Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2025/918 K.2025/1014

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı ... vekili dilekçesinde özetle; . . Anonim Şirketi .. Organize Şubesine ait, .. seri numaralı, .. TL tutarlı, keşidecisi . . Mobilya Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi olan çeki müvekkilinin kaybettiğini bu nedenle çekin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesince. "Talep eden tarafından mahkemece takdir edilen teminatın mahkememiz veznesine depo edilmesi üzerine mahkememizce muhatap bankaya yazı yazılarak ihtiyati tedbir gereğinin infazı istenilmiş ve muhatap banka tarafından verilen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Anılan cevabi yazıdan; talep konusu çekin talep dışı 3 üncü kişi . . . tarafından takas sistemi aracılığı ile sorgulandığının mahkememize bildirildiği görülmektedir.

Mahkememizce talebin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 760,761 ve 762 inci maddeler uyarınca ilanı için .. Odalar ve Borsalar Birliği Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğüne yazı yazılmış ve ilan nüshaları dosyamız arasına alınmıştır.

Anılan belgelerin incelenmesinde; ilk ilan tarihinin..arihi olduğu görülmektedir. . . . tarafından mahkememize sunulan beyan dilekçesi ile; talep konusu çekin yetkili hamilinin kendisi olduğu beyan edilerek talep konusu çek mahkememize ibraz edilmiştir.

Mahkememizce talep eden tarafa 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 758 inci maddesi uyarınca ibraz eden . . . aleyhine istirdat davası açmak için 1 haftalık kesin süre verilmiş ve talep eden vekili tarafından mahkememize verilen kesin süre içinde istirdat davası açıldığı beyan edilmiştir. (...) Talep eden tarafından ibraz eden aleyhine 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 758 inci maddesi uyarınca verilen kesin süre içinde ..

Asliye Ticaret Mahkemesinin..esas sayılı dava dosyası ile istirdat davası açıldığından, talebin konusuz kaldığı anlaşılmakla, konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir." gerekçesiyle karar verilmesini yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı taraf istinaf dilekçesinde; müvekkilinin, . Mobilya Sanayi İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketinde muhasebeci olarak çalıştığını, söz konusu çekin işvereni tarafından kendisine verildiğini, fakat müvekkilinin bu çeki ..tarihinde kaybettiğini, sözü edilen çekin, müvekkilinin zilyedinde iken rızası dışında elinden çıktığını, bu sebeple mahkemece kendilerine çek istirdat davası açmak için süre verildiğini fakat bu davanın da mahkemece usulden reddedildiğini, .. Mobilya Sanayi İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile dava dışı ...'ın ve dava dışı . .. ticari bir ilişkilerinin bulunmadığını, dava dışı ...'ın usulüne uygun olarak çeki ibraz etmediğini, bu gerekçelerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 818/I-s maddesinin göndermesiyle 764'üncü maddesine göre çek iptali davasıdır.

. .. tarihli yazı cevabında davaya konu çekin ... takas odasından sorgulandığı bildirilmiştir. Ancak sorgulayan kişi hakkında bilgi verilmemiş, mahkemece . ..'ye de yazı yazılmamıştır.

Dava dışı ... mahkemeye verdiği . ve .. tarihli dilekçelerinde davaya konu çekin hamili olduğunu, çeki dava dışı . .. isimli kişiden ciro ile aldığını belirtmiştir.

Dosyaya sunulan çek görüntüsünün ön ve arka yüzünün incelenmesi sonucunda çekin .. Mobilya Sanayi İç Ve Dış Ticaret Ltd. Şti. tarafından düzenlendiği, dava dışı . . verildiği, bu kişi tarafından ciro edildiği, son cirantanın da dava dışı ... olduğu anlaşılmaktadır. Davacı davaya konu çekte, keşideci, lehdar ya da ciranta olarak gözükmemektedir.

Dava dışı ...'ın mahkemeye verdiği dilekçelerle davaya konu çekin kimin elinde olduğunun anlaşılması üzerine mahkemece davacıya çek istirdat davası açmak üzere süre verilmiş, davacı da .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .. Esas sayılı dosyasında çek istirdat davası açmıştır.

6102 sayılı TTK m. 764'e göre; "Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir." Çek iptal davalarının maddi unsurunu iptali istenen çekin hamilin rızasına aykırı şekilde elden çıkmış olması ve yapılan ilanlara ve araştırmalara rağmen bulunamamış olması oluşturur. Çekin ortaya çıkması ya da çekin kimin elinde olduğunun tespit edilmesi durumunda artık çekin iptalini gerektirecek bir durumdan söz edilemeyeceğinden çekin iptaline de karar verilemez. Bu durumda davacıya çeki elinde bulunduran kişiye karşı çek istirdat davası açmak üzere süre verilmesi ve bu süre içinde çek istirdat davasının açılması durumunda artık çek iptali davası konusuz kalmış olacağından karar verilmesine yer olmadığı kararı verilir.

Mahkemece yapılan araştırma sonucunda çekin dava dışı ...'da olduğu, davacıya çek istirdat davası açmak üzere süre verildiği, davacı tarafından da .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..Esas sayılı dosyasında çek istirdat davası açıldığı anlaşılmakla mahkemenin verdiği kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamakta olup bu nedenlerle davacının istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."