Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1410 K.2025/606

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne dair verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 29/07/2020 tarihinde Erzurum ... Çevre Karayolunda ... adına kayıtlı yine ... yönetimindeki ...plakalı aracın Erzurum ...

Çevre yolunda ... ilçesi istikametinde Erzurum ili istikametine seyrederken meydana gelen trafik kazasında müvekkillerinden ...'nin eşi, ...'nin babası, ...'nin oğlu, ..., ... ile ...'nin kardeşi olan ...'ye çarptığını ve çarpma neticesinde hayatını kaybettiğini, bu olay nedeniyle Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığını, soruşturma sonrasında davalı ...'nın cezalandırılması için Ağır Ceza Mahkemesine dava açıldığı, meydana gelen trafik kazası sonucunda müvekkillerinin gerek maddi bakımdan gerekse aile manevi bakımından çok büyük bir yıkıma maruz kaldığını, kazaya karışan ve ... yönetiminde bulundan ...araç, ...

Sigorta A.Ş. tarafından ...numaralı poliçe ile sigortalı bulunduğunu, ilgili sigorta şirketine iş bu dava öncesi taleplerini bildirdiklerini ancak bir sonuç alamadıklarını ayrıca arabulucuya başvuru yaptıklarını ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle iş bu davayı açmanın zaruri olduğunu, dava konusu tazminatın güvence altına alınabilmesi için ...plakalı araç ile davalılardan ...'nın üzerine kayıtlı diğer araçlar ile gayrimenkullerin üzerine 3. kişilere devrinin engellenmesi bakımından trafik kayıtları ve tapu kayıtları üzerine tensiple birlikte ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.

Davacı vekilinin 03/04/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini Islah talebimizin kabulü ile talep edilen maddi tazminat taleplerimizin yargılamanın bu aşamasından sonra ... için toplamda 412.432.75 TL , ... İçin toplamda 86.864.08 TL ... için toplamda 77.385.08.-TL olarak ıslah ettiği anlaşılmıştır.

CEVAP

Davalı ... vekilinin 16/11/2020 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını, bir anda yola atmayan müteveffa ve aynı kazada yaralanan arkadaşı söz konusu kazanın oluşuna tamamen kendi kusurlarından dolayı meydana geldiğini beyan ettiğini, davacı yanca astronomik sayılacak miktarlarda tazminat talep edilmesi mantıklı ve makul olmadığını, müvekkilinin kusursuz olduğundan, haksız ve mesnetsiz davanın reddiyle yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin 05/11/2020 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın açılmasına bizzat davacının kendisinin neden olduğunu, oluşan kazada davacının kusurunun bulunduğunu, haksız ve yersiz açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

YEREL MAHKEME KARARI

Mahkemece, "... Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı davası olduğundan, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 2021/19605 Esas 2021/6472 Karar 11.10.2021 tarihli ilamı ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2020/10352 Esas 2021/2596 Karar 11.03.2021 tarihli ilamı doğrultusunda aktüerya raporu TRH-2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak düzenlettirilmiştir.

Mahkememizce dosya içeriğine uygun bulunan ...Teknik Üniversitesi Makine Mühendisliği Fakültesi Öğretim Üyelerinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından sunulan kusur raporunda müteveffanın %75, davalı ... %25 kusurlu olduğu kanaatini bildirilmiştir.

Düzenlenen kusuru raporu ve aktüerya bilirkişi tarafından sunulan rapor hükme esas alınmış; davacıların maddi tazminat talepleri yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı tutularak temerrüde düştüğü tarihten itibaren yasal faize hükmedilmiş, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiştir.

Davacıların manevi tazminat talepleri yönünden, müteveffanın meydana gelen kazadaki kusur durumu, yaşı, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, davacıların müteveffanın ölümü nedeniyle çektiği acı ve duymuş olduğu üzüntünün boyutu, hakkaniyet ve manevi tazminat miktarının bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmaması ilkesi ile davacıların uğradığı manevi zarar göz önüne alınarak

" gerekçesiyle "

1-Davacı ...’nin maddi tazminat davasının kabulü ile, 412.432.75- TL maddi tazminatın davalı ... sigorta yönünden 293.224.78 TL si ile sınırlı olmak üzere 08.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte, davalı ... yönünden 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davacı ...’ye ödenmesine,

2-Davacı ...’nin maddi tazminat davasının kabulü ile, 86.864.08-TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden 61.757.22-TL ile sınırlı olmak üzere 08.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte, davalı ... yönünden 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davacı ... ’ye ödenmesine,

3-Davacı ...’nin maddi tazminat davasının kabulü ile, 77.385.08.-TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden 55.018.00-TL ile sınırlı olmak üzere 08.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte, davalı ... yönünden 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davacı ... ’ye ödenmesine ,

4-Davacı ...’nin manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile , 25.000,00-TL manevi tazminatın 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davalı ... alınarak davacıya ödenmesine,

5-Davacı ...’nin manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, 25.000-TL manevi tazminatın 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davalı ... alınarak davacıya ödenmesine,

6-Davacı ...’nin manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, 25.000,00-TL manevi tazminatın 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davalı ... alınarak davacıya ödenmesine,

7-Davacılar ..., ..., ...’nin manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile, 7.500,00-’er TL manevi tazminatın 29.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte alınarak davalı ... alınarak ayrı ayrı davacılara ödenmesine,

Fazlaya dair talebin reddine," şeklinde karar verilmiş, karara karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF İTİRAZLARI

Davalı Sigorta şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece ilgili dosyada teminat limitlerinin dikkate alınmadığını, kabul etmemek kaydı ile müvekkili şirketin 410.000.00-TL' lik teminat ile mükellef olduğunu, buna rağmen teminatı aşan kısım olarak müvekkilinin de sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı bulunduğunu, ilgili bilirkişi raporunun usul ve yasaya aykırı olduğunu, fazladan bir hesaplama yapıldığını, pasif dönem hesabında yargıtay kararları gereğince gelir olarak asgari geçim indirimsiz asgari ücret kullanıldığını, TRH 2010 yaşam tablosu,

%0 teknik faiz ve prograsif rant yöntemine göre yapılan hesaplamada destek sürelerinde farklılık mevcut olduğunu, annesinin destek süresinin yaklaşık 6 ay eksik, eşinin destek süresinin yaklaşık 8 ay fazla hesaplandığını, davanın açılmasına bizzat davacının kendisinin neden olduğunu, poliçe özel ve genel şartlarına açık ve net bir aykırılık olduğu bu neden ile açılan davanın haksız olduğunu, yukarıdaki açıklamalar ekseninde davacı iş bu davanın açılmasına sebep olduğu gibi ilgili kasko sigortası genel ve özel şartlarına aykırılık nedenleri ile haksız olduğunu, bu nedenler ile davanın reddinin gerektiğini,

tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sonucu meydana gelen ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hükümlerle sınırlı olmak üzere inceleme yapılmıştır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davacı vekilinin dava dilekçesinde ... adına kayıtlı yine ... yönetimindeki aracın meydana gelen trafik kazasında ...'ye çarptığını ve çarpma neticesinde hayatını kaybettiğini, meydana gelen trafik kazası sonucunda müvekkillerinin gerek maddi bakımdan gerekse aile manevi bakımından çok büyük bir yıkıma maruz kaldığını, kazaya karışan ve ... yönetiminde bulundan bu nedenle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talep ettiği, davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde müvekkilinin meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını,

davacı yanca astronomik sayılacak miktarlarda tazminat talep edilmesi mantıklı ve makul olmadığını ileri sürerek davanın reddini talep ettiği, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde kazada davacının kusurunun bulunduğunu, ileri sürerek davanın reddini talep ettiği, mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, maddi tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

İstinaf talebinde bulunan davalı sigorta şirketi vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, mahkemece yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli ve denetime açık olduğu, bilirkişi tarafından müteveffanın eşinin ve annesinin yaşının doğru bir şekilde tespit edildiği,

vekalet ücretinin sigorta şirketi yönünden oranlanarak karar verildiği ve mahkemece maddi tazminat miktarının olay tarihi itibariyle belirlenen sigorta teminat limitini aşmadığı anlaşıldığından, davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.