Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/110 K.2025/513

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacılar vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacılar vekili, müvekkillerinin davalıdan 1 adet . . marka.. aldığını, lazer makinesinin ayıplı ve ikinci el olduğunun tespit edildiğini, makinenin davalıya iade edildiğini, davalı tarafından makinenin .. modeli ile değişim yapıldığını, yeni model lazer cihazında fiyat farkı olduğunu, müvekkillerinin aradaki farkın bir kısmını peşin ödediklerini, kalan kısmı ise vade farkını da eklemek suretiyle .. TL üzerinden taksitlendirildiğini, müvekkillerinin borcun son kalan ..

TL'lik kısmını .. TL'lik teminat senedinin teslimi ile birlikte ödeyeceklerini bildirdiklerini, davalı tarafın müvekkillerine senedi teslim etmediğini, müvekkillerinin .. TL'lik son kalan taksiti de ödediklerini, müvekkillerinin davalıya tüm borcunu ödediklerini, müvekkillerinin davalıya borcunun bulunmadığını beyanla müvekkillerinin davalıya borçlu olmadıklarının tespiti ile alacağın ..sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davacıların ödediğini iddia ettiği dekontların hiçbirinin senede ilişkin ödeme yapıldığına dair bir beyan bulunmadığını, davacıların borcunun ödendiğine dair bir belge sunamadığını, davacı tarafın iddialarını kabul etmediklerini, senedin teminat senedi değil borçlanma iradesi barındıran emre muharrer bir senet olduğunu, davacıların amacının müvekkilinin alacağını kötü niyetli olarak sürüncemede bırakmak olduğunu beyanla davanın reddi ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davacıların bonodaki imzayı inkar etmedikleri, davacıların iddiasının bononun aldıkları lazer makinesine istinaden teminat senedi olduğu ve bedelinin de ödendiğine yönelik olduğu, davacıların iddiasının bu olmasına rağmen davacı tarafça bononun teminat senedi olduğuna yönelik yazılı bir delil dosyaya ibraz edilemediği, yine ödeme iddiasında bulunmuşlarsa da, sunulan dekont ve banka kayıtlarında yapılan ödemelerin bu bonoya istinaden yapıldığına ilişkin bir açıklama bulunmadığı, sadece ..

TL'lik ödemeye ilişkin açıklama yer almakta ve bonoya atıf bulunmaktaysa da, takibin ..

TL üzerinden başlatıldığı ve davalının da bakiye borç için takip yapıldığının iddia edilmesi karşısında davacıların iddiaları yerinde görülmediği, davacılar vekili duruşmada söz konusu bononun davalı tarafça gerçeğe aykırı olarak doldurulduğunu iddia etmişse de, bunun iddianın genişletilmesi yasağına aykırı olması, aksi düşünülse dahi bunun da yazılı delille ispatı gerektiğinden ve bu yönde bir delil dosyaya sunulmadığından dikkate alınmadığı, davacılar tarafından delil olarak tarafların telefon konuşmasına ilişkin ses kaydı delil olarak sunulmuşsa da, davalı tarafından inkar edilmeyen bu ses kaydına göre ispat edilen bir hususun olmadığı,

davalının herhangi bir ikrarda bulunmadığı, davacının iddialarını destekler bir durum bulunmadığı, davacıların davasını bu haliyle ispat edemediği, davalı tarafça talil yapılmadığı, ispat yükünün davacıda olduğu, borcun ödenmediği de sabit görüldüğünden, mevcut delil durumuna göre davanın ispat edilememesi ve davacıların dava dilekçesinde yemin deliline dayandığı görüldüğünden,

davacılara bu hakkı hatırlatılmış ancak davacılar tarafından yemin deliline dayanılmadığı gerekçeleriyle ispatlanamayan davanın reddi ile İİK'nın 72. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararının uygulandığı nazara alınarak davalı lehine alacağın .. oranında tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili, tarafça dava dilekçesinde dava konusu senedin davalıdan alınan lazer makinesinin taksitli ödemesine karşın teminat olarak verildiği belirtildiğini, dolayısıyla tüm iddia ve taleplerinin davalı ikrarları ile mahkeme nezdinde ispatlandığını, zira her ne kadar banka dekontlarında açıklamaya senet bedeli yerine lazer makinesi yazılmış ise de davalı yanın ikrarları ile sabit olduğu üzere dava konusu bono lazer makinesi satımına ilişkin olarak düzenlendiğinden makine bedelinin ödenmesi ile borcun sona erdiğini, asıl borç sona erdiğinden senet ayrıca takip konusu edilemeyeceğini,

dava konusu senedin düzenlenme tarihi.. olup banka kanalıyla davalıya yapılan ödemeler senedin verilmesini takip eden... tarihi itibariyle başladığını, tüm taksit ödemelerinde açıkça lazer bedeline ilişkin ödeme yapıldığı da belirtildiğini, senedin müvekkillere satılan lazer makinesi karşılığında ..

TL nedeniyle verildiğinin davalının isticvap beyanı ve ikrarları ile ispatlanmış olduğunu, senet artık illiyetten mücerretlik vasfını yitirdiğini, bu nedenle senedin veriliş nedeni olan lazer makinesinin borcunun bitmesi karşısında senedin borcunun da sona erdiğini, satılan lazer makinesine karşılık olarak verilen senedin açıkça teminat senedi olarak kabulünün gerektiğini, bir an için aksi düşünülse dahi, senedin lazer makinesi satımı nedeniyle .. tarihinde düzenlendiği hususunda ihtilaf bulunmadığını ve lazer makinesi için ..

TL üzerinden anlaşıldığı bununla birlikte ödemelerin taksitle yapılacağının kararlaştırıldığını, lazer makinesi bedeli açıklamasıyla, senedin düzenlenme tarihini takip eden aydan itibaren düzenli olarak aylık taksitlerle yapılan ödeme neticesinde lazer makinesine ilişkin ödemenin tamamlandığını bu nedenle senede ilişkin borcun da sona erdiğinin kabulü gerekir iken aksine hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı olup kaldırılmayı gerektiğini, her ne kadar mahkeme ilamında, senedin teminat senedi olduğunun yazılı delille ispat edilmesi gerektiğini belirtiş ise de, davalı yan isticvap beyanında "senedin satılan lazer makinesi karşılığında ..

TL bedel için düzenlendiğini ödemelerin taksitle yapılması konusunda anlaştıklarını ikrar ve kabul etmesi" ve bu konu hakkında taraflar arasında ihtilafın bulunmaması senedin teminat senedi olarak kabulü için yeterli olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, davalıdan satın alınan lazer makinesi bedeline istinaden teminat amaçlı verildiği iddia olunan takip konusu bononun ödemelere istinaden bedelsiz kaldığın bahisle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Dairemizce inceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf edenin sıfatı, ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.

Davacılar, lazer makinesi satımı kapsamında ayıplı lazer makinesinin değişimine istinaden fiyat farkı olarak vade farkıyla beraber .. TL bedele anlaşıldığını, borç tamamen ifa edilmesine rağmen teminat maksatlı verilen takibe konu ..tanzim tarihli .. TL bedelli .. tarihli bononun bedelsiz kaldığını belirtmiş, davalı yan ise cevabında söz konusu bononun teminat olarak değil ifa ve borç tasfiyesi maksatlı verildiğini savunmuştur.

Takip talebi incelendiğinde bakiye . TL bedel, . TL işlemiş faiz olmak üzere toplam . TL üzerinden takibe girişildiği anlaşılmaktadır. Dayanak bono fotokopisi tetkik edildiğinde, davacılardan ...'nun keşideci, diğer davacı ...'nun ise avalist sıfatıyla imzalarının bulunduğu, davalı ...'ün ise lehtar olduğu, bono üzerinde ihtiyari kayıt olarak herhangi bir nakden ya da malen kaydının da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

4721 Sayılı TMK'nın “ispat yükü” başlıklı 6. maddesinde. “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür” ifadesine yer verilmiştir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya dair ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.

Usul hukukumuzda HMK'nın 200. maddesinde de, senede karşı senetle ispat zorunluluğu ilkesi kabul edilmiştir. Davacılar tarafından senedin teminat amaçlı olarak düzenlendiğine dair yazılı belge sunulamamıştır.

Davaya konu senet üzerinde herhangi bir bedel kaydının bulunmadığı, davacıların senedin teminat senedi olduğunu ileri sürdüğü ancak yazılı belge ile ispatlayamadığı, asıl olanın bononun mevcut bir borcun tasfiyesi ve ifası amacıyla verilmesi olduğu kanaatine varılmakla, yazılı gerekçelerle davanın reddi cihetine gidilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacılar vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucu, ilk derece mahkemesinin kararında ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacılar vekilinin vaki istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."