Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2025/349 K.2026/33

Davalı vekilinin istinaf başvurusu üzerine dairemize gelen dosya incelendi;dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, Müvekkilinin yetkilisi olduğu şirket adına .. tesisat numarası ile işletmiş olduğu petrolün aydınlatması için abonelik yaptırdığını, davalı kurumca müvekkili şirkete karşı kaçak elektrik kullandığı gerekçesiyle, haksız ve mesnetsiz olarak kaçak elektrik cezası tahakkuk ettirildiğini, müvekkilinin hiçbir zaman kaçak elektrik kullanmadığını, söz konusu yerde, davalı tarafından sözleme imzalanarak verilen bir aboneliğin mevcut olduğunu belirterek müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Birleşen ..Esas sayılı dosyasında davacı vekili, müvekkilinin yetkilisi olduğu şirket adına .. tesisat numarası ile işletmiş olduğu petrolün aydınlatması için abonelik yaptırdığını, davalı kurumca müvekkili şirkete karşı kaçak elektrik kullandığı gerekçesiyle, haksız ve mesnetsiz olarak kaçak elektrik cezası tahakkuk ettirildiğini, haksız olarak kesilen kaçak elektrik cezasına ilişkin menfi tespit davası açtıklarını, müvekkil şirkete herhangi bir fatura ve kaçak elektrik tespit tutanağının tebliğ edilmediğini, bu durumunda tedbir taleplerini yaklaşık olarak ispatlamaya yeterli olduğunu belirterek müvekkil firmanın.. adresindeki .. .. Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait akaryakıt istasyonunun elektriğinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili.. tarihli ıslah dilekçesi ile, ...İcra Müdürlüğünün .. Esas nolu tahakkuk yönünden .. TL olan dava değerini .. TL olarak ıslah ettiğini, birleşen .. esas sayılı dosya yönünden, . ..İcra Müdürlüğünün.. Esas nolu tahakkuk yönünden . TL olan dava değerini .. TL olarak ıslah ettiğini beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, görev, yetki, derdestlik, zamanaşımı ve husumet itirazında bulunduklarını, davaya konu olan ve davacıya ait olan ayrı yerde tespit edilen .. abone no ile enerji kullandığı tespit edilmiş olup söz konusu yapılan kontrolde kullanıcı meskene sayaç akım uçlarına müdahale ederek akım uçlarını şöntlemek suretiyle eksik tüketime sebep olarak kaçak kullandığının tespit edildiğini, davaya konu tesisin bulunduğu yerde yapılan kontrolde abonenin sayaca müdahale sonucu . ..

Perakende Şirketinde davalı şirkete kesilen faturların ödenmemesi sebebiyle ilgili aboneye, dilekçeye ekli olan kesme belgelerden ve fotoğraflardan anlaşılacağı üzere, borcundan dolayı hazırlanan iş emri neticesinde fiziki bağlantı kesme işlemi ile kesme tutanağı ile fiziki olarak elektiriği kesilmesine rağmen ilgili abonenin kendisi hakkında kaçak olarak kullanmış olduğu enerjiyi ilgili yönetmelik maddelerine uygun olacak şekilde davaya konu borç dayanağı olan y seri nolu faturalandırma yapılarak ilgili abone hakkında ...

Dairelerinde yasal olarak takip başlatıldığını, birden fazla elektrik borcu nedeniyle kesik olmasına rağmen izinsiz olarak müdahale sonucu mühür sökerek enerji kullandığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

Mahkemece,.. tarihli kök ve .. tarihli ek . .. tarafından sunulan bilirkişi heyet raporları ile de tespit olunduğu üzere, davacı şirket adına kayıtlı bulunan .. numaralı tesisatın ticarethane tarife grubunda olduğu tespit edile.. ve ..seri nolu kaçak elektrik tespit tutanakların mevzuata uygun olarak düzenlenmediği anlaşıldığından bu faturalardan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, asıl ve birleşen davanın kabulüne, davacını... İcra Müdürlüğü'nün .. esas sayılı icra takip dosyasında, davalıya .. TL tutarındaki istem yönünden borçlu olmadığının tespitine, davacının ... İcra Müdürlüğü'nün .. esas sayılı icra takip dosyasında, davalıya .. TL tutarındaki istem yönünden borçlu olmadığının tespitine,

dair karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, davanın reddi gerekirken mahkemece kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, dosyada çelişkili bir hesaplama ile ticari bir işletmeye denli düşük tutarlı bir kaçak tahakkuk hesabı yapılmasının ekonominin ve hayatın olağan akışına aykırılık teşkil ettiği, kaçak enerji kullandığı tespit edilen bir ticari işletmenin ticarethane kullanımı bakımından az enerji tüketiminin bulunduğu, kaçak tutanağı tarihi sonrasında tüketimde artış olduğu, benzer dönemler tüketim miktarlarının orantılı ve uyumlu olmadığının tespit edildiğine dayanılarak karar verildiği,

ilk derece mahkemesince eksik araştırma ile karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, davacının kaçak elektrik kullandığının resmi evraklarla tespit edildiği, yapılan tespit üzerine davacıya kaçak tutanağı düzenlendiği, tutanakta davacının kuşkuya yer vermeyecek şekilde kaçak elektrik enerjisi kullandığının tespit edildiği, yerel mahkemece dosyanın önceki bilirkişiye tevdii ile,

önceki ve sonraki tüketim endekslerinin kıyaslanarak kaçak kullanıp olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından, gerekçeli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu alınarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm tesis edildiği, gerekçeleriyle istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Asıl ve Birleşen Dava; davalı şirket elemanları tarafından davacının ticarethane abone grubuna tabi sayaca müdahalesi iddiası ile düzenlenen ... Kodlu iki ayrı fatura için başlatılan icra takipleri nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti (menfi tespit) ile fazla ödemenin istirdatı talebi istemine ilişkindir.

Dairemizce inceleme, 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca, istinaf edenin sıfatı, ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzeni hususları gözetilerek yapılmıştır.

Davalı taraf, eldeki menfi tespit davasının kısmi dava olarak açılamayacağını ileri sürmüş olup, kural olarak menfi tespit davaları kısmi dava olarak açılamaz ise de; ... Hukuk Dairesi'nin yerleşik kararlarında açıkça belirtildiği üzere somut olayda olduğu gibi kaçak elektrik tahakkukuna dayalı menfi tespit davalarının kısmi olarak açılması mümkündür. Zira talep konusu miktarın somut olayda belirli olmadığı, taraflar arasında tartışmalı olduğu dosya kapsamı ile sabittir...

Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıda olup, davalı alacaklı, hukuki ilişkinin (borcun) varlığını usulüne uygun ve süresinde sunduğu delillerle kanıtlamak durumundadır. Dosya kapsamına göre somut olayda; davacı taraf, davalı şirket tarafından kaçak elektrik kullandığından bahisle borç tahakkuk ettirilerek aleyhine . kodlu faturanın düzenlendiğini iddia etmiştir. Davalı taraf ise davacının kaçak elektrik kullandığının ekiplerince tespit edilerek kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı tanzim edildiğini, davaya konu borcun bu sebeple tahakkuk ettirildiğini savunmuştur. Bu durumda davacı borçlu, açıkça davaya konu borcun varlığını inkar ettiğinden, ispat yükü davalı alacaklıya düşmektedir.

Davalı alacaklı şirket, özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişi niteliğini haiz olup, davaya konu icra takibine dayanak teşkil eden kaçak elektrik tutanağına ilişkin tüm bilgi, belge ve delilleri bünyesinde bulundurmaktadır. Bu hususta ilk derece mahkemesince tensiple birlikte davalı şirkete hitaben müzekkere yazılmış, bir kısım belgeler yazı ekinde gönderilmiş, ancak davaya ve takibe konu alacağı ispata yönelik tutanak, fotoğraf ve belgeler dosyaya sunulmamıştır. Kaldı ki davalı şirket bir özel hukuk tüzel kişisi olduğundan, alacağını ispata yönelik kayıt ve belgeleri kendisine yazı yazılmasına dahi gerek bulunmadan mahkemeye sunmak zorundadır.

6100 sayılı HMK.'nda.. tarihinde yapılan değişiklik ile 139. madde gereğince yapılan ihtara rağmen dilekçelerinde gösterdikleri belgeleri sunmayan veya belgelerin getirtilmesi için gerekli açıklamayı yapmayan tarafların artık bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Anılan yasal düzenleme uyarınca mahkemece tarafların en geç ön inceleme duruşma davetiyesinin kendisine tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre zarfında ellerindeki tüm belge ve delilleri mahkemeye sunmaları gerektiği, aksi halde bu delillere dayanmaktan vazgeçmiş sayılacakları açıktır. Mahkemece söz konusu hususların taraflara açıkça ihtar ve tebliğ edildiği dosya kapsamı ile sabittir.

Somut olayda; davalı şirkete yazılan müzekkere cevabının dosya arasına kazandırıldığı, sunulan belgelerde kaçak tespit tutanağı, kullanım endeksinin sunulduğu, kaçak kullanıma ilişkin sayaca müdahaleye dair fotoğrafın sunulduğu, ilk derece mahkemesince taraflarca sunulan deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alınmıştır.

Dosyaya sunulan .. tarihli bilirkişi heyet raporu ve ek raporlarda; davaya konu .. numaralı tesisatın ticarethane tarife grubunda olduğu .. seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı ve.. seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağının tutulduğu davaya konu akım trafosu .. uçları arasına iletken atılarak şöntleme yapıldığı, .. panosu akım trafolarının .. uçlarının soyularak şöntlendiği, bu bağlamda ..

Hizmetleri yönetmeliğinin.. bende uyarınca kaçak elektrik enerjisi tüketimi yapıldığının dosyaya sunulan fotoğraf ile sayaca müdahale edildiğinin tespit edildiğini, bu durumda davalı kurumun kaçak tespitinde haklı olduğu, kaçak elektrik tespit tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan . . ..

Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre yapılan hesaplamalar neticesinde davaya konu.. seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı yönünden . günlük ve .. günlük kaçak kullanımının olduğu kurulu gücün .. watt olduğu, toplam çalışma süresinin 8 saat olarak dikkate alınması ile yapılan hesaplamada davacının ..

TL kaçak tüketim bedelinden sorumlu olduğu, .seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı yönünden .. günlük kaçak kullanımının olduğu kurulu gücün .. watt olduğu, toplam çalışma süresinin 8 saat olarak dikkate alınması ile yapılan hesaplamada davacının .. TL kaçak tüketim bedelinden sorumlu olduğu, şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Yargılama sırasında davacı vekili tarafından sunulan.. tarihli ıslah dilekçesi ile alınmış bilirkişi heyet raporu doğrultusunda ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesi yerinde olup, hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunun ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda hesaplamada ve değerlendirmede hata yapılmadan hazırlanmış olduğu dikkate alındığında davalı vekilinin istinaf talebi yerinde değildir.

Sonuç olarak; incelemeye konu ilk derece mahkemesi tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporu ile dosyada mevcut delillere ve ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak kaçak elektrik tüketim bedelinin hesaplanmış olması, incelemeye konu kararın taleple bağlılık ilkesi gözetilerek ve dosyada bulunan delillere göre, delillerin takdirinde hata yapılmadan, iddia ve savunma ile birlikte hukuka uygun şekilde değerlendirilmek suretiyle, yasal ve hukuksal gerekçelere dayandırılarak verilmiş olduğu anlaşılmakla, usul ve yasaya uygun olduğu tespit edilen ilk derece mahkemesi kararına yönelik davalı tarafın istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden, davalı vekilinin vaki istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.