavramının para alacaklarına ilişkin müstakbel takibin sonucunun güvence altına alınmasını sağlayan geçici bir hukuki koruma olduğunu, Müvekkili bankanın bir kamu bankası olduğu için, borçluların mal kaçırması durumunda asıl zarara uğrayan kamunun kendisinin olacağını ve büyük miktarda kamu zararı ortaya çıkacağını,

hakkın elde edilmesinin zorlaşması veya tamamen imkansız hale gelmesi ihtimalinin söz konusu olduğunu, kaldı ki ihtiyati haciz kararı verilmesi için yaklaşık ispat kuralı arandığının, dosyaya sunulan evrakların beyanları açık bir şekilde ispat ve izah eder nitelikte olduğunu, yerel mahkemenin red kararında ...'ın kefaletini müteselsil kefalet olarak nitelendirmesi ve genel kredi sözleşmesinde eş rızasının olmayışının gerekçe gösterilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesince verilen ara kararının kaldırılarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

İhtiyati haciz talebinde bulunun bankaca kefil ... hakkında kredi borcuna müteselsil kefaletdan kaynaklı ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Talepte bulunan banka vekili talep dilekçesi ile, genel kredi sözleşmesine kefalet nedeniyle yönünden davalının taşınır, taşınmaz ve üçüncü şahıslardaki alacaklarına ihtiyati haciz konulmasını talep etmiş, Mahkemece, 21/02/2022 tarihli gerekçeli karar ile, ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati haczin şartları İİK’nun 257 ve devamı maddelerinde düzenlemiştir. Anılan maddeye göre ihtiyati haciz isteyebilmek için kural olarak alacağın vadesinin gelmiş olması ve rehin ile temin edilmemiş olması gerekir.

TBK'nın 584. maddesinde "Eşlerden biri mahkemece verilmiş bir ayrılık kararı olmadıkça veya yasal olarak ayrı yaşama hakkı doğmadıkça, ancak diğerinin yazılı rızasıyla kefil olabilir; bu rızanın sözleşmenin kurulmasından önce ya da en geç kurulması anında verilmiş olması şarttır.

Kefalet sözleşmesinde sonradan yapılan ve kefilin sorumlu olacağı miktarın artmasına veya adi kefaletin müteselsil kefalete dönüşmesine ya da kefil yararına olan güvencelerin önemli ölçüde azalmasına sebep olmayan değişiklikler için eşin rızası gerekmez.

(Ek fıkra: 28/03/2013-6455 S.K./77. md) Ticaret siciline kayıtlı ticari işletmenin sahibi veya ticaret şirketinin ortak ya da yöneticisi tarafından işletme veya şirketle ilgili olarak verilecek kefaletler, mesleki faaliyetleri ile ilgili olarak esnaf ve sanatkârlar siciline kayıtlı esnaf veya sanatkârlar tarafından verilecek kefaletler, 27/12/2006 tarihli ve 5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi Kullandırılmasına Dair Kanun kapsamında kullanılacak kredilerde verilecek kefaletler ile tarım kredi, tarım satış ve esnaf ve sanatkârlar kredi ve kefalet kooperatifleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca kooperatif ortaklarına kullandırılacak kredilerde verilecek kefaletler için eşin rızası aranmaz." hükmü mevcuttur.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden ihtiyati haciz talebinde bulunan banka ile dava dışı ... arasında 27/03/2018 tarihinde 150.000,00-TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, evli olan kefil ...'ın 27/03/2018 tarihinde 200.000,00-TL bedelle müteselsil kefil olduğu, ancak eşinin bu konuda muvafakatinin bulunmadığı, genel kredi sözleşmesine dayanarak dava dışı ...'a 150.000,00-TL kredi kullandırıldığı, genel kredi sözleşmesi tarihi dikkate alındığında ...'ın eşinin muvafakatı olmadığı gibi tarımsal kredi nakdi kullandırım başlıklı banka dekontunda kefilin imzasının bulunmadığı anlaşıldığından,

hakkında ihtiyati haciz talep edilen ...'ın tarım kredi sözleşmesinde kefaletinin bulunduğuna dair dosyada delil bulunmadığı, ilk derece mahkemesince ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin verilen kararda herhangi bir isabetsizlik bulunmadığından ihtiyati haciz talebinde bulunan banka vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmesi gerekmiştir.