İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi E.2023/1561 K.2023/1084

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı ... vekilince yasal süre içerisinde istinaf edilmiş olmakla Dairemizce HMK'nın 353. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı alacaklı banka tarafından ipotek alacağı için davacı şirkete karşı İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

İcra sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, iş bu dosya kapsamında gerçekleşen ihaleye karşı tarafınca davalı banka aleyhine Tekirdağ İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/110 Esas sayılı ihalenin feshi dair davanın Tekirdağ İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/106 Esas sayılı dosyası ile birleştirildiğini, asıl ve birleşen dava yönünden davanın reddine ilişkin karar Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2022/10517 Esas 2022/12114 Karar sayılı ilamı ile 22.11.2022 tarihinde onandığını ve dosyanın kesinleştiğini,

ancak yapılan ihalenin usulsuz olduğunu beyanla davalılar açısından üçüncü kişilere hakkın temlikini ve taşınmazı devrini önleyici tedbir kararı verilmesi, teslimin gerçekleştirilmemesine yönelik tedbir kararı verilerek İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... İcra sayılı dosyasına müzekkere yazılmasına karar verilmesini, yolsuz tescil nedeni ile davalılara yapılan tescilin iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sırasında 13/03/2023 tarihli ara kararı ile;"... Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne kısmen reddine, davacı vekilinin İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün 2015/612 İcra sayılı dosyasında dava konusu taşınmazın tesliminin gerçekleştirilmemesine yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinin reddine, davacı vekilinin Tekirdağ İli Süleymanpaşa İlçesi ...

Mahallesi ... ada ... parsel parsel sayılı taşınmazın davalılar açısından üçüncü kişilere hakkın temlikini ve taşınmazı devrini önleyici tedbir kararı verilmesi talebinin 397.500,00 TL teminat Vakıfbank Tekirdağ Adliye Şubesi'nde açılacak olan vadeli hesaba yatırıldığı veya o miktarda kesin süresiz teminat mektubu sunulduğu takdirde davalılar açısından üçüncü kişilere hakkın temlikini ve taşınmazı devrini önleyici ihtiyati tedbir konulmasına,

..." karar verilmiş, davalı ... vekili ihtiyati tedbir kararına itiraz etmiş, ilk derece mahkemesince tedbire itiraz duruşmalı olarak değerlendirilerek 04/04/2023 tarihli ara karar ile tedbire itirazın reddine karar verilmiş olup davalı ... Gayrimenkul vekilince işbu ara karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Gayrimenkul vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediğini, keşif talebinin değerlendirilmediğini, taşınmazın güncel değeri belirlenmeden çok düşük bir miktar teminat bedeli ile tedbir kararı verildiği gerekçeleriyle ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, istinaf giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, yolsuz tescil iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir. İhtiyati tedbir öğretide "...kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca, davacı veya davalının (dava konusu ile ilgili olarak) hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte, geniş veya sınırlı olabilen hukuki korumadır." şeklinde tarif edilmiştir.

İhtiyati tedbirin diğer fonksiyonları yanında davanın devamı sırasında ve verilecek hükmün kesinleşmesine kadar olan süreç içerisinde dava konusu şey üzerinde yeni bir takım ihtilafların çıkmasını da önleyici niteliği itibariyle geçici bir hukuki korumadır.

HMK’nın 389/1. maddesine göre, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." Düzenlemeye göre, tedbir kararına hükmedilebilmesi için; şartlara uygun tedbir kararı verilmemesi halinde mevcut durumda olabilecek değişiklik nedeniyle hakkın elde edilmesinin zor hatta imkansız hale gelmesine yönelik kuvvetli endişenin bulunması gerekir.

Ayrıca HMK’nın 390/3. maddesine göre, "Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır." Düzenleme gereği, ihtiyati tedbir kararının verilmesi için tam bir ispat aranmaz, talebin yeterliliği hususunda mahkemeye kanaat verecek delilerin varlığı yeterlidir.

Yargısal içtihatlarda ve öğretide kabul edildiği üzere, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için ihtiyati tedbir isteyenin tedbiri haklı kılacak delilleri göstermesi ve mahkemenin de tedbir isteyenin hakkının mevcudiyetini kuvvetle muhtemel görmesi gerekir. HMK'nın 392.maddesinde: "İhtiyati tedbir talep eden, haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat göstermek zorundadır.

Talep, resmî belgeye, başkaca kesin bir delile dayanıyor yahut durum ve koşullar gerektiriyorsa, mahkeme gerekçesini açıkça belirtmek şartıyla teminat alınmamasına da karar verebilir. Adli yardımdan yararlanan kimsenin teminat göstermesi gerekmez." düzenlemesi gereğince davacının teminat yatırması, haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık güven sağlayacaktır.

HMK'nın 87. Maddesinde ise bir davada verilecek teminatın tutarını ve şeklini hakim serbestçe tayin edeceği; teminatı gerektiren durum ve koşullarda değişiklik olması halinde de hakimin teminatın azaltılması, artırılması, değiştirilmesi ya da kaldırılmasına karar verebileceğini düzenlemiştir.

Somut olayda, davacı yolsuz tescil iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil isteğiyle eldeki davayı açmış olup, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat oluştuğu kabul edilerek, davaya konu taşınmaza ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmiş olmasında hukuka aykırı bir yön bulunmadığı, delillerin toplanması, keşfen taşınmaz değerinin belirlenmesi,

durum ve koşulların gerektirmesi halinde teminatın ve ihtiyati tedbirin yeniden değerlendirilmesi, hatta kaldırılması mümkün olup bu aşamada mahkemece takdir edilen teminat ile ihtiyati tedbir kararı verilmiş olmasında da hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin ihtiyati tedbir kararına itirazının İlk Derece Mahkemesince reddine karar verilmiş olmasında da hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenle, davalı vekilinin tedbir ve teminata yönelik istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.