Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/499 K.2024/216

........... karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ....... günü yolcu konumunda bulunduğu ....... plakalı aracın dava dışı ...... plakalı araçla çarpışması sonucu meydana gelen çift taraflı kazada yaralanarak uzun bir tedavi süreci geçirdiğini, neticede tam iyileşemeyerek kalıcı maluliyete uğradığını, ........ plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu ve aracın kaza tarihinde sigorta poliçesinin olmadığını bu nedenle iş bu davayı davalıya yönelttiklerini, davalıya dava açmadan evvel yazılı olarak başvurduklarını ancak ödeme yapılmadığını,

arabuluculuk görüşmelerinden de netice alınamadığını iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik sürekli işgöremezlik tazminatına ilişkin ......... TL'nin temerrüt tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili ...... tarihli dilekçesi ile dava değerini .......... TL'ye yükseltmiştir. Davacı taraf Mahkememize sunduğu ...... tarihli dilekçesi ile dava değerini .......-TL'ye çıkararak davasını bu şekilde ıslah etmiştir. Harç noksanlığı tamamlanarak dilekçenin karşı tarafa usulüne uygun şekilde tebliği sağlanmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın eksik evrak ile yani usulüne uygun başvuru yapmadığını, dava şartlarının sağlanmadığını belirterek davanın usulden reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkememiz aksi kanatte ise, ispat yükü üzerinde olan davacı tarafın öncelikle kazanın varlığını ispat etmekle yükümlü olduğunu, tazminat hesabının konusunda uzman bilirkişiler marifetiyle yapılması gerektiğini savunmuş, davacının sürücü belgesi olmayan sürücünün kullandığı araca bilerek binmesi ve kaza yapan aracın motosiklet olması sebebiyle gerekli inceleme yapılarak davacının kask ve koruyucu ekipman kullanılmadığının tespiti halinde hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmasını talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulü kısmen kabulü ile ........ TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan ....... tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili ve davalı vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece ........ tarihinde karar verildiğini, karar tarihi itibariyle 2022 asgari ücret belirli olduğunu ve hesap bilirkişisinden ek rapor aldırılması gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; başvuru şartı yerine getirilmediğini, kusur oranlarının tespitine ilişkin bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığından hükme esas alınmasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, hatır taşıması indirimi yapılması gerekmekteyken indirim yapılmaksızın tazminat ödenmesine hükmedilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, teknik faiz uygulanmaksızın yapılan hesaplamanın hükme esas alınması haksız ve hukuka aykırı olduğunu, ........, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı zararını karşılamakla sorumlu olmadığını, faiz tarihinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme: Uyuşmazlık trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk: 6098 sayılı TBK m. 49-55; 2918 sayılı KTK 85, 89, 90, 91; 6100 sayılı HMK m.341, 353, 355, 359; ZMMS Genel Şartları 3. Değerlendirme: HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

3.1.2918 sayılı KTK.nın 97. maddesi uyarınca "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.

Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir..." hükmü düzenlenmekte olup, davacı vekilinin söz konusu hüküm kapsamında davalıya başvuruda bulunduğu, eksik ya da usule uygun olmayan belge ile başvurulduğu savunmasının olduğu durumlarda usule uygun olmadığı savunulan belgedeki eksiklik tamamlanabileceğine göre başvuru şartının yerine getirildiği anlaşılmakla davalının buna yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

3.2.5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesi gereğince ihdas edilen ......... Yönetmeliği'nin 15. maddesi gereğince, ....... yönünden faizin başlangıç (temerrüt) tarihi belirlenirken, ilgililerce gerekli belgeler de ibraz edilerek ....... Yönetmeliğinin 9, 14. ve 15. maddelerinde yazılı biçimde fona başvurulduğu halde ödeme yapılmamışsa başvuru tarihinden itibaren ...... temerrüde düştüğünün kabulü gerekir. Somut olayda usulüne uygun bir başvuru bulunduğu ve esas alınan temerrüt tarihinin başvurudan sonraki bir tarih olduğu esas alındığında istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

3.3. Hatır taşıması nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için, davalı tarafın bu yönde savunma getirmesi gerektiği; hatır taşımasının olduğu durumlarda, bu sebeple tazminattan yapılacak indirimden, sadece hatır taşımasını yapan araç ilgililerinin ve sigortacısının yararlanacağı; kazaya karışan diğer araç ilgilileri yönünden, bu indirimin uygulanmasının mümkün olmadığı da dikkate alınmalıdır. (......... K. )

Somut olayda davalı tarafın hatır taşıması def'i ileri sürmediği ve davalının hatır taşıması yapan aracın sigortacısı olmadığı anlaşılmakla bu yöndeti istinaf itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

3.4.Dosyası içerisinde bulunan hesap raporunun güncel içtihatlara uygun olarak TRH 2010 tablosuna göre kusur ve maluliyet raporları dikkate alınarak progresif rant yöntemine göre düzenlendiği anlaşıldığından istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

3.5.Davalı tarafın tüm istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

3.6.Davacı tarafın istinaf itirazları yönünden,

Bu aşamada asgari ücret ile ilgili olarak gerçek zarar hesabına etkisi nedeniyle açıklamalar yapılması gerekmektedir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 39. maddesine göre: “İş sözleşmesi ile çalışan ve bu Kanunun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçinin ekonomik ve sosyal durumlarının düzenlenmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca Asgari Ücret Tespit Komisyonu aracılığı ile ücretlerin asgari sınırları en geç iki yılda bir belirlenir.” 01/08/2004 tarihli ve 25540 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Asgari Ücret Yönetmeliğinin (Yönetmelik) "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, “Asgari ücret;

işçilere normal bir çalışma günü karşılığı ödenen ve işçinin gıda, konut, giyim, sağlık, ulaşım ve kültür gibi zorunlu ihtiyaçlarını günün fiyatları üzerinden asgari düzeyde karşılamaya yetecek ücreti ifade eder.” şeklinde tanımlanmıştır.

Asgari ücret, tüm çalışanlar için uygulanması zorunlu “taban ücret” tir. Asgari ücretin, işçilerin yaptıkları işe uygun ve insanlık onuruna yaraşır bir yaşam seviyesini sağlaması için gerekli olan en az ücreti ifade ettiği ve adil bir ücret elde edilmesi, böylece çalışanların ekonomik ve sosyal durumlarının düzeltilmesi amacına yönelik olduğu gözetildiğinde asgari ücretin kamu düzeni ile ilgili olduğu ve bunun altında bir ücretten söz edilemeyeceği, asgari ücretin altında kararlaştırılan ücretlerin ve buna ilişkin sözleşmelerin geçerli olmadığı hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

Kamu düzeni; toplumun temel yapısını ve bireylerin güvenlik, huzur ve sağlık içinde yaşamaları için kamusal yararları koruyan; devletin güvenliğini, düzenini ve bireyler arasındaki ilişkilerde hukuku sağlamaya yarayan kurallar bütününün oluşturduğu hukuk düzenidir (Türk Hukuk Lügatı, Ankara, 2021 Baskı, Cilt-I, s.636).

Kamu düzeniyle ilgili durumlarda, kazanılmış usulî haktan söz edilemeyecektir. Bu niteliği dikkate alındığında asgari ücretteki değişiklikler de usulî kazanılmış hakkın istisnası niteliğinde bulunup aynı davada ve yargılamanın her aşamasında hâkim tarafından re'sen gözetilmesi gerekir. ................. K. sayılı kararında da aynı yaklaşım benimsenmiştir.

Tazminat hesabında hüküm tarihine en yakın tarihteki ücretlerin esas alınmasının nedeni tazminatların hesaplanma yöntemiyle ilgili olup tazminat miktarının belirlenmesi ileriye dönük varsayımsal hesaplamaları gerektirmesi ve gerçek belli iken varsayıma dayalı hesaplama yapılıp buna göre karar verilmesinin mümkün olmaması esasına dayalıdır. Bu durumun “gerçek belli iken varsayıma gidilemez” ilkesine uygun olduğu .................. K. sayılı kararında da belirtilmiştir.(......... ...... K.)

Somut olayda karar tarihi itibari hesap raporunda esas alınan asgari ücret tutarının değiştiği, mahkemece bu durumun re'sen gözetilerek bilirkişiden ek rapor alınması gerekirken eksik inceme ile karar verilmiş olması hatalı olup kararın kaldırılmasını gerektirmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, sair hususlar incelenmeksizin, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, Dairemiz kararına uygun şekilde, istinaf edenin sıfatı, istinaf itirazları uyarınca kazanılmış haklarda dikkate alınarak davanın yeniden görülerek eksikliklerin giderilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

Başkan Üye Üye Katip · . · e-imza e-imza e-imza e-imza · İ.S.