Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/1163 K.2025/384

Asıl Dava .. DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. . . Av. ... Birleşen Dava .... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av. .. . Av. ... Birleşen Dava.... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Birleşen Dava (... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... Av. ... DAVALI : ...

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : ... YAZIM TARİHİ : ...

Taraflar arasında görülen davada ....... karar sayılı kararın istinaf incelemesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

- KARAR -

DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı hakkında davalı ....... sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, davacının takibe konu senet nedeniyle davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, davacının davalı taraftan toplamda ...

TL borç aldığını ve tefeci faizi ile birlikte davalı tarafın sonradan doldurduğu teminat olarak boş senet imzaladığını, sonraki süreçte davacının borcunu ödediğini, banka dekontlarının mevcut olduğunu, ancak davalının davacının borcunu ödemesine rağmen aldığı senetleri iade etmediğini beyanla menfi tespit davası sonuçlanana kadar davaya konu senedin ödenmesini engeller mahiyette icra takibinin durdurulması amacıyla ödememe yasağı yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacının davalıya borcu olmadığının tespitini ve takibe konu senedin ve.......sayılı takibin iptalini,

hukuka ve kanuna aykırı olarak haksız kazanç elde etmeye çalışan kötü niyetli davalının ..'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen .......

Esas sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı hakkında davalı.....tarafından..... dosya sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, davacının takibe konu senet nedeniyle davalıya herhangi bir borcu da bulunmamasına rağmen başlatılan işbu icra takibi nedeniyle eldeki davayı açmak zorunda kaldığını, davacının deri imalatçısı olduğunu, nakit paraya sıkıştığı ve paraya ihtiyaç olduğu dönemde arkadaşı ve davaya konu senedin diğer borçlusu . .. aracılığı ile .. yılında tefeci olan davalı alacaklı ... ile tanıştığını, davacı, davalı taraftan toplamda ...

TL borç aldığını ve tefeci faizi ile birlikte davalı tarafın sonradan doldurduğu teminat olarak boş senet imzaladığını, Sonraki süreçte hem davacı çeşitli zamanlarda hem de davacının abisi ve . . . . .. uzlaşma kapsamında borcunu ödediğini, banka dekontlarının mevcut olduğunu, ancak davalı alacaklı ...'ın davacının borcu ödemesine rağmen aldığı senetleri geri iade etmediğini, tüm bu nedenlerle alacaklısı ve borçlusu aynı olan ...... dosyasına konu senede ilişkin dava konusu ve tarafları aynı olan ......Esas sayılı dosyası ile açılmış dosyası ile mahkemeniz dosyasının birleştirilmesine,

davacının davalıya borcunun olmadığının tespiti ve menfi tespit davasının kabulü ile takibe konu senedin ve...... sayılı takibinin iptaline, hukuka ve kanuna aykırı olarak haksız kazanç elde etmeye çalışan kötü niyetli davalının ....en az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen ...... Esas sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafça davacı hakkında .......

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davacının davalıya takibe dayanak yapılan bono nedeniyle herhangi bir borcunun bulunmadığını, takibe dayanak yapılan ve dilekçesinde belirttiği diğer bonolara ilişkin de ödemeler yaptıklarını ancak davalının kötüniyetli olarak icra takipleri başlattığını, dilekçesinde belirttiği diğer nedenlerle de davalarının kabulü ile davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini,

ayrıca senedin ödenmesini engeller mahiyette icra takibinin durdurulması amacıyla ödememe yasağı yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini ..... teminat mukabilinde vezneye giren paranın alacaklıya ödenmemesine ve icra takibinin durdurulmasına), davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ve ...den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen .......Esas sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı tarafça davacı hakkında .....Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davacının davalıya takibe dayanak yapılan bono nedeniyle herhangi bir borcunun bulunmadığını, takibe dayanak yapılan ve dilekçesinde belirttiği diğer bonolara ilişkin de ödemeler yaptıklarını ancak davalının kötüniyetli olarak icra takipleri başlattığını, dilekçesinde belirttiği diğer nedenlerle de davalarının kabulü ile davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini,

ayrıca senedin ödenmesini engeller mahiyette icra takibinin durdurulması amacıyla ödememe yasağı yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini.....teminat mukabilinde vezneye giren paranın alacaklıya ödenmemesine ve icra takibinin durdurulmasına), davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ve.....'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın arabuluculuk yoluna başvurmadan iş bu davayı açtığını, savcılık aşamasında da davalı hakkında takipsizlik kararı verildiğini, davacının davalıdan borç aldığını ve davalı adına tahsil ettiği paraları davacıya teslim etmediğini, davalıya olan borcunun karşılığı olarak takip konusu senetleri verdiğini, davacının davalıya olan borcunun bir kısmını ödediğini ancak icraya konu edilen senet borçlarını ödemediğini beyanla davanın reddini, iş bu davanın açılmasında ve borcun ödenmemesinde kötü niyetli olan davacı aleyhine alacağın ..sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen ......

Esas sayılı dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı dava dilekçesindeki iddialarını da davalı hakkında takipsizlik kararı verilen soruşturma dosyasındaki beyanlara dayandırdığını, ancak davacının soruşturma aşamasındaki beyanları eksik aktararak ve çarpıtarak mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını, davalının bonoların bir kısmını davacıya bir miktar elden (nakden) borç vermesi nedeniyle aldığını, bunun dışındaki bonoların ise davalının yapılan ortaklık için para vermesi,

fakat davacının ortak yapılan iş namına müşterilerden topladığı paraları davalıya vermeyip zimmetine geçirmesi nedeniyle davacı tarafından davalı lehine düzenlendiğini, davacı tarafa davalının mal vermesinin de bu mala karşılık senet almasının da söz konusu olmadığını, davacının ileri sürdüğü gibi sebebin değiştirilmesi gibi bir durum söz konusu olmadığını, davacının davalıya borcunun bulunduğunu, bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen...... Esas sayılı dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: İhtiyati tedbir kararına itiraz ettiklerini, davacı tarafın arabuluculuk yoluna başvurmadan iş bu davayı açtığını, savcılık aşamasında da davalı hakkında takipsizlik kararı verildiğini, davacının davalıdan borç aldığını ve davalı adına tahsil ettiği paraları davalıya teslim etmediğini, davalıya olan borcunun karşılığı olarak takip konusu senetleri verdiğini, davacının davalıya olan borcunun bir kısmını ödediğini ancak icraya konu edilen senet borçlarını ödemediğini beyanla davanın reddini, iş bu davanın açılmasında ve borcun ödenmemesinde kötü niyetli olan davacı aleyhine alacağın ....sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen.... Esas sayılı dosyada davalı tarafça cevap dilekçesi ibraz edilmemiştir.

KARAR

Mahkemece "...Tüm dosya kapsamı nazara alınarak yapılan yargılama sonucunda, davacı tarafın, davaya konu bonoların teminat senedi olduğunu ileri sürdüğü, bu hususun yazılı delillerle ispatlanabileceği, bonolar üzerinde de buna ilişkin bir kaydın bulunmadığı ve yazılı delil ibraz edilmediği görüldüğünden bu yöndeki iddiaları yerinde görülmemiştir.

Yine davacı tarafça bonoların sonradan doldurulduğu iddia edilmişse de, davacı tarafça bonolardaki imzaya itiraz edilmediği, anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının da yazılı delille ispatı gerektiği, bu yönde bir delil ibraz edilmediği görüldüğünden bu yöndeki iddialarının da kabulü mümkün olmamıştır.

Davacı taraf, korkutma ve tehditten bahsetmişse de, savcılık dosyalarından bu hususlar hakkında ve tefecilik suçlamalarından davalı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar verildiği, bu iddiaların dosyamız kapsamında başkaca delillerle de ispatlanamadığı görülmüştür. Davacı tarafından ....

TL borç alındığı ve bunun müvekkili tarafından gerek elden gerekse de banka kanalıyla ödendiği ileri sürülmüşse de, bu hususların da yazılı delillerle ispatlanamadığı, elden ödeme olgusunun soyut beyandan öteye geçmediği, her ne kadar bir kısım banka dekontu sunulmuşsa da, bunların davalara konu bonolara ilişkin olup olmadıklarının belli olmadığı, herhangi bir açıklama içermedikleri dikkate alındığında, bu yöndeki iddialar da yerinde görülmemiştir.

Her ne kadar davacı taraf talil iddiasında bulunmuşsa da, gerek savcılık dosyalarında gerekse de işbu yargılamada davalı alacaklının senedin ihdas nedenini değiştirdiğine yönelik herhangi bir beyanının bulunmadığı, yine taraflar arasında herhangi bir hukuki ilişkinin bulunmadığına yönelik iddiaların, imzası inkar edilmeyen ve kayıtsız, şartsız ödeme vaadini içeren bonoya karşı ileri sürülemeyeceği, bu nedenlerle davanın ispatlanamadığı, öte yandan davacıya yemin hakkı hatırlatılmasına rağmen bu delile de dayanmadığı görüldüğünden ispatlanmayan davaların reddine karar vermek gerekmiştir.

Öte yandan, İİK'nın 72/4 maddesi uyarınca menfi tespit davasının reddine karar veren mahkemenin, borçluyu, alacaklının ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmasından doğan zararı için tazminata mahkum edeceği, bunun için icra takibinin durdurulması veya icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmiş ve bu ihtiyati tedbir kararının uygulanmış olması gerektiği,

somut olayda ise icra veznesindeki paraların tedbiren alacaklıya ödenmemesine ilişkin kararların uygulanmış olması nazara alınarak her bir dosya için dava değerinin .....oranındaki tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesi yönünde karar verilmiş, ancak birleşen .... esas sayılı dosyasında ...... Esas sayılı dosyada karar infaz edilmediğinden, bu dosya yönünden tazminata hükmedilmemiş ve neticeten aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin eksik araştırma ve hatalı değerlendirmeler nedeniyle davaları reddetmesinin usule ve hukuka aykırı olduğunu, dosyaya sunulan delil, beyan ve talep dilekçelerinde araştırılması gereken deliller toplanmadığını, davalının cevap dilekçesindeki ikrarıyla senedin neye bağlı olarak davacıdan alındığının açıklanması hukuken talil anlamına geldiğini,

ödemelerin davalının ifadesinden dahi açık bir şekilde yapıldığının anlaşılmasına rağmen icraya koyulan senet sayısına bakıldığında senetlerin geri verilmediğini ortaya koymakta ve dolayısıyla davalının kötü niyetli oluşunu da açıkça gözler önüne serdiğini, senetlerin ticari ilişki nedeniyle verildiği iddia edilmiş olup, davalı bu ifadesiyle ödeme yapılan miktarın üstündeki diğer bütün senet bedellerinin ticari ilişkiye dayandığını açıkça iddia ve ikrar ederek senedi talil etmiş, senetler için sebep göstermiş,

bu itibarla ispat yükünü de üzerine aldığından ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması talebiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinafa gelen tarafın sıfatı ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı resen gözetilmiş, ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk Derece Mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz." kuralı nazara alınmıştır.

Asıl dava ve birleşen davalar, menfi tespit istemine ilişkindir.

...... Karar sayılı ilamıyla, icra takiplerine konu edilen kambiyo senedi vasfındaki bonoların teminat senedi olduğunun ve ödendiğinin ispatlanamaması nedeniyle asıl dava ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı istinaf kanun yolu başvurusunda bulunmuştur.

Menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak alacaklıdadır. Ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükü yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düşer. senet sebepten mücerret olduğundan borçlu olunmadığının ispat yükümlülüğü davacı borçluya aittir. Karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiği kabul edilir. 6100 sayılı HMK'nın 201. maddesi uyarınca senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler tanıkla ispat olunamaz.

Davacı taraf, senetlerin teminat senedi olduğunu, senetlerin anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğunu, bir kısım senetlerin ödendiğini iddia etmiş ise de bu hususları yazılı belge ile ispatlayamamıştır. Bu sebeple ilk derece mahkemesi tarafından verilen karar isabetlidir.

Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın HMK'da belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."