İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/2400 K.2019/1683

İlk derece mahkemesince verilen mahkemenin yetkisizliğine ilişkin hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, dava dışı olan ...A.Ş.'nin davalı bankanın İzmit Şubesi'nden kullanacağı kredilerin teminatını teşkil etmek üzere müvekkilinin maliki bulunduğu ...

İli..., 34 no.lu bağımsız bölüm üzerine davalı banka lehine teminat teşkil etmek üzere 05/05/2014 tarih, 3370 yevmiye numarası ile 1. dereceden 250.000- TL bedelli ipotek verildiğini,0cak 2017 tarihlerinde tüm kredi borcunun kapandığını, 09/02/2017 tarihli ihtarname ile davaya konu ipoteğin fekkedilmesi ve ayrıca bu ipoteğin teminat kabul edilerek şirkete kredi kullandırılmaması hususunun ihtar edildiğini,

26/09/2017 tarihli ihtar ile talebin yinelendiğini davalı bankanın Kocaeli ....Noterliği'nin 03/10/2017 tarihli ihtarnamesi ile şirketin 02/10/2017 tarihi itibariyle kredi borcunun 2.000.000- TL olduğundan bahisle ipoteğin fekkedilemeyeceğinin ve müşteri gizliliği çerçevesinde kredi hesaplarına ilişkin dökümde verilemeyeceğinin ifade edildiğini,...

İli, ..34 no.lu bağımsız bölüm üzerine verilen 05/05/2014 tarihli 1.derece 250.000- TL bedelli ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davaya konu ipotek ile teminat altına alınan.....A.Ş.'nin müvekkili bankaya olan borcu/riski kapanmamış olduğundan, ipoteğin kaldırılmasının hukuken mümkün olmadığını, müvekkili banka ile dava dışı şirket arasında 27/08/2014 tarihli, 5.000.000- TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, şirketin kullandığı ticari kredi borçlarının tümünü teminen, davacının maliki olduğu, ...

İli,..34 no.lu bağımsız bölüm üzerine müvekkil banka lehine 1.dereceden 05/05/2014 tarihli ... yevmiye no.lu 250.000- TL bedelli ipotek tesis edildiğini, davacının, dava ile şirketin bankaya borcu bulunmadığından bahisle fekkini talep ettiği ipoteğin, şirketin bankaya olan resmi senette yazılı nakdi/gayri nakdi tüm borçlarına karşılık olmak üzere teminat olarak gösterildiğini,dava dışı şirketin sözleşmelerden kaynaklanan borcu hiçbir zaman sıfırlanmadığı gibi halen devam ettiğini,

davacının dava dışı borçlu şirketin 2017 yılı ocak ayında tüm borçlarını kapattığı iddiasının gerçeğe aykırı olduğunu,dava dışı şirketin akdolunan 27/08/2014 tarihli sözleşme kapsamında birçok kredi türünden yararlandığı, dava tarihi itibariyle, banka nezdinde 2.000.000- TL kredi borcu bulunduğu,mevcut kredi borcu bertaraf edilmeksizin kredinin teminatını teşkil eden ipoteğin kaldırılması talebinde bulunulamayacağını belirterek ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ipoteğin fekki talebinin taşınmazın aynına yönelik bir talep olduğundan yetki hususunun resen gözetilmesi gerektiği, ipoteğin taşınmaz üzerinde ayni bir hak doğurduğu, bu hakkın ortadan kaldırılmasını amaçlayan ipoteğin fekki davasının HMK.nın 12.maddesinde düzenlenmiş bulunan kesin yetki kuralına göre, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği, davaya bakmaya yetkili mahkemenin Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliği nedeniyle davanın HMK 114/1-ç ve HMK 115/2 gereğince usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; kanunda düzenlenen yetki konusunun kural olarak kamu düzenine ilişkin olmayıp yetkisiz mahkemede açılan davada yetki itirazında bulunulmadığı sürece davanın açıldığı mahkemenin yetkili hale geldiğini, HMK.'nın19/4 maddesine göre yetkinin kesin olmadığı davalarda davalının süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkemenin yetkili hale geleceğini,müvekkili banka tarafından yetki itirazı ileri sürülmediğinden hatalı ve eksik değerlendirme yapılarak verilen kararın usule aykırılık teşkil ettiğini,

kamu düzenine ilişkin olmayan ve davalının yetki itirazına uğramamış olan dosya kapsamında davanın esasına ilişkin kararı verilmesi gerekirken,yetkisizlik kararı verilmiş olmasının hakuka aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; ipoteğin fekki istemine ilişkindir. TMK 850.maddeye göre taşınmaz rehni ipotek,ipotekli borç senedi veya irad senedi şeklinde kurulabilir. Taşınmaz rehni TMK nun sınırlı ayni haklar başlıklı ikinci kısmın /2.bölümünde düzenlenmiştir.

İpotek taşınmaz rehninin bir türüdür,ve bir borcun ödenmesinin taşınmazla teminat altına alınması hukuki ilişkisine dayanır.İpotek taşınmaza taalluk eden ayni haklardandır.( Yargıtay HGK nın 27.11.2002 tarih 2012/823 esas -2002/1020 karar sayılı ilamı )HMK 12(1) maddesi ; taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda; taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir." şeklinde düzenlenmiştir.

Bilindiği üzere yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması dava koşuludur (HMK m. 114/1-ç).

Dava şartlarının mevcut olup olmadığı davanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden araştırılır.(HMK m. 115/1)İpoteğin fekki talebi sınırlı ayni hakka ilişkin bir talep olduğundan taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin yetkisi kesin yetkidir.Somut olayda kesin yetki hususunun resen gözetilmesi gerekmektedir.Davanın taşınmazın bulunduğu yer olan Samsun Mahkemelerinin yetkisi kesin yetki olduğundan ,davalı vekilinin yetki ilk itirazında bulunmadıkları bu sebeble mahkemenin yetkisinin kesinleştiğine ilişkin istinaf sebebleri yerinde görülmemiştir.Davalı vekilinin hükme yönelik istinaf nedenleri yerinde bulunmadığından davalı vekilinin istinaf

başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.