Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/754 K.2025/1122

Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı sürücü ...‘in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı traktör ve bu traktöre bağlı römork ile 18.11.2021 tarihinde tek taraflı kaza geçirmesi sonucu araçta yolcu konumunda bulunan müvekkillerinin çocuğu ...'in vefat ettiğini, kaza neticesinde Cumhuriyet Başsavcılığınca 2021/...soruşturma sayılı dosyası ile basit taksirle ölüme neden olma suçundan soruşturma açıldığını, soruşturma aşamasında kusur durumuna ilişkin rapor aldırıldığını ve söz konusu raporda sürücü ...'in tek ve asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini,

müvekkillerinin çocuğu müteveffa ...'in ise herhangi bir kusurunun bulunmadığını, müteveffanın ölümü neticesinde destekten yoksun kalan müvekkillerinin destekten yoksun kalma tazminatı alabilmesi nedeni ile ilgili şirkete başvuru yapıldığını ancak olumlu sonuç alınmadığını, akabinde arabulucuya başvurulduğunu ve arabuluculuk görüşmesinde anlaşmaya varılamadığını beyanla müvekkilleri ... için 200.000,00 TL,

... için ise 200.000,00 TL olmak üzere toplam 400.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden işletilecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkillerine ödenmesini ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından dava konusu kazaya ilişkin müvekkili şirkete başvurulmadığını ve gönderilmesi gereken evrakların gönderilmediğini, bu ahvalde tazminat değerlendirmesinin yapılabilmesine doğal itibarla imkan bulunmadığını, davacıların Cumhuriyet Savcılığınca yürütülen soruşturma aşamasında sigortalı araç sürücüsü ile uzlaştıklarını, müteveffanın olay tarihinde 9 yaşında olduğunu ve kaza geçirdiği traktörün sürücüsünün ise amcası olup ebeveynlerinin kusurundan ve ihmalinden kaynaklanan zararın söz konusu olduğunu, bu nedenle davacı ebeveynlerinin küçük üzerindeki gözetim yükümlülüklerini ihlal ettiklerini, bu ihlalin de iddia edilen kazaya sebebiyet verdiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; "...Bu suretle dosyaya kazandırılan 15.05.2025 günlü ek rapora göre davacı anne ... için 445.135,47 TL. destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı, davacı baba ... için 267.245,92 TL. destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı; davalı sigorta şirketin tazminat sorumluluğunun 430.000,00 TL. sigorta teminat bedeli ile sınırlı olduğu, söz konusu bedel kapsamında garameten yapılan paylaştırmada; davacı anne ... için 268.687,89 TL. destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı davacı baba ... açısından 161.312,11 TL. destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı görülmekle ek rapor dosya kapsamına uygun görülerek mahkememizce hükme esas alınmış ve bu miktarlar üzerinden davanın kabulü cihetine gidilmiştir.

Her ne kadar davacılar vekilince hükme esas alınan 15.05.2025 günlü ek raporda güncel asgari ücret verilerinin dikkate alınmamasına yönelik itirazda bulunulmuş ise de, yeniden yargılamaya esas Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 10.03.2025 tarih, 2023/... E. ve 2025/...

K. sayılı ilâmında da işaret edildiği üzere; hüküm tarihine en yakın tarihteki ücretlerin esas alınması, verilen ilk hükümle ilgili olup bu hükmün yeniden rapor alınmasını gerektirmeyen bir nedenle bozulması hâlinde yeni verilecek hüküm tarihini esas alan bir hesaplama yapılmasını gerektirmeyecek; ancak, bozma nedeni tazminat hesabı için yeniden rapor alınmasını gerektiriyor ise bu takdirde alınacak raporda sonradan değişen ücretler esas alınarak önceki rapordaki miktarlar itibarıyla varsa usulî kazanılmış hak oluşturan durumların da gözetilmesi gerekecektir.

Bunun yanında, hükme esas alınan bilirkişi raporuna yönelik maddi tazminat hesabına yönelik temyiz/istinaf itirazı bulunmadığı veya temyiz ya da istinaf denetiminde maddi tazminat hesabı yönünden bir aykırılık görülmediği takdirde bu raporun esas alınması gerektiği konusunda usulî kazanılmış hak oluşacağından farklı bir hesaplama içeren yeni rapora göre karar verilmesi usulî kazanılmış hakkın ihlali niteliğinde olacaktır. (Yargıtay HGK 2021/(21)10-188 E. 2022/87 K.)

Somut uyuşmazlıkta ise davacılar vekili tarafından ilk hükme esas aktüerya bilirkişi raporunda esas alınan gelire ve tazminat hesaplama yöntemine ilişkin istinaf itirazında bulunulmadığı; davalı vekilinin ise tazminat hesaplamasına ve hüküm altına alınan tazminata hak kazanma koşulları ve miktarına yönelik istinaf itirazlarının bulunduğu görülmekle usuli kazanılmış haklara riayet edilmesi gerektiğinden mahkememizce aşağıda yer alan hükme esas 15.05.2025 günlü ek raporda bilirkişi tarafından sonradan yürürlüğe giren asgari ücret verileri dikkate alınmaksızın ilk rapor tarihi olan 2022 yılı asgari ücret verilerine göre yapılan hesaplama yerinde görülerek davacılar vekilinin anılan ek rapora yönelik itirazlarının reddi cihetine gidilmiştir..." şeklindeki gerekçeyle

"...Davanın KABULÜ ile;

Davacı ... için 268.687,89 TL. maddi (destekten yoksun kalma) tazminatın, haksız fiil (kaza) tarihi olan 18.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalıdan alınarak adı geçen davacıya VERİLMESİNE,

Davacı ... için 161.312,11 TL. maddi (destekten yoksun kalma) tazminatın, haksız fiil (kaza) tarihi olan 18.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalıdan alınarak adı geçen davacıya VERİLMESİNE,..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece yargılama giderlerinin eksik ve yanlış hesaplandığını, yerel mahkemece adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, davacıların asli ve tam kusurlu olup %20 oranında yapılan müterafik kusur indiriminin usul ve yasaya aykırı olduğunu, alınan tazminat raporunun hesap hataları ile dolu olduğunu ve hakkaniyete aykırı olarak itirazlar gözetilmeksizin bu rapor doğrultusunda hüküm kurulduğunu, müvekkilinin işbu dava öncesi temerrüde düşmediğinden faize hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olacağını belirterek kararın kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava; davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın yaptığı tek taraflı trafik kazası sonucu davacılar yakınının ölümü nedeniyle destekten yoksun kalma istemine bağlı maddi tazminat davasıdır.

İlk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiş, davalı vekilince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;

Dosyadaki belgeler, kararın dayandığı deliller, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dairemizin 10.03.2025 tarihli kaldırma kararında işaret edilen hususlar yönünden bilirkişiden alınan ek raporun hükme elverişli nitelikte olduğu görüldünden ilk derece mahkemesi kararında, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/(1)-b-1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

MUHALEFET ŞERHİ

Asgari ücretin hukuki mahiyeti de dikkate alınarak usulü kazanılmış hak oluşturmayacağını, asgari ücretteki değişikliklerin usulî kazanılmış hakkın istisnası niteliğinde bulunduğu ve yargılamanın her aşamasında hâkim tarafından re'sen gözetilmesi gerektiğini düşündüğümden, ilk derece mahkemesince aktüer bilirkişiden alınan ek raporun Dairemizin önceki kaldırma kararı gerekçesinde ifade edildiği üzere 2022 yılı verileri esas alınarak hazırlanmasına işaret edilip tesis olunan karar iş bu bilirkişi raporu temelinde verildiğinden karara bu yönüyle iştirak etmediğimi bildiririm.